Có những chuyến đi để nhìn ngắm, có những chuyến đi để thay đổi. PunLyn Travel là hành trình du lịch tự túc của hai chị em, những người thích khám phá bằng chính đôi chân mình, và cảm nhận bằng trái tim để lắng nghe từng nhịp sống nơi xa lạ. Đây là nơi chúng mình chia sẻ những trải nghiệm thực tế, những mẹo nhỏ để tiết kiệm chi phí, cùng cả những phút bỡ ngỡ, khó khăn và niềm vui bất ngờ trên đường đi, để bạn có thể tự tin bắt đầu chuyến đi của riêng mình.
Thành Đô (成都) – một thành phố mà chỉ cần ghé qua một lần là bạn sẽ chẳng muốn rời đi. Không giống như Hồng Kông (香港) hay Thượng Hải (上海) phồn hoa và vội vã, Thành Đô mang trong mình nhịp điệu riêng, vừa lười biếng thong dong nhưng cũng không kém phần tinh tế. Thành phố này vừa mang dáng dấp của một đô thị hiện đại, vừa lưu giữ chiều sâu văn hóa hơn 2.400 năm. Từ thời cổ đại, Thành Đô đã là một trong năm trung tâm thương mại lớn của Trung Quốc (中国五大商业城市之一).
Nơi đây còn được mệnh danh là Danh thành lịch sử văn hóa Trung Quốc (中国历史文化名城), từng là nơi Đỗ Phủ (杜甫) – “Thánh thơ” của Trung Hoa – lánh nạn và sáng tác nhiều kiệt tác còn lưu truyền đến nay. Thành Đô cũng là chiếc nôi của nhiều loại hình văn hóa phi vật thể (非物质文化) như: văn hóa trà (茶文化), rượu (酒文化), mạt chược (麻将文化), cùng nghệ thuật biến diện kịch Tứ Xuyên (川剧变脸) nổi tiếng thế giới.
Thành phố nằm ở phía tây bắc Bồn địa Tứ Xuyên (四川盆地), thuộc vùng đồng bằng trù phú. Địa hình bồn địa tạo nên khí hậu ẩm ướt, nhiều mưa, giúp nơi đây xanh tươi bốn mùa. Chính sự “ẩm” này cũng góp phần hình thành phong cách sống thong thả, ưa quán trà và ẩm thực cay nồng của người Thành Đô.
Thành Đô là quê hương của gấu trúc lớn (Panda) – loài động vật biểu tượng của Trung Quốc. Khu bảo tồn gấu trúc ở đây thu hút hàng triệu du khách mỗi năm, nơi bạn có thể ngắm nhìn và tìm hiểu về loài động vật dễ thương này trong môi trường gần gũi tự nhiên.
Người Thành Đô nổi tiếng hiền hòa, thân thiện. Ở đây, bạn dễ dàng bắt gặp cảnh các cụ ông chơi cờ bên hiên, những quán trà bình dị vang vọng tiếng trò chuyện hay nhịp sống thong dong trên những con ngõ nhỏ. Không phải ngẫu nhiên mà Thành Đô được mệnh danh là “thành phố hạnh phúc nhất Trung Quốc” – một nơi khiến bất cứ ai ghé qua cũng lưu luyến chẳng muốn rời đi.
Với vị trí địa lý là khu vực giáp ranh giữa cao nguyên Tây Bắc Tứ Xuyên và lưu vực Tứ Xuyên, Thành Đô sở hữu khí hậu cận nhiệt đới gió mùa với bốn mùa rõ rệt: Mùa xuân (tháng 2 đến tháng 4): Đây là thời điểm lý tưởng để tham quan Thành Đô, khi thời tiết mát mẻ, cây cối đâm chồi và hoa nở rộ khắp nơi, đặc biệt là hoa cải dầu ở các vùng ngoại ô. Đây cũng là mùa lễ hội với nhiều sự kiện văn hóa đặc sắc, tạo nên bầu không khí sôi động. Mùa hè (tháng 5 đến tháng 8): Thời tiết ấm áp, đôi lúc nóng, thích hợp cho những chuyến khám phá vùng núi cao như núi tuyết Tứ Cô Nương hoặc ngắm gấu trúc tại Trung tâm Nghiên cứu Gấu Trúc Lớn Thành Đô. Tuy nhiên, du khách nên lưu ý mang theo ô hoặc áo mưa vì đây là mùa mưa. Mùa thu (tháng 9 đến tháng 11): Đây được xem là mùa đẹp nhất tại Thành Đô, khi thời tiết khô ráo, trời trong xanh và nhiệt độ dễ chịu. Cảnh sắc thiên nhiên chuyển sang gam màu vàng và đỏ, lý tưởng để thăm các địa danh như Núi Thanh Thành, phố cổ Lạc Đới hay trải nghiệm văn hóa trà truyền thống. Mùa đông (tháng 11 đến tháng 1 năm sau): Thành Đô vào mùa đông mang không khí se lạnh, thích hợp để thưởng thức các món lẩu cay nồng đặc trưng của Tứ Xuyên. Ngoài ra, đây cũng là thời điểm tuyệt vời để ghé thăm khu vực núi Nga Mi tuyết phủ trắng xóa, tạo nên khung cảnh thơ mộng.
Có nhiều cách để đến Thành Đô (成都) tùy theo bạn khởi hành từ đâu:
1.1. Đường hàng không
Sân bay quốc tế Song Lưu (成都双流国际机场, Chengdu Shuangliu International Airport): cách trung tâm ~16km, chủ yếu phục vụ các chuyến bay trong nước và quốc tế.
Sân bay quốc tế Thiên Phủ (成都天府国际机场, Chengdu Tianfu International Airport): khai trương 2021, cách trung tâm ~50km, chủ yếu cho các đường bay quốc tế và liên tỉnh.
Từ Việt Nam: Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh có chuyến bay thẳng đến Sân bay quốc tế Thiên Phủ (天府国际机场, Tianfu International Airport) hoặc Sân bay Song Lưu (双流国际机场, Shuangliu International Airport), thời gian bay khoảng 2,5–3,5 tiếng. Các hãng thường khai thác: Vietnam Airlines, Sichuan Airlines, China Southern, Vietjet.
Từ các thành phố lớn ở Trung Quốc: Hầu hết các thành phố đều có chuyến bay thẳng đến Thành Đô, rất thuận tiện.
1.2. Bằng tàu hỏa Thành Đô là trung tâm đường sắt Tây Nam Trung Quốc, có các ga lớn: Thành Đô Đông (成都东站), Thành Đô Nam (成都南站), Thành Đô Tây (成都西站). Tàu cao tốc (高铁) kết nối Thành Đô với: Trùng Khánh: 1,5–2 tiếng; Tây An: 3–4 tiếng; Quý Dương: 3 tiếng; Côn Minh: 6–7 tiếng; Bắc Kinh/Thượng Hải: 7–10 tiếng (tàu cao tốc ban ngày hoặc tàu giường nằm ban đêm).
1.3. Bằng xe khách đường dài
Các bến xe lớn ở Thành Đô: Tân Nam Môn (新南门汽车站), Trạm phía Đông (成都东站汽车站), Trạm phía Bắc (北门汽车站). Có xe khách đi hầu hết các thành phố trong Tứ Xuyên và tỉnh lân cận như: Cửu Trại Câu (九寨沟), Khang Định (康定), Lhasa (拉萨). Tuy nhiên, với khoảng cách xa, thường mất nhiều giờ (ví dụ: Thành Đô – Cửu Trại Câu ~ 8–10 tiếng).
1.4. Bằng ô tô tự lái Đường cao tốc kết nối Thành Đô với Trùng Khánh, Tây An, Côn Minh khá thuận lợi. Nếu muốn đi du lịch vùng Tây Tạng hoặc Khang Định (Khang Định, Đan Ba, Lý Đường, v.v.), Thành Đô là điểm khởi hành phổ biến.
2. Di chuyển trong Thành Đô
Trong Thành Đô (成都), hệ thống giao thông khá thuận tiện và dễ sử dụng. Bạn có thể lựa chọn nhiều cách di chuyển khác nhau:
2.1. Tàu điện ngầm (地铁)
Thành Đô hiện có hơn 10 tuyến metro, phủ rộng hầu hết khu vực nội thành và nhiều điểm du lịch nổi tiếng. Một số ga tiện cho khách du lịch:
- Ga Công viên Nhân dân (人民公园站) – gần Công viên Nhân dân, quán trà.
- Quảng trường Thiên Phủ (天府广场站) – trung tâm thành phố.
- Ga Cẩm Lý – Đền Vũ Hầu (锦里/武侯祠站).
- Ga Đại lộ Gấu trúc (熊猫大道站) – đi Trung tâm Nghiên cứu Gấu trúc.
Giá vé: 2–10 tệ (khoảng 7.000–35.000đ), tính theo số trạm.
Thời gian hoạt động: thường từ 6:00 – 23:30.
2.2. Xe buýt công cộng (公交车) Phủ sóng khắp thành phố, giá rẻ (2 tệ/lượt ~ 7.000đ). Thích hợp nếu bạn muốn đi các tuyến ngắn hoặc nơi metro chưa phủ tới. Tuy nhiên, thường đông và bảng chỉ dẫn chủ yếu bằng tiếng Trung.
2.3. Xe đạp & xe máy điện thuê (共享单车)
Có thể quét mã QR để thuê xe đạp (Meituan, Hello Bike, Alipay). Giá khoảng 1–2 RMB/30 phút. Phù hợp đi dạo trong công viên hoặc quãng đường ngắn.
2.4. Đi bộ Trung tâm Thành Đô (Quảng Trường Thiên Phủ, Cẩm Lý, Đền Vũ Hầu, Ngõ Rộng ngõ hẹp) khá gần nhau, có thể đi bộ kết hợp thưởng thức đồ ăn vặt ven đường.
2.5. Tàu hỏa nội đô & tàu ngoại thành
Nếu muốn đi xa hơn, ví dụ đến Đô Giang Yển (都江堰), Núi Thanh Thành (青城山), có thể đi tàu nhanh (城际列车) từ ga Tê Phố (犀浦站) hoặc Thành Đô Đông. Giá vé: 15–30 tệ, di chuyển 30–60 phút.
2.3. Taxi / Didi (滴滴出行) Taxi: mở cửa 8 tệ, sau đó tính theo km (~2 RMB/km). Didi (ứng dụng gọi xe như Grab): tiện lợi, có thể chọn xe thường hoặc cao cấp. Phù hợp khi đi nhóm nhỏ hoặc cần di chuyển nhanh.
II. Chỗ ở
Gần Xuân Hy Lộ (春熙路): Đây là trung tâm thành phố Thành Đô, giao thông thuận tiện, xung quanh có nhiều điểm tham quan, có thể đi bộ đến. Ẩm thực cũng rất phong phú, ăn uống, vui chơi và ở đều rất tiện lợi. Gần Cửu Nhãn Kiều (九眼桥): Những bạn thích cuộc sống về đêm có thể ở gần đây. Cảnh đêm rực rỡ, đủ loại quán bar, buổi tối rất náo nhiệt. Gần Văn Thù Viện (文殊院): Môi trường yên tĩnh, tránh xa sự ồn ào của thành phố, ngay gần khu thắng cảnh, hơn nữa xung quanh còn có nhiều món ngon có thể “check-in”. Gần Khoan Trại Hạng Tử (宽窄巷子): Muốn cảm nhận bầu không khí sinh hoạt đậm chất Thành Đô có thể ở gần đây, giao thông cũng rất thuận tiện.
III. Thiên đường ẩm thực Tứ Xuyên
Đến Thành Đô, bạn chắc chắn không thể bỏ qua ẩm thực Tứ Xuyên (四川菜) – nổi tiếng toàn thế giới với vị cay, tê, đậm đà. Một số món ăn “must try”:
- Lẩu Tứ Xuyên (火锅) nóng hổi - Món ăn mang tính biểu tượng: nổi bật với nước lẩu cay nồng từ ớt và hoa tiêu. Lẩu Tứ Xuyên Trung Quốc là sự kết hợp hài hòa giữ nhiều nguyên liệu như hồi, quế, xuyên tiêu và ớt tạo nên hương vị cay nồng thơm lừng. Vị cay của món ăn này mang nét đặc trưng tê cay ngay đầu lưỡi, đảm bảo ăn một lần nhớ mãi. Bên cạnh vị cay tê thì nước lẩu được ninh ra từ xương gà và xương heo cũng sẽ bổ sung thêm cho món lẩu vị ngọt thanh tự nhiên khiến bạn lưu luyến không quên. Khi hòa quyện cùng sự tươi ngọt giòn dai của hải sản và các loại thịt sẽ làm tăng thêm hương vị thơm ngon của lẩu Tứ Xuyên Trung Quốc trứ danh.
- Long Sao Thủ (龙抄手): Nhắc đến Long Sao Thủ, người Thành Đô ai nấy đều say sưa bàn tán. Đây không chỉ đơn thuần là một món ăn vặt, mà còn là sự kế thừa của văn hóa ẩm thực lâu đời. Mỗi chiếc sủi cảo đều như một tác phẩm nghệ thuật nhỏ bé tinh xảo: lớp vỏ mỏng như tờ giấy, nhân mềm mịn như hoa, ăn vào trơn mượt, thơm ngon, vừa chạm đầu lưỡi đã tan ra. Vỏ sủi cảo được làm từ bột mì hảo hạng pha thêm ít gia vị, nhào nặn kỹ rồi cán mỏng thành lớp bán trong suốt “mỏng như giấy, mịn như lụa”. Nhân thịt mềm mịn, đậm đà hương vị. Nước súp nguyên bản được ninh từ gà, vịt và một số phần thịt heo, hầm lửa lớn rồi om nhỏ, tạo nên vị ngọt đậm, màu trắng, hương thơm ngào ngạt. Cái hương vị độc đáo ấy khiến thực khách như cảm nhận được cả sự thong dong, khoan khoái trong nhịp sống của Thành Đô.
- Phu Thê Phế Phiến (夫妻肺片): là một trong những “món ăn kinh điển” luôn có mặt trên bàn tiệc của người Thành Đô, do hai vợ chồng Quách Triều Hoa và Trương Điền Chính sáng tạo. Món ăn có màu đỏ rực, thịt mềm, hương vị cay nồng, tê lưỡi. Khi dọn ra, phổi bò, thịt bò, lòng bò, v.v. được thái lát mỏng, trộn với dầu ớt, hoa tiêu, rắc thêm gia vị, nhìn đỏ au bắt mắt. Món ăn này đưa hương vị tê – cay – thơm – ngon của ẩm thực Tứ Xuyên lên đến đỉnh cao, mỗi miếng đều như một thử thách mãnh liệt dành cho vị giác, vừa cay nồng, vừa lưu luyến khó quên. Đây là món ăn công phu, hương sắc đều đủ, cực kỳ nổi tiếng.
- Mì Đảm Đảm (担担面): là món mì tiêu biểu của ẩm thực Thành Đô, cũng là món ăn quen thuộc ở khắp các con phố, ngõ nhỏ, thể hiện rõ nét văn hóa ẩm thực của Thành Đô. Mì được làm từ bột mì trắng, cán mỏng và dùng dao cắt thành từng sợi dài, được chế biến tươi để dùng ngay trong ngày. Bên cạnh sợi mì đặc trưng, Đảm Đảm còn được ăn kèm với topping đa dạng như thịt bằm, rau cắt nhỏ, dầu ớt, v.v. hoà quyện với phần sốt cay đậm đà, dậy hương thơm béo ngậy, vị mặn ngọt xen lẫn cay nhẹ, tạo nên hương vị thơm ngon khó cưỡng. Sở dĩ có tên gọi này là vì thuở ban đầu các gánh hàng rong gánh đi bán dạo trên phố. Dù là bữa sáng sớm hay bữa khuya muộn, chỉ cần một bát mì Đảm Đảm, cũng đủ làm con người ta thấy ấm lòng và mãn nguyện.
- Đậu hũ Ma Bà (麻婆豆腐): là một món ăn truyền thống nổi tiếng của Tứ Xuyên, tiêu biểu cho phong vị ẩm thực Tứ Xuyên. Đậu phụ Ma Bà là vì sự hòa quyện hài hòa giữa đậu phụ béo mịn cùng nước sốt sóng sánh đậm vị. Để có được đậu phụ Ma Bà chuẩn vị, nguyên liệu phải là đậu hũ non trắng mịn, béo ngậy tan ngay trong miệng. Tinh túy của món ăn này chính là phần sốt được nấu từ thịt heo (hoặc thịt bò) băm nhỏ xào cùng với củ đậu, hành tây, đậu hà lan, mộc nhĩ, nước tương, bột ớt, v.v. Bột năng cũng được thêm vào để phần sốt thêm phần sánh mịn.
- Gà Cung Bảo (宫保鸡丁) - món ăn Thành Đô đầy hấp dẫn: Gà được cắt thành những khối vuông vừa ăn. Sau đó phần thịt này được chiên cùng với ớt quả khô, gừng và đậu phộng cho tới khi vàng thơm, ăn kèm cùng một chút hành lá. Gà Cung Bảo nguyên bản sẽ có hương vị cay nồng đặc trưng. Thế nên nếu bạn không quen ăn cay, hãy lưu ý chủ quán giảm bớt ớt để phù hợp với khẩu vị cá nhân hơn.
- Bánh nếp đường đỏ (红糖糍粑): Nhắc đến các món ngọt, bánh nếp đường đỏ chắc chắn là cái tên không thể thiếu. Món ăn vặt này là sự kết hợp hoàn hảo giữa gạo nếp dẻo thơm và đường đỏ ngọt lịm, bên ngoài giòn rụm, bên trong mềm dẻo, vị ngọt thanh mà không hề ngấy. Mỗi miếng bánh tỏa ra hương thơm ngọt ngào đặc trưng, khiến người thưởng thức như chìm đắm trong không khí thư thái và ngọt ngào của Thành Đô.
- Gà Bát Bát (钵钵鸡): là món ăn vặt truyền thống của Lạc Sơn và Thành Đô, thuộc dòng ẩm thực Tứ Xuyên, ra đời từ thời Thanh và lưu truyền đến nay đã hàng trăm năm. Thịt gà, mề gà, cánh gà cùng nhiều nguyên liệu khác được xiên bằng que tre, rồi ngâm trong nước sốt tê cay – thơm nồng – đậm đà hương vị Tứ Xuyên. Khi ăn, những xiên thịt tỏa hương hấp dẫn, khiến thực khách không khỏi thèm thuồng. Đây không chỉ đơn thuần là một món ăn vặt, mà còn là một nét văn hóa. Ăn cùng mì nước xương 奶汤面 lại càng thú vị. Năm 1990, món ăn này đạt giải thưởng “Món ăn vặt chất lượng cao 小吃优质奖” của Thành Đô; năm 1991, được chính quyền Thành Đô công nhận là “Món ăn vặt danh tiếng 优质名小吃”.
- Mì ngọt (甜水面): một trong những món mì đặc trưng khác của Thành Đô, nổi tiếng bởi hương vị độc đáo. Sợi mì dai và chắc, nước sốt ngọt ngào nhưng không hề ngấy. Một bát mì ngọt không chỉ làm thỏa mãn vị giác mà còn khiến thực khách cảm nhận được sự thảnh thơi, nhàn nhã của Thành Đô.
- Tam Đại Bào” (三大炮): “Tam Đại Bào” là một món quà vặt truyền thống mang tính biểu diễn đặc sắc của Thành Đô. Người thợ sẽ ném miếng bánh làm từ gạo nếp lên không trung, rồi để nó rơi chính xác vào khay, phát ra ba tiếng “đang, đang, đang” vui tai. Quá trình này không chỉ đòi hỏi kỹ nghệ khéo léo mà còn tăng thêm phần thú vị cho thực khách khi thưởng thức. “Tam Đại Bào” có vị ngọt thơm, dẻo mềm, ăn một lần là nhớ mãi.
- Miến chua cay (酸辣粉): Miến chua cay là một trong những món ăn vặt kinh điển của Thành Đô, nổi tiếng bởi hương vị chua cay sảng khoái nên được nhiều người yêu thích. Sợi miến mềm mượt nhưng dai, nước dùng đậm đà với nhiều loại gia vị. Một bát miến chua cay không chỉ giúp khai vị, giải ngấy mà còn mang đến cho thực khách cảm nhận trọn vẹn sức hút riêng của ẩm thực Thành Đô.
- Chung Thủy Giảo (钟水饺): Tương truyền, Chung Thủy Giảo ra đời năm 1893, do một người bán rong tên Chung Nhiếp Sâm 钟燮森 sáng chế, sau lập quán ở hẻm Lệ Chi 荔枝巷. Vì món ăn này dùng nhiều dầu ớt đỏ nên còn gọi là “sủi cảo dầu đỏ hẻm Lệ Chi 荔枝巷红油水饺”. Điểm độc đáo nằm ở việc chọn nguyên liệu tinh tế và pha chế gia vị khéo léo. Dầu ớt làm từ giống ớt đỏ “Nhị Cân Điều 二筋条” đặc sản Thành Đô, dùng dầu cải phi thơm. Xì dầu cũng là loại đặc chế, thêm tỏi giã, dầu mè và nhiều loại gia vị khác phối trộn. Khi ăn, vỏ bánh mỏng, nhân đầy đặn, quyện cùng nước sốt đỏ au, thơm nồng, tạo nên phong vị nhiều tầng lớp. Năm 1990, Chung Thủy Giảo được công nhận là “Món ăn vặt danh tiếng của Thành Đô 成都市名小吃”.
- Mì Lòng Heo (肥肠粉): là một trong những món ăn vặt đặc sắc nhất Thành Đô. Nguyên liệu chính là bún làm từ bột khoai lang, ăn kèm với lòng heo, dầu cải, ớt khô, hoa tiêu, v.v. Mì lòng heo có màu đỏ bắt mắt, vị cay tê nồng nàn, lòng heo đậm đà, có thể vừa ăn vặt vừa dùng như một bữa ăn chính. Món này cũng có đặc điểm “nhanh gọn” như một loại fastfood bản địa, được người Tứ Xuyên và cả Trung Quốc yêu thích.
- Lẩu xiên que (串串香): Cuối cùng phải kể đến chính là món lẩu xiên que – thứ đặc sản có mặt khắp các con phố lớn nhỏ của Thành Đô. Lẩu xiên que được ưa chuộng nhờ cách chế biến độc đáo cùng sự đa dạng trong lựa chọn nguyên liệu. Từ thịt cho đến rau củ, tất cả đều có thể xiên lại rồi thả vào nồi nước dùng sôi để thưởng thức. Hương vị cay nồng, tê lưỡi nhưng thơm ngon khó cưỡng khiến thực khách ăn một lần là khó mà dừng lại. Đây không chỉ là một món ăn vặt, mà còn thể hiện tình yêu và sự tận hưởng cuộc sống của người dân Thành Đô.
Không ngoa khi nói rằng Thành Đô là thiên đường ẩm thực của Trung Quốc.
IV. Danh lam thắng cảnh nổi bật
Thành Đô (成都) – thủ phủ của tỉnh Tứ Xuyên, nổi tiếng là “thiên phủ chi quốc” (vùng đất trời ban phú quý), không chỉ hấp dẫn bởi ẩm thực cay nồng mà còn bởi vô số điểm tham quan văn hóa – lịch sử – tự nhiên:
1. Các điểm tham quan thiên nhiên & công viên
1.1. Căn cứ nghiên cứu gấu trúc Thành Đô (成都大熊猫繁育研究基地, Chengdu Research Base of Giant Panda Breeding)
Căn cứ Nghiên cứu và Nhân giống Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (gọi tắt là “Panda Base”) tọa lạc tại số 1375, đường Gấu Trúc (熊猫大道), quận Thành Hoa, thành phố Thành Đô, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc. Nơi đây cách trung tâm thành phố (Quảng trường Thiên Phủ 天府广场) 10 km, cách Sân bay quốc tế Song Lưu (双流国际机场) khoảng 30 km, và cách Sân bay quốc tế Thiên Phủ (天府国际机场) khoảng 50 km. Panda Base là một trong những cơ sở nổi tiếng nhất thế giới về bảo tồn ngoài tự nhiên (ex-situ conservation), nghiên cứu – nhân giống, giáo dục khoa học, và du lịch văn hóa liên quan đến gấu trúc khổng lồ. Khuôn viên có diện tích 3,07 km². Là “Dự án mẫu về bảo tồn sinh thái ngoài tự nhiên của gấu trúc khổng lồ”, nơi đây nổi tiếng với sứ mệnh bảo vệ và nhân giống gấu trúc khổng lồ, gấu trúc đỏ cùng nhiều loài động vật hoang dã quý hiếm đặc hữu của Trung Quốc.
a. Giao thông:
- Tàu điện ngầm & xe buýt đến cổng Tây (西门): Đi tàu điện ngầm tuyến số 3 (地铁3号线) → xuống tại ga Bệnh viện Tổng Quân khu, cửa B (军区总医院站B口) → đi bộ khoảng 280m đến trạm xe buýt (公交站). Đổi sang xe trung chuyển tuyến 409 路摆渡车 → đến thẳng Cổng Tây (西门, khoảng 10 phút đi xe).
- Đi tàu điện & xe buýt đến Cổng Nam (南门):
+ Đi tàu điện ngầm tuyến số 3 (地铁3号线) → xuống tại ga Đại lộ Gấu Trúc, cửa D (熊猫大道站D口) → đổi sang xe trung chuyển tuyến 408路摆渡车 → đến thẳng Cổng Nam (南门).
+ Đi tàu điện ngầm tuyến số 3 (地铁3号线) → xuống tại ga Động Vật Viên (动物园站) → đổi sang xe buýt tuyến 655路 hoặc 87路 → đến Cổng Nam (南门).
- Xe buýt thẳng đến khu thắng cảnh (景区直通车): Xuất phát từ các điểm du lịch nổi tiếng trong thành phố (市区热门景点直达) như xe buýt chuyên tuyến từ Đường Xuân Hi (春熙路), Ngõ Rộng Ngõ Hẹp (宽窄巷子) và các điểm tham quan khác trực tiếp đến khu thắng cảnh. Cách tra cứu: Ứng dụng WeChat mini program (微信小程序): 景区直通车｜成都公交APP; WeChat Official Account: 成都旅游观光巴士.
- Giá tham khảo đi taxi (出租车参考价): + Sân bay quốc tế Song Lưu (双流国际机场): Khoảng 100 tệ, 40–50 phút. + Sân bay quốc tế Thiên Phủ (天府国际机场): Khoảng 200 tệ, 60–70 phút. + Khu trung tâm – Đường Xuân Hi (市区 春熙路): Khoảng 40 tệ, 25–35 phút. + Ga Thành Đô Đông (成都东站): Khoảng 40 tệ, 25–30 phút.
b. Giá vé:
- Người lớn (19–59 tuổi): 55 tệ, vào 1 lần/ngày theo khung giờ đã đặt sáng hoặc chiều. Sau khi đặt thành công, dùng CMND gốc quét tại cổng vào. Trường hợp dùng hộ chiếu, thẻ thông hành Đài Loan, giấy thông hành Hong Kong/Macao, thẻ cư trú dài hạn cho người nước ngoài, sổ hộ khẩu, hoặc bị mất CMND, v.v. cần xuất trình giấy tờ tương ứng và đi qua cổng không dùng CMND.
- Vé học sinh (7–18 tuổi): 27 tệ, vào 1 lần/ngày theo khung giờ đã đặt sáng hoặc chiều. Phải có thẻ sinh viên hợp lệ + CMND gốc để vào. Nếu không đủ điều kiện hoặc thiếu giấy tờ ⇒ phải bù chênh lệch tại chỗ.
- Người cao tuổi: Miễn phí, không cần đặt trước. Áp dụng cho người 60 tuổi trở lên. Cần xuất trình CMND gốc để xác nhận và vào.
- Trẻ em: Miễn phí, không cần đặt trước. Áp dụng cho trẻ ≤ 6 tuổi hoặc cao ≤ 1,3m. Cần xuất trình giấy tờ để xác nhận.
- Vé năm cá nhân: 168 tệ/năm, áp dụng cho người từ 19 – 59 tuổi. Hiệu lực trong 365 ngày kể từ ngày chọn. Được vào không giới hạn số ngày, nhưng chỉ 1 lần/ngày. Ngày đầu tiên phải theo khung giờ sáng/chiều đã chọn khi mua. Không chuyển nhượng, không đổi, không hoàn vé sau khi đã sử dụng. Nếu chưa dùng có thể hoàn trong thời hạn hiệu lực.
- Vé năm học sinh/ sinh viên: 88 tệ/năm. Áp dụng cho học sinh/ sinh viên từ 6 đến 22 tuổi, hệ đại học trở xuống (không tính giáo dục người lớn). Khi vào cần xuất trình CMND + thẻ học sinh/ sinh viên hợp lệ.
- Vé năm gia đình (cha mẹ – con): 328 tệ/năm. Áp dụng cho nhóm 3 người (2 người lớn + 1 trẻ em đủ điều kiện mua vé học sinh). Không được hoàn vé một phần. Người lớn cần xuất trình CMND gốc, trẻ em cần thẻ học sinh hoặc sổ hộ khẩu (nếu chưa có CMND).
- Tháp Gấu Trúc (熊猫塔) miễn phí, nhưng không miễn phí vé vào cửa. Vui lòng đặt chỗ trực tuyến trước. Mỗi người có một mã số. Trẻ em (cao dưới 1,3 mét) có thể vào cửa cùng người giám hộ. Một người lớn có thể dẫn theo tối đa hai trẻ em.
💡 Tips hữu ích: - Vui lòng đặt vé online trước. Trường hợp đặc biệt không thể thanh toán online, nếu còn vé có thể mua trực tiếp tại quầy. - Các loại vé trên chỉ áp dụng tại Cơ sở gấu trúc Thành Đô, không áp dụng cho Thung lũng Gấu trúc Đô Giang Yển (都江堰熊猫谷). - Giờ bán vé buổi sáng: 7:30-12:00; giờ bán vé buổi chiều: 12:00-17:00; giờ đóng cửa: 18:00. - Có thể đặt vé trực tuyến trước tối đa 7 ngày. Vé trong ngày bán hết thì dừng, du khách đặt vé buổi chiều vui lòng đến sớm để tránh phải chờ đợi lâu. - Vui lòng đặt vé qua WeChat Official Account, WeChat Mini Program hoặc các nền tảng được ủy quyền chính thức: ứng dụng Meituan, Ctrip Travel, Douyin, Tongcheng Travel, WeChat Official Account “Chengdu Scenic Spot Express” (成都景區直通車), WeChat Official Account “Chengdu Sightseeing Bus” (成都旅遊觀光巴士). Kênh đặt vé chính thức dành cho công ty du lịch hoặc đoàn (click). - Mã đổi vé (兑换码): Áp dụng cho khách đã nhận mã đổi vé điện tử. Đổi vé qua WeChat Official Account của “Trung tâm Nghiên cứu & Nuôi dưỡng Gấu trúc Thành Đô 成都大熊猫繁育研究基地” → mục “旅游服务” (Dịch vụ du lịch) → “熊猫基地购票” (Mua vé căn cứ gấu trúc) → “我的” (Của tôi) → “兑换门票” (Đổi vé vào cửa) → chọn ngày tham quan. Khi vào xuất trình CMND gốc để quét vào. - Quy định hoàn vé: Vé chỉ có hiệu lực trong ngày tham quan, quá hạn sẽ vô hiệu, đã sử dụng thì không hoàn vé. Nếu chưa sử dụng: trước 17:00 ngày tham quan có thể hoàn vé miễn phí. Từ 17:00 ngày tham quan đến trong vòng 7 ngày: mỗi vé hoàn lại sẽ bị khấu trừ 20% phí. Quá hạn sẽ không được hoàn lại, hệ thống sẽ tự động hủy. (Lưu ý: cần phân biệt giữa WeChat Official Account và Mini Program, chỉ có thể hoàn vé tại kênh đã đặt ban đầu!) - Sau khi sử dụng vé, nếu cần hóa đơn, vui lòng trong vòng 30 ngày kể từ ngày tham quan (quá hạn sẽ không thể xuất hóa đơn online) vào tìm WeChat Official Account “成都大熊猫繁育研究基地” → chọn “参观购票” (Tham quan mua vé) → “电子发票” (Hóa đơn điện tử) → nhập số điện thoại đặt vé để tự nộp yêu cầu. Hóa đơn điện tử sẽ được gửi vào email của bạn trong vòng 7 ngày làm việc sau khi đăng ký.
⚠️ Lưu ý:
- Không mua vé qua các kênh không chính thức.
- Mỗi người chỉ được dùng một CMND – một vé, không thể thay người khác vào.
- Đừng tin vào các dịch vụ thu phí “vào nhanh” không chính thức.
c. Giờ mở cửa: - Giờ mở cửa căn cứ: + Tháng 11 - Tháng 2: Giờ vào cửa buổi sáng: 8:00 - 12:00; Giờ vào cửa buổi chiều: 12:00 - 16:30, đóng cửa lúc 17:30. + Tháng 3 - Tháng 10: Giờ vào cửa buổi sáng: 7:30 - 12:00; Giờ vào cửa buổi chiều: 12:00 - 17:00, đóng cửa lúc 18:00. - Giờ mở cửa của Tháp Gấu Trúc (熊猫塔): từ 9:00 sáng đến 17:00, nhận khách cuối cùng lúc 16:30. Tháp đóng cửa vào các ngày thứ Ba (trừ các ngày lễ quốc gia). Trong trường hợp thời tiết xấu, Tháp Gấu Trúc sẽ tạm thời đóng cửa vì lý do an toàn. Thời gian mở cửa trở lại sẽ được xác nhận tại chỗ. - Giờ mở cửa của Trung tâm Du khách (游客中心): Trung tâm Du khách Cổng Tây và Cổng Nam mở cửa từ 7:30 - 18:00 từ tháng 3 đến tháng 10, và từ 8:00 - 17:30 từ tháng 11 đến tháng 2. Nếu quý khách cần nhận hành lý hoặc trả lại đồ dùng sau khi nhân viên trung tâm du khách đã đóng cửa, vui lòng gọi cho nhân viên trực hoặc nhờ sự hỗ trợ của nhân viên an ninh tại chỗ.
👉 Vào cuối tuần, ngày lễ, cao điểm có thể tạm dừng bán vé hoặc điều chỉnh tuyến. Nếu chờ lâu, khuyến nghị du khách đi bộ tham quan.
- Vé xe điện (tự trả phí): Trẻ em cao ≤1,3m miễn vé (không chiếm chỗ, mỗi người lớn chỉ được bế 1 trẻ miễn vé). Vé ngày: 30 tệ/người, chỉ dùng cho chính chủ, trong ngày có thể đi ở bất kỳ trạm nào. Các loại vé đặc biệt: không đổi, không sang tên; dùng CMND để đi. Mỗi vé tối đa 5 lượt/ngày.👉 Nếu dùng vé của người khác, vé sẽ bị hủy và cấm mua lại, đồng thời xử lý theo quy định ứng xử của du khách.
- Tuyến xe điện hiện tại: + Hướng Nam → Tây: Cổng Nam (南大门始发站) → Trạm Biệt thự Gấu trúc (熊猫别墅站) → Trạm Phòng sản Gấu trúcThái Dương (大熊猫太阳产房站) → Trạm Sảnh tiếp khách Gấu trúc (熊猫会客厅站) → Trạm Tháp Gấu trúc (熊猫塔站) → Trạm Phòng sản Gấu trúc “Tinh Tinh” (大熊猫星星产房站) → Trạm Thung lũng suối Gấu trúc (熊猫溪谷站) → Trạm kết thúc Cổng Tây (西大门终点站). + Hướng Tây → Nam: Trạm xuất phát Cổng Tây (西大门始发站) → Trạm Thung lũng suối Gấu trúc (熊猫溪谷站) → Trạm Phòng sản Gấu trúc “Tinh Tinh” (大熊猫星星产房站) → Trạm Tháp Gấu trúc (熊猫塔站) → Trạm Biệt thự số 1 Gấu trúc khổng lồ (大熊猫一号别墅站) → Trạm Phòng sản Gấu trúc Thái Dương (大熊猫太阳产房站) → Trạm Biệt thự Gấu trúc (熊猫别墅站) → Trạm kết thúc Cổng Nam (南大门终点站). 👉 Xuống tại cổng Nam/Tây, nếu muốn đi tiếp phải xếp hàng lại từ đầu.
- Quy định đi xe: Không thò đầu, tay, chân ra ngoài; không nô đùa, hút thuốc. Xuống xe nhớ mang theo hành lý.
- Quy định hoàn vé:
+ Vé đã sử dụng: không hoàn.
+ Vé chưa dùng: có thể hoàn trong vòng 7 ngày sau ngày chơi; quá hạn hệ thống tự hủy.
+ Lưu ý: WeChat Official Account và Mini Program là 2 kênh khác nhau, vé mua ở đâu thì hoàn vé ở đó.
- Đoàn du lịch: Hướng dẫn viên mua vé qua kênh đại lý du lịch (click).
e. Dịch vụ hướng dẫn viên du lịch: Đường dây nóng dịch vụ: 400-032-0886. Giờ phục vụ: 8:00-17:00. Điểm dịch vụ thuyết minh: (1) Cổng Nam: Bên trong lối vào Cổng Nam. (2) Cổng Tây: Bên trong Trung tâm Du khách Cổng Tây (西门游客中心). Tuyến đường tham quan & thời gian: (1) Tuyến tham quan sinh thái gấu trúc – Cổng Nam (熊猫生态标准线·南门).
⏱ Thời gian dự kiến: 1.5 – 2 giờ.
Tuyến 1 (mùa hè / mùa cao điểm): Xuất phát từ điểm thuyết minh Cổng Nam (南门讲解服务点) → Tượng đồng gấu trúc (熊猫铜像) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 5 (大熊猫5号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 4 (大熊猫4号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 3 (大熊猫3号别墅) → Phòng sản Gấu trúc Thái Dương (大熊猫太阳产房) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 2 (大熊猫2号别墅) → Phòng sản Gấu trúc Nguyệt Lượng (大熊猫月亮产房) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 1 (大熊猫1号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 7 (大熊猫7号别墅).
Tuyến 2 (mùa hè / mùa cao điểm, tham quan trong nhà): Xuất phát từ điểm thuyết minh Cổng Nam (南门讲解服务点) → Tượng đồng gấu trúc (熊猫铜像) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 7, trong nhà (室内, 大熊猫7号别墅) → Phòng sản Gấu trúc Thái Dương, trong nhà (室内, 大熊猫太阳产房) → Phòng sản Gấu trúc Nguyệt Lượng, trong nhà (室内, 大熊猫月亮产房) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 2, trong nhà (室内, 大熊猫2号别墅)→ Phòng sản gấu trúc nhỏ (小熊猫产房) → Khu hoạt động số 2 gấu trúc nhỏ (小熊猫2号活动场) → Khu hoạt động số 1 gấu trúc nhỏ (小熊猫1号活动场).
Tuyến 3 (mùa đông / mùa thấp điểm): Xuất phát từ điểm thuyết minh Cổng Nam (南门讲解服务点) → Tượng đồng gấu trúc (熊猫铜像) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 7 (大熊猫7号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 5 (大熊猫5号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 4 (大熊猫4号别墅) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 3 (大熊猫3号别墅) → Phòng sản Gấu trúc Thái Dương (大熊猫太阳产房) → Phòng sản Gấu trúc Nguyệt Lượng (大熊猫月亮产房) → Biệt thự gấu trúc khổng lồ số 2 (大熊猫2号别墅) → Phòng sản gấu trúc nhỏ (小熊猫产房) → Khu hoạt động số 2 gấu trúc nhỏ (小熊猫2号活动场) → Khu hoạt động số 1 gấu trúc nhỏ (小熊猫1号活动场).
(2) Tuyến tham quan sinh thái gấu trúc – Cổng Tây (熊猫生态标准线·西门)
⏱ Thời gian dự kiến: 1.5 – 2 giờ.
Xuất phát từ điểm thuyết minh Cổng Tây (西大门讲解服务点) → Sơn Nguyệt Quán (山月馆) → Vân Nguyệt Quán (云月馆) → Vọng Nguyệt Quán (望月馆) → Minh Nguyệt Quán (明月馆) → Giang Nguyệt Quán (江月馆) → Phòng sản gấu trúc “Tinh Tinh” (大熊猫星星产房) → Tinh Hán Quán (星汉馆) → Phố thương mại gấu trúc (熊猫商业街).
Lưu ý: - Các tuyến thuyết minh có thể thay đổi tùy tình hình thực tế. - Du khách có thể gọi điện hoặc hỏi trực tiếp tại chỗ để biết chi tiết.
f. Một số điểm tham quan trong cơ sở
* Nhà hát Gấu trúc – Chengdu Research Base of Giant Panda Breeding (成都大熊猫繁育基地熊猫剧院)
Nhà hát gấu trúc tọa lạc tại tòa A, khu phố thương mại Tân Khu Sơn Khâu (新区山丘商业街A栋). Đây là vở nhạc kịch chủ đề gấu trúc đầu tiên của Trung Quốc, trong đó các nhân vật động vật được xây dựng theo tinh thần “mô phỏng hình dáng và thần thái” (模其形而拟其神). Nội dung biểu diễn mang đậm nét đặc sắc của Tứ Xuyên (四川特色).
Đặc biệt, nhà hát hiện là duy nhất ở Trung Quốc sử dụng hệ thống âm thanh 11.2 kênh cho biểu diễn trực tiếp, mang đến cho khán giả trải nghiệm “như thật tại chỗ” (临境体验).
Đặc sắc: - Tập trung khắc họa vẻ đẹp sinh thái tự nhiên Tứ Xuyên (四川自然生态之美). - Tác phẩm kết hợp nhiều yếu tố văn hóa truyền thống: di sản phi vật thể (非遗文化), kịch Tứ Xuyên (川剧), tạp kỹ phái Tứ Xuyên (川派杂耍), và hip-hop phong cách Tứ Xuyên (川味嘻哈).
Thời gian biểu diễn:
- Căn cứ theo lịch diễn trong ngày.
- Giờ diễn chính xác sẽ được cập nhật trước buổi diễn trên nền tảng bán vé và kênh chính thức, vui lòng theo dõi để nắm rõ.
Giá vé:
- Giá gốc: VIP 238 tệ, vé A 198 tệ, vé B 168 tệ.
- Giá bán: VIP 215 tệ, vé A 179 tệ, vé B 152 tệ.
Số điện thoại tư vấn: 028-84295108.
* Nhà triển lãm Khám phá Khoa học Gấu trúc (熊猫科学探秘馆) Nhà triển lãm Khám phá Khoa học Gấu trúc (熊猫科学探秘馆) có diện tích khoảng 1.000 m², với 6 chủ đề trưng bày chính: Tổng quan về Căn cứ Nghiên cứu Gấu trúc (熊猫研究基地概览), Bí ẩn của gấu trúc khổng lồ (神秘的大熊猫), Tình yêu và hôn phối của gấu trúc (熊猫的恋爱与婚配), Khám phá di truyền của gấu trúc (熊猫的遗传探秘), Cái nôi của sự sống (生命的摇篮) và Gấu trúc và những người bạn của nó (熊猫和它的伙伴们). Từ góc độ khoa học và chuyên môn, nơi đây giới thiệu toàn diện với du khách trong và ngoài nước về các công trình nghiên cứu cũng như những thành quả mà Căn cứ Nghiên cứu Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫繁育研究基地) đã đạt được. Trong phương thức trưng bày, bảo tàng áp dụng thiết kế hiện đại quốc tế và công nghệ cao: Chủ yếu sử dụng đa phương tiện kết hợp với bảng thông tin lớn. Có tới 40 màn hình cảm ứng, giới thiệu kiến thức về sinh sản, di truyền, dinh dưỡng, nội tiết, v.v. của gấu trúc. Khách tham quan chỉ cần chạm nhẹ vào màn hình là có thể khám phá những bí mật khoa học thú vị về gấu trúc. Ngoài ra, nơi đây còn chú trọng đến nhu cầu “khám phá” của du khách, kết hợp tính giáo dục và giải trí, thêm nhiều nội dung tương tác và trải nghiệm, nhằm đạt được hiệu quả “học mà vui” (寓教于乐).
* Bảo tàng Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫博物馆)
Bảo tàng Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫博物馆) được khởi công xây dựng từ năm 1992. Đến tháng 8 năm 2019, tòa nhà mới bắt đầu được trưng bày, và chính thức mở cửa cho công chúng vào ngày 3/3/2021. Đây là một bảo tàng hiện đại, mang tính quốc tế với các chức năng khoa học phổ thông, giáo dục cộng đồng, trưng bày, sưu tầm hiện vật, bảo tồn và nghiên cứu học thuật. Toàn bộ thiết kế bảo tàng thể hiện tinh thần “Con người – Gấu trúc khổng lồ – Thiên nhiên hài hòa”, thông qua trải nghiệm tương tác, tái hiện cảnh quan và tham quan nhập vai. Khách tham quan vừa có thể vui chơi vừa hiểu biết thêm về đời sống của gấu trúc khổng lồ cùng các loài động vật quý hiếm, từ đó nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, bảo tồn động vật, khơi dậy tinh thần khám phá khoa học và tăng cường kiến thức khoa học.
Bảo tàng có diện tích xây dựng: 7.179m2, diện tích trưng bày: 4.342m2. Gồm 7 khu triển lãm chính: Tiền truyện về gấu trúc (熊猫前传), Ẩn sĩ rừng trúc (竹林隐士), Phát hiện gấu trúc (发现熊猫), Thời kỳ nguy cấp (濒危年代), Con đường bảo tồn (保护之路), Ngôi nhà sinh thái (生态家园), Sáng tạo và tương lai (创享未来). Có rạp chiếu phim 3D và rạp chiếu hình vòm (穹幕影院). Đây là bảo tàng chuyên đề tương tác về gấu trúc lớn đầu tiên trên thế giới.
Một số điểm nổi bật trong hành trình tham quan: - Sảnh bảo tàng (博物馆大厅): mở ra trang sách khổng lồ, bắt đầu chuyến hành trình khám phá gấu trúc. - Hầm thời gian (时光隧道): quay ngược 8 triệu năm trước. - Tiền truyện về gấu trúc (熊猫前传): phục dựng cảnh tiền sử, quá trình tiến hóa và phân bố gấu trúc. - Phòng nghiên cứu khảo cổ (考古研究室): hố cát khảo cổ. - Ẩn sĩ rừng trúc (竹林隐士): quá trình trưởng thành, chiến lược kiếm ăn, hệ tiêu hóa của gấu trúc. - Trung tâm khám phá môi trường sống (栖息探索中心): đa dạng sinh học, cách gấu trúc giao tiếp và hành vi.
- Phát hiện gấu trúc (发现熊猫): lịch sử phát hiện nghiên cứu về gấu trúc khổng lồ, gấu trúc “Cơ Cơ” (姬姬) và “Tô Lâm” (苏琳), phục hồi trạm nghiên cứu tại “Ngũ Nhât Bằng” (五一棚科考小屋复原), những người tiên phong trong bảo tồn gấu trúc khổng lồ và trưng bày thiết bị và tư liệu từ các chuyến nghiên cứu thực địa.
- Trung tâm khám phá khoa học (科学发现中心): ngón tay cái giả (大熊猫的伪拇指), răng, ngôn ngữ, hệ xương, cơ và tiêu hóa của gấu trúc.
- Thời kỳ nguy cấp (濒危年代): Môi trường sống hoang dã của gấu trúc khổng lồ (大熊猫野外栖息地), loài ô dù (伞护种), loài cờ hiệu (旗舰物种) và các loài quý hiếm được bảo vệ ở Trung Quốc (中国珍稀保护动物).
- Trung tâm cứu hộ nguy cấp (濒危拯救中心): kết nối trực tiếp với các camera giám sát tự nhiên.
- Con đường bảo tồn (保护之路): Phục dựng cảnh quan môi trường sống hoang dã, điều tra/khảo sát gấu trúc trong tự nhiên, Công viên Quốc gia Gấu trúc khổng lồ (大熊猫国家公园), chương trình thả gấu trúc nuôi nhốt về lại tự nhiên (tái thả hoang dã).
- Phòng thí nghiệm nghiên cứu (科研实验室): Trung tâm nghiên cứu tại Căn cứ nhân giống Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫繁育研究基地), Phòng thí nghiệm trọng điểm về sinh học động vật hoang dã nguy cấp tỉnh Tứ Xuyên.
- Ngôi nhà sinh thái (生态家园): trải nghiệm tương tác về xây dựng môi trường sinh thái.
- Sáng tạo và tương lai (创享未来): hành động bảo vệ môi trường, hòa hợp con người và thiên nhiên.
Lộ trình tham quan: Sảnh bảo tàng (博物馆大厅) → Đường hầm thời gian (时光隧道) → Tiền truyện về gấu trúc (熊猫前传) → Phòng nghiên cứu khảo cổ (考古研究室) → Ẩn sĩ rừng trúc (竹林隐士) → Trung tâm khám phá môi trường sống (栖息探索中心) → Phát hiện gấu trúc (发现熊猫) → Trung tâm khám phá khoa học (科学发现中心) → Thời kỳ nguy cấp (濒危年代) → Trung tâm cứu hộ nguy cấp (濒危拯救中心) → Con đường bảo tồn (保护之路) → Phòng thí nghiệm nghiên cứu (科研实验室) → Ngôi nhà sinh thái (生态家园) → Sáng tạo & tương lai (创享未来).
Quy định đặt chỗ - Thời gian mở cửa: Thứ Ba – Chủ Nhật, 9:00–17:00 (ngừng vào cổng lúc 16:30), nghỉ Thứ Hai (trừ ngày lễ). - Vị trí: Nằm trong Căn cứ nhân giống Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫繁育研究基地). - Đặt vé: Khách đã mua vé vào Căn cứ nhân giống Gấu trúc khổng lồ Thành Đô (成都大熊猫繁育研究基地) có thể đặt chỗ tham quan miễn phí qua WeChat Official Account “成都大熊猫博物馆” (Bảo tàng gấu trúc không lồ Thành Đô). - Giới hạn: 5.000 người/ngày. - Đặt vé rạp phim 3D và rạp chiếu hình vòm: quét QR tại chỗ. - Đặt vé theo đoàn: gọi +86-28-83500156.
Lưu ý tham quan:
- Giới hạn lượng khách, đoàn phải đặt trước.
- Tuân thủ kiểm tra an ninh, không mang vật dễ cháy nổ, chất độc hại, dao găm.
- Người say rượu, ăn mặc không chỉnh tề, mang thú cưng, bán hàng rong bị từ chối vào.
- Một số phòng có ánh sáng mờ, cần chú ý an toàn.
- Chụp ảnh cần giữ an toàn cho bản thân, người khác và hiện vật.
- Không ăn uống, hút thuốc, vẽ bậy, làm ồn trong khu triển lãm.
- Không chạm vào mẫu vật, tuân thủ hướng dẫn sử dụng thiết bị tương tác.
- Trẻ em và người mất khả năng hành vi phải có người giám hộ đi cùng.
- Khi có sự cố, tuân theo hướng dẫn của nhân viên và chỉ dẫn thoát hiểm.
- Mọi thắc mắc liên hệ nhân viên hoặc gọi +86-28-83500156.
Kênh thông tin: Theo dõi WeChat Official Account “成都大熊猫博物馆” (Bảo tàng gấu trúc khổng lồ Thành Đô) để biết thêm chi tiết.
* Bảo tàng Mỹ thuật Gấu trúc (熊猫美术馆) Bảo tàng Mỹ thuật Gấu trúc (熊猫美术馆) nằm tại khu rừng rậm (密林片区), là một tòa nhà hai tầng với diện tích xây dựng 2.004m2. Đây là một không gian công ích, kết hợp giữa sưu tầm – trưng bày các tác phẩm nghệ thuật về gấu trúc lớn, đồng thời thúc đẩy sáng tác và giao lưu văn hóa nghệ thuật về gấu trúc. Hiện nay, bảo tàng lưu giữ 49 tác phẩm của 15 nghệ sĩ.
Trong thời gian diễn ra Đại hội Thể thao Sinh viên Thế giới Thành Đô 2023 (成都大运), Bảo tàng Mỹ thuật Gấu trúc (熊猫美术馆) đã tổ chức thành công triển lãm “Thế giới Đen Trắng – Triển lãm Mỹ thuật Gấu trúc (黑白天地 – 熊猫美术作品展)”. Đây cũng là triển lãm khai mạc của bảo tàng, lấy văn hóa “Đạo” (道文化) mà gấu trúc khổng lồ đại diện làm cốt lõi, chia thành ba chủ đề: “Biết trắng giữ đen (知白守黑)”, “Đạo pháp tự nhiên (道法自然)”, và “Sinh sôi không ngừng (生生不息)”. Triển lãm trưng bày gần 60 tác phẩm của 22 nghệ sĩ nổi tiếng như Ngô Tác Nhân (吴作人), Ngô Quán Trung (吴冠中), Hàn Mỹ Lâm (韩美林), Hứa Liệu Nguyên (许燎源), v.v. bao gồm nhiều loại hình nghệ thuật như hội họa sơn dầu, điêu khắc, nhiếp ảnh, tranh in khắc (油画、雕塑、摄影、版画). Trong suốt kỳ Đại hội, bảo tàng mỗi ngày tiếp đón hơn 500 đại biểu từ các đoàn vận động viên và báo chí, qua đó giới thiệu đến thế giới sức hút độc đáo của nghệ thuật văn hóa gấu trúc khổng lồ.
1.2. Công viên Nhân dân (人民公园, Renmin Park)
Giao thông: - Xe buýt: du khách có thể đi các tuyến 4, 5, 7, 13, 43, 47, 58, 64, 81, 85 đều đến được. - Tàu điện ngầm: đi tuyến số 2 (地铁2号线), xuống tại Ga Công viên Nhân dân (人民公园站), cửa ra B (B出口). Giá vé: Ngày thường tham quan miễn phí. Trong thời gian tổ chức triển lãm hoa (花展) cần mua vé: 12 tệ/người; vào các dịp lễ lớn thì 8 tệ/người. Người có thẻ người cao tuổi (老年证), thẻ nghỉ hưu (离休证), thẻ quân nhân/cảnh sát (军人/警察证), thẻ người khuyết tật (残疾人证) được miễn phí khi xuất trình giấy tờ. Giờ mở cửa: Mùa đông 6:30-22:00, Mùa hè 6:00-22:30. Thời gian chơi được đề xuất: 1-2 giờ. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Mùa xuân và mùa thu (tháng 3-5, tháng 9-11), đặc biệt là sáng sớm (trước 9:00) và chiều tối (sau 16:00). Nắng dịu nhẹ, quán trà đông khách, gió hồ thoang thoảng, rất lý tưởng để trải nghiệm nhịp sống chậm rãi của Thành Đô cổ kính.
Công viên Nhân dân Thành Đô (成都市人民公园) là một trong những công viên sớm nhất của Trung Quốc cận đại, đồng thời cũng là công viên đầu tiên của Tứ Xuyên thời cận đại. Được xây dựng từ năm 1911, ban đầu có tên là Công viên Thiếu Thành (少城公园). Tướng Ngọc Côn (玉昆) – người trấn thủ Thành Đô – để giải quyết khó khăn sinh kế cho binh sĩ và gia quyến Bát Kỳ Mãn Mông, đã bàn bạc với quan Chu Thiện Bồi (周善培), quyết định xây dựng công viên tại đường Từ Đường (祠堂街). Công viên được mở cửa cho dân cư Mãn thành, chỉ cho phép con cháu Bát Kỳ buôn bán sinh sống bên trong, đồng thời thu vé tham quan. Khi xây dựng, họ phá bỏ các khu nhà ở của người Kỳ tại ba ngõ Vĩnh Thuận, Vĩnh Thanh, Vĩnh Tế (永顺胡同, 永清胡同, 永济胡同), cùng với ruộng nước, đất hoang, tiền sảnh Chính Lam Kỳ (正蓝旗前厅), chuồng ngựa và kho ở sau miếu Quan Đế (关帝庙). Sau nửa năm, nơi đây được cải tạo thành công viên với các công trình như Nghênh Hi Lâu (迎禧楼), Quan Giá Lâu (观稼楼), Tùng Vận Lâu (松韵楼), Hồ Tâm Đình (湖心亭), diện tích hơn 50 mẫu. Nguồn gốc tên gọi Công viên Thiếu Thành (少城公园) gắn liền với cách đặt tên thành quách xưa của Thành Đô. Ngay từ năm 311 TCN, dưới thời Tần Huệ Vương (秦惠王), Thành Đô đã được xây dựng với hai vòng thành: Thái Thành (太城), còn gọi là Thành lớn (大城) và Thiếu Thành (少城), còn gọi là Thành nhỏ (小城). 👉 Vì vậy, công viên mang tên Thiếu Thành để gợi nhắc đến lịch sử phân chia “Thành lớn – Thành nhỏ” của Thành Đô cổ.
Năm 1950, công viên đổi tên thành Công viên Nhân dân (人民公园) và được mở rộng, trở thành một trong những công viên tiêu biểu của Thành Đô – vừa mang giá trị lịch sử, vừa là nơi vui chơi, thưởng ngoạn của người dân.
Các điểm tham quan nổi bật: - Suối Kim Thủy (金水溪): nằm dưới chân núi phía tây (西山) trong Công viên Nhân dân (人民公园), chảy qua hồ sen (荷花池) từ cổng chính (正大门) đến dọc tuyến phía trong của cổng đông (东门), tổng chiều dài 355 mét, rộng 6 mét, được cải tạo từ sông Kim Hà (金河). Công trình khởi công năm 1999, hoàn thành vào tháng 8 năm 2000. Ven bờ trồng các loại cây như đào (桃树), liễu (柳树), hoàng cách / ngô đồng Tứ Xuyên (黄葛树), Hải đường rủ (垂丝海棠), Mai vàng (腊梅), Ligustrum lá nhỏ (小叶女贞), Ligustrum lá vàng (金叶女贞), Hoàng thán lá đỏ (cây táo gai đỏ / hoàng thán đỏ) (红叶小檗).
- Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社): Vào giữa những năm 1920, một thương nhân họ Cung (龚) đến từ huyện Đại Ấp (大邑县) đã vào Công viên Thiếu Thành (少城公园, nay là Công viên Nhân dân 人民公园) để ngắm hoa, dạo chơi. Khi đi đến một nơi có dòng suối bao quanh, cây xanh rợp bóng, ông nhận thấy địa thế nơi đây tuyệt đẹp nên quyết định dựng một gian nhà mang phong cách dân gian Xuyên Tây. Kiến trúc dạng đình, mái cong đầu đao, cột sơn son bóng loáng, trở thành chốn lý tưởng để dừng chân thưởng trà. Tương truyền, một lần về nhà, ông mộng thấy nơi này tràn ngập ánh tím, giữa ao hồ có những con hạc trắng tung tăng vui đùa, cất tiếng hót vang. Từ đó, ông đặt tên là “Hạc Minh” (鹤鸣) với ý nghĩa cát tường, thịnh vượng. Thuở đầu, Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) nổi tiếng nhờ phong cách riêng và làm ăn hưng thịnh. Nước pha trà được lấy từ sông Cẩm Giang (锦江) ở phía nam Thành Đô; trà đều là loại hái trong năm, ướp với hương hoa, thơm ngát dễ chịu. Ghế ngồi làm bằng trúc “ban trúc” (斑竹) hoặc loại “hoàng trúc đầu cứng”, chắc chắn, vừa tầm. Bộ “ba món trà” (gồm thuyền trà, chén trà, nắp chén) đều được đặt làm tại Cảnh Đức Trấn (景德镇) hoặc các tiệm thủ công danh tiếng. Các “đường quan” (người phục vụ trà) có kỹ nghệ rót trà khéo léo, nhanh gọn, thường khiến khách trầm trồ tán thưởng, cả quán vỗ tay tán dương. Sau năm 1949, khi đất nước thành lập, nhiều quán xá trong công viên bị dỡ bỏ, chỉ có Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) vẫn tồn tại nhờ uy tín và chất lượng phục vụ. Trải qua nhiều lần tu sửa, căn nhà cổ xưa này lại mang diện mạo mới. Các lãnh đạo như Chu Đức (朱德), Dương Thượng Côn (杨尚昆), Trương Ái Bình (张爱萍) từng ghé thăm, uống trà và để lại bút tích, trở thành giai thoại đẹp. Tấm hoành phi đề chữ “Hạc Minh” (鹤鸣) do nhà thư pháp Vương Gia Trinh (王家桢) viết vào năm 1940. Đến năm 1952 khi công viên tu sửa, biển này bị tháo dỡ, sau đó năm 1988 ông lại được mời viết lại. Đến tháng 2 năm 2012, Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) được công nhận là một trong những công trình lịch sử còn lại của Thành Đô, đồng thời là quán trà lâu đời nhất Trung Quốc còn hoạt động, được đưa vào danh sách bảo tồn kiến trúc lịch sử đợt đầu của Thành Đô.
- Quảng trường Cách mạng Tân Hợi Bảo lộ vận động (辛亥革命保路运动广场): Quảng trường Tân Hợi (辛亥广场) nằm ở trung tâm Công viên Nhân dân (人民公园), thuộc Quảng trường kỷ niệm Bảo lộ Tân Hợi (辛亥保路纪念广场), có diện tích 3000 mét vuông, công trình xây dựng chiếm 110 mét vuông, sân khấu rộng 130 mét vuông. Ban đầu nơi đây thuộc Công ty Giải trí Đại Đô Hội (Thành Đô) của Công ty Kim Thăng Hồng Kông (香港金升公司大都会（成都）娱乐有限公司), năm 1993 đã phá bỏ sàn nhảy lộ thiên, xây dựng Quảng trường Giải trí Đại Đô Hội (大都会娱乐广场). Do không phù hợp với cảnh quan xung quanh, năm 2004 chính quyền đã chi vốn thu hồi, và để tưởng niệm Phong trào Bảo lộ Tân Hợi Tứ Xuyên (辛亥四川保路运动), xây dựng lại thành Quảng trường Tân Hợi (辛亥广场).
- Đài tưởng niệm liệt sĩ Bảo lộ mùa thu năm Tân Hợi (辛亥秋保路死事纪念碑): Đây là công trình tưởng niệm 776 liệt sĩ hy sinh trong Phong trào Bảo Lộ ở Tứ Xuyên năm 1911 (四川保路运动). Khi ấy, triều đình Mãn Thanh đem quyền khai thác tuyến đường sắt do dân tự gây dựng thế chấp cho liên minh ngân hàng bốn nước Anh – Pháp – Đức – Mỹ (英法德美四国银行团), khiến toàn tỉnh Tứ Xuyên (四川) dấy lên phản đối, 122 huyện cùng nhau thành lập Hội đồng chí Bảo Lộ (保路同志会). Cuối cùng, sự kiện leo thang thành “Thảm án Thành Đô” (成都血案) do Tổng đốc Tứ Xuyên Triệu Nhĩ Phong (赵尔丰) gây ra, làm chết 32 người, châm ngòi cho cuộc khởi nghĩa vũ trang. Đài tưởng niệm có hướng đông bắc – tây nam, kết cấu gạch đá, dáng tháp, gồm bốn phần: bệ nền, đài đỡ, thân tháp và đỉnh tháp. Bệ tròn đường kính khoảng 9,8m, Thân vuông mỗi cạnh khoảng 4m, Chiều cao tổng thể khoảng 31,85m, Diện tích chiếm đất khoảng 200m². Bốn mặt thân tháp được khắc chìm văn bia bằng bốn loại chữ: Khải thư (楷), Thảo thư (草), Hành thư (行), Lệ thư (隶), do các danh gia thư pháp đương thời viết: Trương Học Triều 张学潮 (mặt đông), Nhan Khải 颜楷 (mặt tây), Ngô Chi Anh 吴之英 (mặt nam), Triệu Hy 赵熙 (mặt bắc). Mỗi phong cách đều mạnh mẽ, cứng cáp, là những tác phẩm thư pháp quý giá, tạo nên cảnh quan thư pháp độc đáo “Nhất bia – tứ thư” (一碑四书). Kiến trúc đài tưởng niệm vừa kế thừa truyền thống tháp bia Trung Hoa, mô phỏng hình dáng chùa Bạch Vân ở Bắc Kinh (北京白云寺) và tháp Lăng Vân ở Sơn Tây (山西凌云塔), vừa tham khảo phong cách kiến trúc phương Tây, mang đậm đặc trưng thời đại và bản sắc Trung Quốc.Ngày nay, đây vừa là cột mốc tinh thần của Thành Đô (成都城市精神地标), vừa là tư liệu xác thực cho nghiên cứu lịch sử Cách mạng Tân Hợi (辛亥革命史).
- Đảo Kim Ngư (金鱼岛), Trà xã Vĩnh Tụ (永聚茶社): Đảo Kim Ngư (金鱼岛) nằm ở khu Đông, giữa Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) và thác nước Giả sơn nhân tạo (人造假山瀑布), trong hồ nhân tạo (人工湖), thông với Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) qua một cây cầu vòm (拱桥). Năm 2004, công viên tiến hành khai thác và sử dụng Đảo Kim Ngư (金鱼岛), phục hồi lại Trà xã Vĩnh Tụ (永聚茶社) – một quán trà lâu đời trong lịch sử. Kết hợp đặc trưng uống trà của trà xã xưa với thưởng ngoạn cá trên Đảo Kim Ngư, nơi này đã được xây dựng thành không gian văn hóa để người dân nghỉ ngơi, giải trí, ngắm cá, câu cá, thưởng cảnh và thưởng trà. Hiện nay trên đảo có hơn 10 giống cá vàng quý hiếm với hàng trăm con. Lịch sử ban đầu của Trà xã Vĩnh Tụ (永聚茶社) gắn liền với nhà hàng nổi tiếng Khiêu Hoa Nguyên (挑花源餐厅饭馆) (gần vị trí Tử Vi Các (紫葳阁) ngày nay). Trong xã hội nửa thuộc địa nửa phong kiến, xét về phong khí xã hội, có thể nói nơi đây cũng là một xã hội nửa mở, nửa khép kín.
- Quảng trường Giả sơn Cổng Đông Mới (新东大门假山广场): Năm 2002, theo quy hoạch cải tạo khu phố cũ Thành Đô do chính quyền thành phố thực hiện, đến năm 2004 đã tháo dỡ và di dời Thư viện Thành Đô (成都市图书馆) gần Cổng Đông (东大门) của Công viên Nhân dân (人民公园) cũ, cùng khoảng 5.000 m² nhà ở khu thành cũ tại phố Bán Biên Kiều (半边桥街). Khu vực này sau đó được quy hoạch làm đất cây xanh và bàn giao lại cho ban quản lý Công viên Nhân dân (人民公园), giúp diện tích cây xanh của công viên được mở rộng thêm. Công trình mới bao gồm Quảng trường thác nước Giả sơn (山水瀑布广场) và Cổng Đông (东大门), nằm ở phía trong khu Đông (东区) của công viên, trên phố Từ Đường (祠堂街), gần phố Bán Biên Kiều (半边桥街). Diện tích tổng thể 10.600 m², trong đó diện tích cây xanh 9.000 m², quảng trường 1.600 m². Toàn bộ hạng mục cải tạo được khởi công vào tháng 3/2004 và hoàn thành, mở cửa vào tháng 12/2004. Thác nước nhân tạo có bề rộng 43 mét, cao 12 mét, sử dụng khoảng 3.000 tấn đá, tạo thành cảnh quan đá giả sơn nhân tạo (人造假山石景观) quy mô lớn.
- Vườn Lan (兰草园 / 兰园): Sau khi nước Trung Quốc mới (新中国) được thành lập, năm 1963, Ủy viên trưởng Chu Đức (朱德委员长) đã tặng cho công viên các giống lan từ Phúc Kiến (福建), Chiết Giang (浙江), v.v. gồm 5 giống, tổng cộng 10 chậu. Từ đó, trong công viên có tổng cộng 18 giống lan với hơn 1.200 chậu. Giai đoạn 1965–1974, công viên tiếp tục thu mua 14 giống lan quý trong tỉnh, do nghệ nhân trồng hoa Trần Tùng Như (陈松如) chăm sóc, và không bị tổn thất. Đến năm 1986, công viên xây dựng Vườn Lan (兰园) ở phía trái văn phòng quản lý, diện tích 880 m². Mặt tiền là bức tường màu xám ốp ngói ống, trên tường có gắn cửa sổ hoa văn chạm trổ hình lan và trúc. Qua cổng vòm tròn bước vào, bạn sẽ thấy một đình vuông bốn mặt bằng xi măng mô phỏng hình cây, dưới đình có hồ nước bao quanh. Phía tây và phía nam đình đặt giàn hoa để trưng bày lan. Tại đây trồng và trưng bày 28 giống lan, gồm lan quân tử (君子兰), lan treo (吊兰), v.v. với hơn 900 chậu. Vườn Lan (兰草园 / 兰园) được xem là vườn cảnh chuyên về lan lớn nhất trong số các công viên nội thành Thành Đô (成都市).
- Vườn Bonsai (盆景园): Vườn Bonsai (盆景园) của Công viên Nhân dân (人民公园) nằm ở phía nam trung tâm công viên, trong khuôn viên Thiếu Thành Uyển (少城苑), với diện tích 2.600 m². Bên trong vườn có hành lang nghỉ ngơi (休息长廊), hồ sen (荷花水池), bờ hồ được kè, đắp bằng núi giả (假山堆砌), trồng xen cây mạch đông (麦冬) và đỗ quyên (杜鹃). Trong hồ trồng súng (睡莲), hoa sen (荷花), vân môn (马蹄莲), cỏ dù (伞草), xương bồ (菖蒲) cùng nhiều loài thực vật thủy sinh khác. Trong vườn, cây cối xanh tốt, trúc biếc (翠竹) lay động trong gió, bóng râm trải khắp mặt đất, tạo nên một không gian yên tĩnh, thanh nhã. Hằng năm, tại đây trưng bày hơn 200 chậu bonsai (盆景), trong đó có khoảng 20 chậu bonsai sơn thủy (山水盆景) và 180 chậu bonsai thân gốc (树桩盆景). Các loại cây chính gồm: cây du (榆树), ngân hạnh (银杏), la hán tùng (罗汉松), bằng lăng (紫葳), kim đạn tử (金弹子), hải đường thân cứng (铁梗海棠) cùng nhiều loại cổ thụ và cây cảnh quý hiếm khác. Đặc biệt, chậu bonsai cổ gốc La Hán Tùng (罗汉松) của công viên từng đoạt giải đặc biệt tại Triển lãm đánh giá bonsai Trung Quốc, được xem là báu vật của Công viên Nhân dân (人民公园) Thành Đô.
- Giả Sơn phía Đông (东假山): Giả Sơn phía Đông (东假山) được xây dựng từ năm Dân Quốc thứ 2 (1918). Lúc đó, đất đào kênh được chất thành núi giả, đồng thời dựng một đình cỏ và một cây cầu gỗ, sau này liên tục được tu sửa, bổ sung. Năm 1965, khi tiến hành xây dựng công trình phòng không nhân dân giai đoạn I, con sông chảy dưới chân núi giả được cải tạo thành hầm trú ẩn phòng không (防空洞). Các khu cảnh quan ở phía trước núi giả như rừng mai (梅林), rừng ngọc lan (玉兰林), rừng anh đào (樱花林) và rừng đào mận (桃李林) cùng với cầu Minh Nguyệt (明月桥) đều được cải tạo thành hồ nhân tạo. Đất đào lên khi làm hồ được dùng để tiếp tục đắp núi, còn việc xếp đá tạo hình núi giả ở phía trước do ông Lý Trung Ngọc (李忠玉) phụ trách. Năm 1978, khi xây dựng Công viên Tân Giang (滨江公园), đất thải tích tụ ở đó lại được chở đến để tiếp tục đắp núi, đồng thời chỉnh sửa lại đường đi trên núi. Công trình kéo dài hơn một tháng, chi phí do đội công trình cây xanh đảm trách. Từ đó, toàn bộ Giả Sơn phía Đông (东假山) có chiều dài 130m, rộng 48m và cao 30m.
- Hồ nhân tạo (人工湖): Trong đợt xây dựng công trình phòng không nhân dân giai đoạn I năm 1965, các khu rừng mai (梅林), rừng ngọc lan (玉兰林), rừng anh đào (樱花林) và rừng đào mận (桃李林) được dỡ bỏ, cải tạo thành hồ nhân tạo (人工湖). Toàn bộ hồ có dáng hơi giống quả bầu, diện tích khoảng 20 mẫu. Trên hồ có đảo Kim Ngư (金鱼岛) cổ kính, tao nhã và trà quán Trà Xã cũ Vĩnh Tụ (永聚老茶社). Dọc theo bờ hồ trồng liễu (柳树), phù dung (芙蓉), hải đường tơ rủ (垂丝海棠), hoa đào (桃花), v.v. Núi giả phía đông (东假山) và hồ nhân tạo (人工湖) trở thành nơi để người dân Thành Đô (蓉城) nghỉ ngơi tránh nóng, chèo thuyền giải trí vào mùa hè, cũng như là điểm dạo chơi, ngắm cảnh trong các dịp lễ tết.
- Giả sơn phía Tây (西假山): Trước đây, khu vực giả sơn phía Tây (西假山) vốn là vườn hoa lớn (大花圃) và đài phun nước (喷水池). Năm 1971, trong đợt xây dựng công trình phòng không nhân dân giai đoạn II (第二期人防工程), nơi này được cải tạo thành bệnh viện ngầm (地下医院), phần đất đào lên chất thành núi. Đến năm 1982, khi mở rộng tuyến đường chính đông – tây (东西干道), Ủy ban Xây dựng thành phố (市建委) đã cấp kinh phí đặc biệt để xây dựng trên núi: hành lang dài (长廊), lầu (楼), đình (亭), đài phun nước (喷水池), đường mòn quanh núi (盘山小道). Ngoài ra, còn dùng loại đá có chứa mica để tạo thành rừng đá nhân tạo (人造石林), và trồng thêm các loài cây như hoa mai (梅花), hoa đào (桃花), mận lá đỏ (红叶李), hải đường ép cành (贴梗海棠), la hán tùng (罗汉松), các loại tre (竹类), cây long não (香樟), v.v.
- Trà viên Chẩm Lưu (枕流茶园): là một trong những trà viên lịch sử lâu đời nổi tiếng của Công viên Nhân dân Thành Đô (成都人民公园), sánh ngang với Hạc Minh Trà Xã (鹤鸣茶社). Chẩn Lưu Trà Xã (枕流茶社) được thành lập từ đầu thời Dân Quốc. Ban đầu, địa điểm đặt tại vườn hải đường (海棠园) bên phía tây của cầu suối (溪桥) ngay sau cổng chính công viên, với diện tích khoảng 300 m², trong đó phần nhà lầu, phòng ốc có diện tích sử dụng đến 500 m². Hiện nay, trà viên nằm bên cạnh Đài tưởng niệm liệt sĩ Bảo lộ vận động Tân Hợi (辛亥保路死事纪念碑), trên Giả Sơn phía Tây (西假山) trong công viên, hòa quyện cùng cảnh quan xanh mát, rừng hoa đào nhỏ (小桃花林) và khuôn viên thiên nhiên. Trước ngày giải phóng, nơi đây từng là điểm tụ hội của văn nhân, học giả, sinh viên. Đến tháng 1 năm 2003, trà xã được khôi phục và tái xây dựng, chính thức mở cửa vào tháng 5 cùng năm. Khu trà viên rộng 3.120 m², diện tích xây dựng 267 m². Khung cảnh nơi đây cây cối xanh tươi, suối chảy róc rách, chim hót hoa thơm, núi đá dựng đứng, lầu các tầng lớp xen kẽ. Vừa mang nét lịch sử đậm đà, vừa là chốn nghỉ ngơi yên bình ngay trong lòng phố thị nhộn nhịp. Nhà văn nổi tiếng Ngụy Minh Luân (魏明伦) còn đích thân đề bút cho biển hiệu “枕流茶园” (Trà viên Chẩm Lưu). Ngày nay, Trà viên Chẩm Lưu (枕流茶园) là một trà viên sinh thái lâu đời của đô thị hiện đại, tích hợp nhiều chức năng: thưởng trà, dùng cơm, ăn vặt và giải trí cờ bàn.
Lộ trình tham quan: Tuyến 1: Từ cổng chính (正大门) vào → qua suối Kim Thủy (金水溪) → đi thẳng qua trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) → hồ nhân tạo (人工湖), giả sơn phía Đông (东假山) → đến trà xã Thiếu Thành Uyển (少城苑茶社), lầu Song Tuyền (双泉楼) → qua vườn Lan (兰园), vườn Bonsai (盆景园) → đến khu vui chơi thiếu nhi (儿童乐园) → qua hành lang nghỉ chân xanh phía Tây (西绿化休憩长廊) → đến bia kỷ niệm liệt sĩ Phong trào Bảo lộ mùa thu năm Tân Hợi (辛亥秋保路死事纪念碑) → rồi lại qua suối Kim Thủy (金水溪), hồ sen (荷花池) → lên giả sơn phía Tây, Trẩm Lưu trà xã (西假山枕流茶社) → cuối cùng ra cổng Tây phố Tiểu Nam (小南街西大门).
Tuyến 2: Từ cổng chính (正大门) vào → qua cầu Kim Thủy (金水桥) → (bên trái có thể đến trà xã Hạc Minh 鹤鸣茶社, Tử Vi Các 紫薇阁, nơi có món ăn đặc sản Chung Thủy Giảo Thành Đô 成都钟水饺) → rẽ phải qua quảng trường kỷ niệm Phong trào Bảo lộ Tân Hợi (辛亥保路纪念广场) → đến thẳng bia kỷ niệm liệt sĩ Phong trào Bảo lộ mùa thu năm Tân Hợi (辛亥秋保路死事纪念碑) → lại qua suối Kim Thủy (金水溪), hồ sen (荷花池) → có thể lên giả sơn phía Tây, Trẩm Lưu trà xã (西假山枕流茶社) → qua hành lang xanh phía Tây (西绿化长廊) → đến Ngân Hạnh Các (银杏阁), đi qua ba di tích được bảo tồn: Thư viện Thông Tục, Thư viện Dân Chúng, Thư viện Trung Chính (通俗/民众/中正图书馆三旧址文物保护地) → qua vườn Lan (兰园), vườn Bonsai (盆景园) → đến trà xã Thiếu Thành Viện (少城苑茶社), lầu Song Tuyền (双泉楼) → qua hồ nhân tạo (人工湖), giả sơn phía Đông (东假山) → đến đảo cá vàng (金鱼岛), trà xã Vĩnh Tụ (永聚茶社) → quay lại trà xã Hạc Minh cũ (鹤鸣老茶社) → lại qua Tử Vi Các (紫薇阁), Chung Thủy Giảo Thành Đô (成都钟水饺) → đến cổng Đông mới, quảng trường thác nước giả sơn Cổng Đông mới (新东大门假山瀑布广场) → sau đó ra cổng Đông mới, phố Bán Biên Kiều (半边桥街新东大门).
Tuyến 3: Từ cổng Đông mới xây, quảng trường thác nước giả sơn cổng Đông mới xây (新建东大门假山瀑布广场) vào → qua hồ nhân tạo (人工湖), giả sơn phía Đông (东假山) → đến đảo cá vàng (金鱼岛), trà xã Vĩnh Tụ (永聚茶社) → lại qua Tử Vi Các (紫薇阁), Chung Thủy Giao Thành Đô (成都钟水饺) → đến trà xã Hạc Minh cũ (鹤鸣老茶社) → đi thẳng qua quảng trường kỷ niệm Phong trào Bảo lộ Tân Hợi (辛亥保路纪念广场) → đến bia kỷ niệm liệt sĩ Phong trào Bảo lộ mùa thu năm Tân Hợi (辛亥秋保路死事纪念碑) → qua hành lang xanh (绿化走廊) → đến Ngân Hạnh Các (银杏阁), qua di tích ba thư viện: Thông Tục, Dân Chúng, Trung Chính (通俗/民众/中正图书馆三旧址文物保护地) → đến thẳng trà xã Thiếu Thành Viện (少城苑茶社), lầu Song Tuyền (双泉楼) → qua vườn Lan (兰园), vườn Bonsai (盆景园) → đến khu vui chơi thiếu nhi (儿童乐园) → qua hành lang nghỉ ngơi xanh phía Tây (西绿化休憩长廊) →lại qua suối Kim Thủy (金水溪), hồ sen (荷花池) → lên giả sơn phía Tây, Trẩm Lưu trà xã (西假山枕流茶社) → cuối cùng ra cổng Tây phố Tiểu Nam (小南街西大门).
📸 Điểm chụp hình check-in:
- Hành lang hoa anh đào (樱花长廊): cuối tháng 3, màu hồng trắng đan xen, gió thổi là cánh hoa rơi như trong anime.
- Đảo giữa hồ (湖心岛): chim di cư + biển hoa, cảnh chữa lành tâm hồn, luôn là top!
- Đài tưởng niệm các anh hùng Bảo Lộ (保路英雄纪念碑) và Tượng anh hùng kháng chiến chống Nhật (抗日阵亡英雄纪念像) – kết hợp với đám đông vui vẻ, từ lý tưởng đến thực tế!
- Trong Hạc Minh Trà xã (鹤鸣茶社), bắt khoảnh khắc thư thái với một tách trà, một cuốn sách, một tờ báo.
- Dùng ánh sáng dịu của sáng sớm hoặc chiều tối để chụp phản chiếu của Suối Kim Thủy (金水溪), ảnh cực đẹp.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc: - Trải nghiệm chén trà Cái Oản (盖碗茶): Trong công viên có nhiều trà quán (茶社), nổi tiếng nhất là Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社); bạn có thể gọi một chén trà truyền thống, giá từ 20–50 tệ, xem nghệ nhân dùng ấm đồng mỏ dài pha trà, biểu diễn “18 kiểu rồng (龙行十八式)”. - Dịch vụ lấy ráy tai (采耳服务): Trong trà quán còn có thợ lấy ráy tai (采耳师傅), nếu muốn có thể thử dịch vụ: lấy ráy tai + massage đơn giản. 30 tệ cho 3 phút “tinh thần thoát xác”, cảm giác tê đến tận đầu ngón chân! - Đi thuyền trên hồ (游湖泛舟): Thuê một chiếc thuyền đi ra giữa hồ, cò trắng bay qua đầu, ánh nắng chiếu lên mặt nước lấp lánh, chụp một tấm là có ngay ảnh cổ trang “Mộng hoa lục (梦华录)”. Thuyền chèo hoặc thuyền đạp 50–80 tệ/giờ, thích hợp gia đình hoặc cặp đôi. Trước hoàng hôn khoảng 1,5 giờ là thời điểm hồ đẹp nhất! Bên hồ có tranh kẹo đường và kẹo thổi (糖画 và 糖人), mua một cây vừa ăn vừa đi dạo, ngọt đến tận tim. - Đi bộ, leo núi (散步爬山): Ai nói công viên không thể “leo núi”? Dọc theo đường giả sơn, thong thả đi dạo, xung quanh cây xanh mát lạnh. Trên đường gặp ông bà tập thái cực quyền, các cô chú nhảy dân vũ, lập tức hòa vào niềm vui đời thường của người bản địa. - Triển lãm hoa sen (荷花展) 🌺: Mùa hè, hoa sen vươn mình, màu hồng nhẹ kết hợp với lá xanh biếc, đẹp đến ngỡ ngàng. - Triển lãm hoa cúc (菊花展) 🌼: Mùa thu vàng, hàng trăm loại hoa cúc khoe sắc, bước đi giữa biển hoa, tâm hồn thư thái. - Biểu diễn văn hóa (文化演出) 🎭: Trong công viên thường có các hoạt động văn hóa như kịch, hòa nhạc, v.v. vừa vui chơi vừa thưởng thức văn hóa. - Trải nghiệm thư pháp & hội họa ✒️: Một số nghệ nhân vẽ thư pháp hoặc tranh thủy mặc, bạn có thể mua làm kỷ niệm.
💡 Tips hữu ích: - Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社) mở cửa: 07:00–22:00, muốn ngồi bên hồ thì nên đến trước 9:30. Tự tìm chỗ ngồi, sẽ có nhân viên đến gọi trà; trà Cái Oản (盖碗) truyền thống 20–50 tệ. - Công viên Nhân dân không chỉ có uống trà! Mùa xuân có hoa anh đào (樱花), hoa đỗ quyên (杜鹃) nở rộ, mùa hè (tháng 6–7) có hoa sen, mùa thu (tháng 10) còn có triển lãm hoa cúc (菊花展), vàng rực cả một vùng, cực kỳ ấn tượng! - Trong công viên có đủ các loại quà vặt đặc sản Thành Đô: Chung Thủy Giảo (钟水饺), Tam Đại Bào (三大炮), Mì ngọt (甜水面), Hoành thánh gà (鸡汤馄饨), Chè dầu (油茶), Bánh gạo đường đỏ (红糖糍粑), Bánh trứng nướng (蛋烘糕), Bánh trôi gấu trúc (熊猫汤圆), Bánh nướng đường đỏ (红糖锅盔), Bánh gạo hoa quế (桂花米糕), v.v. món nào cũng ngon! - Mùa hè nên chuẩn bị thuốc chống muỗi, khu vực hồ nhiều côn trùng. - Gợi ý tuyến đường Citywalk: Quảng trường Thiên Phủ (天府广场) → Công viên Nhân dân (人民公园) → Bưu điện Gấu trúc (熊猫邮局) → Ngõ Rộng Ngõ Hẹp (宽窄巷子) → Phố Khuê Tinh (魁星街) → Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂) → Miếu Vũ Hầu (武侯祠) → Phố ăn vặt Cẩm Lý (锦里小吃街).
1.3. Công viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园, Wangjiang Pavilion Park)
Giao thông: - Đi tàu điện ngầm line 6 ra cửa B của ga Tam Quan Đường (三官堂), đi bộ 10 phút. - Xe buýt: Tuyến 19路、256路、1107路 xuống tại trạm Công Viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园站). - Đi taxi đến thẳng cổng Nam Công viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园南门) (cổng khu mở cửa), Cổng Tây Bắc Nhị (西北二门) là lối vào khu văn vật. Giá vé: - Khu văn vật phía bắc (lầu các 楼阁): 20 tệ; - Khu lâm viên mở phía nam (rừng trúc 竹林): miễn phí vào cửa. Giờ mở cửa: - Khu văn vật phía bắc: 9:00–18:00 (ngừng vào lúc 17:00) - Khu lâm viên mở phía nam (rừng trúc 竹林): 6:00–21:00. Thời gian chơi được đề xuất: Công viên không quá rộng, dành nửa ngày tham quan là thoải mái. Nếu muốn chụp ảnh thì nên mua vé vào trước ở khu văn vật phía Bắc (北门文物区). Sau khi chụp mệt thì có thể sang khu lâm viên phía Nam (南门园林区) uống trà Cái Oản (盖碗) để nghỉ ngơi. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: nên đi buổi sáng hoặc buổi chiều để có ánh sáng đẹp nhất.
Công viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园) nằm ở bờ nam sông Cẩm Giang (锦江) phía đông Thành Đô. Nơi đây nổi tiếng trong và ngoài nước với cụm kiến trúc cổ Vọng Giang Lâu (望江楼古建筑群), Nhà tưởng niệm nữ thi sĩ thời Đường Tiết Đào (薛涛纪念馆) cùng nhiều loài trúc quý hiếm. Công viên có diện tích 188 mẫu, chia thành khu bảo tồn di tích văn vật (39 mẫu 亩) và khu tham quan vườn cảnh (149 mẫu 亩). Đây vừa là di tích tưởng niệm Tiết Đào (薛涛) – nữ thi sĩ nổi tiếng đời Đường, vừa là danh thắng tham quan, hiện được công nhận là đơn vị bảo hộ di tích văn vật trọng điểm quốc gia.
Vọng Giang Lâu (望江楼) chia thành 2 khu:
1️⃣ Khu miễn phí (khu lâm viên mở phía nam): 👉 Chủ yếu là rừng trúc, cầu cổ, nhà tre và cảnh quan tự nhiên. Vào đây chụp ảnh thoải mái 📸. Mệt thì có thể ghé Bích Kê Phường (碧鸡坊) uống trà.
📍 Lộ trình gợi ý: từ cổng Nam (南大门) → Theo tuyến đường đỏ mình đánh dấu → dọc đường đều có điểm đẹp để chụp. Các điểm chính: Tiết Đào Đình (薛涛亭) - Vườn quốc tế các giống tre (国际竹品种园) → Bích Kê Phường (碧鸡坊) (có khu vui chơi trẻ em) → Minh Uyển Lâu (茗椀楼) → Khu bảo tồn di tích cổ (文物保护区古建筑群).
Các điểm tham quan nổi bật: - Hành lang trúc xanh (翠竹长廊): Dài khoảng 50 mét, được trồng từ năm 1954. Qua nhiều năm chăm sóc tỉ mỉ của công nhân làm vườn, nay đã hình thành một hành lang trúc rợp bóng, vươn cao hàng vạn cây, che mát cả lối đi, mang lại cảm giác mát lành, dễ chịu. Loại trúc này gọi là Quan Âm trúc (观音竹), dáng vẻ muôn hình muôn vẻ, mềm mại duyên dáng. Tương truyền xưa kia khi cổ nhân vẽ tranh Quan Âm Bồ Tát (观音菩萨), bên cạnh thường có một khóm trúc, nên loài trúc này được đặt tên như vậy. Nữ thi nhân Tiết Đào (薛涛) vốn cả đời yêu thích trúc, từng ca ngợi: “Hư tâm ninh tự trì, thương thương kính tiết kỳ 虚心宁自持，苍苍劲节奇” Để tưởng nhớ bà, người đời sau đã trồng khắp vườn nhiều loài trúc quý, bày tỏ sự tôn kính và ngưỡng mộ. Hiện toàn bộ công viên có 23 chi (属) trúc, khoảng 200 giống (品种), trong đó có cả nhiều loài trúc quý hiếm từ khu vực Đông Nam Á. Dạo bước giữa rừng trúc, nhìn trúc lay động, bóng trúc đan xen, như đuôi phượng rung rinh, tiếng gió như rồng ngân vang, khiến lòng người vô cùng khoan khoái. Đây là công viên trúc chuyên đề có diện tích lớn nhất và số lượng giống trúc nhiều nhất Trung Quốc, được mệnh danh là “Thiên hạ đệ nhất trúc viên” (天下第一竹园).
2️⃣ Khu thu phí (khu văn vật phía bắc): 👉 Vé bán trong quán cà phê gần cổng, giá 20 tệ. Khu này tập trung vào kiến trúc cổ và tranh cổ → rất đáng để tìm hiểu lịch sử, văn hóa của Vọng Giang Lâu (望江楼).
📍 Lộ trình tham quan: Hành lang tường đỏ (红墙走廊) – điểm check-in bắt buộc, tường có nhiều chữ và tranh → hồ sen (荷花池) & cầu cổ → Các tòa cổ kiến trúc (古建筑展览) → lầu cổ (古楼阁).
Các điểm tham quan nổi bật: - Sùng Lệ Các (崇丽阁, dân gian gọi là Vọng Giang Lâu 望江楼): là công trình chính trong công viên, nằm ngay bên bờ sông Cẩm Giang (锦江). Đây là một kiến trúc gỗ cao 27,9m. Tên gọi “Sùng Lệ 崇丽” lấy ý từ bài Thục Đô Phú (蜀都赋) của Tả Tư (左思) đời Tấn, nghĩa là “vừa đẹp vừa cao”. Vì lầu sừng sững bên sông nên dân gian quen gọi là “Vọng Giang Lâu (望江楼)”. Trên lầu thờ Văn Khúc Tinh (文曲星).
- Trạc Cẩm Lâu (濯锦楼): Lầu được xây dựng lần đầu vào năm Gia Khánh thứ 19 đời Thanh (năm 1814), sau đó bị hủy hoại trong chiến loạn, và được trùng tu lại vào năm Quang Tự thứ 15 (năm 1898). Đây là một công trình kết cấu hoàn toàn bằng gỗ, gồm ba gian hai tầng, bốn phía có cửa sổ gỗ khắc hoa văn, và được tô điểm bằng những thanh gỗ cong chạm trổ hoa văn tinh xảo. Nhìn từ xa, tòa lầu giống như một chiếc thuyền hoa trang nhã, dường như đang chậm rãi tiến vào Thành Đô. Theo truyền thuyết, lầu này được dựng để tưởng nhớ cảnh nữ thi sĩ đời Đường – Tiết Đào (薛涛), khi nàng trên thuyền rượu, luyến tiếc chia tay người bạn tri kỷ Nguyên Chẩn (元稹).Phía bên trái của lầu là bến nước cổ của Thành Đô (成都古代水码头) – nơi từng là điểm xuất phát và đón về của quan lại, văn nhân khi vào – ra Tứ Xuyên, bởi thời xưa giao thông bộ rất khó khăn, hầu hết đều đi đường thủy, từ đây lên thuyền qua Hoa Dương (华阳, Huáyáng) đến Nhạc Sơn (乐山). Có thể suy đoán rằng, nơi này cũng chính là chỗ Tiết Đào (薛涛) từng tiễn biệt và đón tiếp các thi hữu nổi tiếng như Bạch Cư Dị (白居易), Nguyên Chẩn (元稹), Đỗ Mục (杜牧), Lưu Vũ Tích (刘禹锡). Đến thời cận đại, nhiều nhân vật nổi tiếng như Tống Mỹ Linh (宋美龄), Chu Tự Thanh (朱自清), Quách Mạt Nhược (郭沫若), Ba Kim (巴金) cũng từng dừng chân nghỉ ngơi và đãi tiệc tại đây.
- Lưu Bôi Trì (流杯池): Sau khi được tu sửa vào năm 1963, trong hồ trồng sen và lan can đá có khắc ba chữ “Lưu Bôi Trì 流杯池” do họa sĩ nổi tiếng Tứ Xuyên Ngô Nhất Phong (吴一峰) viết. Ý nghĩa của tên “Lưu Bôi Trì (流杯池)” bắt nguồn từ phong tục xưa: vào ngày mồng ba tháng ba hằng năm, văn nhân mặc khách tụ hội bên hồ, vừa uống rượu vừa làm thơ. Những chén rượu được thả trôi theo dòng nước, trôi đến trước ai thì người đó phải ứng khẩu làm thơ. Vì thế, hồ này còn có tên gọi khác là Lưu Thương Trì (流觞池).
- Tiết Đào Tỉnh (薛涛井): Đây là di tích quan trọng tưởng niệm nữ thi sĩ Tiết Đào (薛涛), đồng thời cũng là một trong những di tích cổ nhất trong Công viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园). Tiết Đào Tỉnh (薛涛井), xưa còn gọi là Ngọc Nữ Tân (玉女津), nằm bên dòng sông Cẩm Giang (锦江), nước giếng trong mát và ngọt lành. Theo sử liệu, vào thời nhà Minh, mỗi năm vào ngày mồng ba tháng ba, Thục phiên vương (蜀藩王) đều lấy nước giếng này để làm giấy Tiết Đào (薛涛笺), tổng cộng 24 tờ, trong đó chọn 16 tờ dâng lên triều đình, phần còn lại giữ dùng riêng. Điều này cho thấy giá trị vô cùng quý hiếm của loại giấy Tiết Đào. Hiện nay, phía sau giếng có một tấm bia với ba chữ “Tiết Đào Tỉnh 薛涛井” được khắc đầy khí phách, do Tri phủ Thành Đô Ký Ứng Hùng (冀应熊) viết vào năm Khang Hy thứ 3 (1664). Từ đó, giếng chính thức mang tên Giếng Tiết Đào (薛涛井) và trở thành nơi hậu thế tưởng niệm nữ thi sĩ nổi tiếng này.
- Tuyền Hương Tạ (泉香榭): Nằm trên giả sơn cạnh Lưu Bôi Trì (流杯池), đây là một tiểu đình được xây dựng theo dáng tre, mái lợp bằng vỏ cây, mang vẻ cổ nhã tự nhiên. Danh nhân Đào Lượng Sinh (陶亮生) đã viết đôi câu đối treo tại đây: “花外喜陪荀令坐，池头定有右军来” (Hoa ngoại hỉ bồi Tuân Lệnh tọa, trì đầu định hữu Hữu Quân lai). Trong đó, “荀令” (Tuần Lệnh) chỉ Tuần Vực (荀彧), vị tướng kiêm mưu thần nổi tiếng thời Tam Quốc; còn “右军” (Hữu Quân) là cách gọi Vương Hi Chi (王羲之), đại thư pháp gia thời Tấn.
- Cán Tiên Đình (浣笺亭): Được xây dựng vào năm Quang Tự hai mươi tư (1898). Trên tấm hoành phi trước cổng có ba chữ “Cán Tiên Đình浣笺亭”, do nhà thư pháp nổi tiếng Tứ Xuyên Triệu Uẩn Ngọc (赵蕴玉) viết. Việc xây dựng đình này mang ý nghĩa gợi nhớ nơi nữ thi nhân Tiết Đào (薛涛) từng giặt giấy. Trước thời Tiết Đào, trong thời Đường, giấy thường dùng để chép kinh Phật, khổ rất lớn, mà thơ ca Đường đa phần là luật thi và tuyệt cú, nếu dùng giấy chép kinh thì vô cùng lãng phí. Vì vậy, Tiết Đào đã tự chế ra một loại giấy nhỏ màu đỏ sẫm, về sau được gọi là Tiết Đào Tiên (薛涛笺). Tiết Đào không chỉ nổi tiếng bởi tài hoa mà còn là người có công trong sự nghiệp văn hóa Trung Hoa, giữ một vị trí trong lịch sử phát triển nghề làm giấy. Bên trong Cán Tiên Đình (浣笺亭) hiện trưng bày nghệ thuật làm giấy và chế tác giấy viết thời Đường.
- Thanh Uyển thất (清婉室): Được xây dựng vào năm 1903, tên gọi lấy từ hai chữ “清” (thanh) và “婉” (uyển) trong câu “清扬婉兮” của Kinh Thi, nhằm ca ngợi phong cách thơ của Tiết Đào (薛涛) thanh nhã, uyển chuyển. Bên trong Thanh Uyển thất (清婉室) trưng bày tranh Tiết Đào (薛涛像) do Trần Cự (陈矩) đời Thanh vẽ, cùng các nhiều bia khắc có đề vịnh về Vọng Giang Lâu (望江楼) và Tiết Đào (薛涛).
- Ngũ Vân Tiên Quán (五云仙馆): Được xây dựng vào năm Quang Tự 24 (năm 1898). Tên gọi của quán lấy từ câu thơ trong bài Thử Tân Phục Tài Chế Sơ Thành (《试新服裁制初成》) của nữ thi sĩ đời Đường Tiết Đào (薛涛): “Cửu khí phân vi cửu sắc hà, ngũ vân tiên ngự ngũ vân xa” (九气分为九色霞，五云仙驭五云车). Trong suốt cuộc đời, Tiết Đào đã sáng tác hơn 500 bài thơ, nhưng đến nay chỉ còn lại hơn 90 bài - bà cũng là nữ thi sĩ có số lượng thơ lưu truyền nhiều nhất trong văn học cổ đại Trung Quốc. Bên trong Ngũ Vân Tiên Quán hiện trưng bày tuyển chọn 39 bài thơ tiêu biểu nhất của bà, do các danh gia thư pháp nổi tiếng chép viết.
- Ngâm Thi Lâu (吟诗楼): Khởi xây vào năm Gia Khánh thứ 19 nhà Thanh (1814), và được trùng tu vào năm Quang Tự thứ 24 (1898). Ban đầu, Tiết Đào dựng một lầu ngâm thơ ở Bích Kê Phường, phía tây Thành Đô, để làm nơi sáng tác vào cuối đời, nhưng công trình đó nay đã không còn. Về sau, khi Giếng Tiết Đào trở thành nơi tưởng niệm nữ thi nhân, người đời đã hai lần dựng lại Ngâm Thi Lâu (吟诗楼) tại đây để tưởng nhớ bà. Lầu được xây dựng bằng gỗ và gạch, cao ba tầng, mái cong vút, bốn phía đều thoáng đãng, ẩn hiện bên bờ sông trong bóng trúc và liễu xanh. Dưới tầng một có bức tranh tái hiện cảnh Tiết Đào (薛涛) cùng các thi nhân nổi tiếng đương thời như Nguyên Chẩn (元稹), Bạch Cư Dị (白居易), Đỗ Mục (杜牧), Lưu Vũ Tích (刘禹锡) ngâm vịnh đối thơ. Dựng bên bờ sông Cẩm Giang (锦江), tòa lầu thanh tú duyên dáng, mang đậm phong vị viên lâm Giang Nam. Vào những ngày trời trong nắng ấm, sóng nước phản chiếu mây trời khiến du khách như lạc bước trong bức tranh thủy mặc. Đầu thời Hàm Phong nhà Thanh, quan học chính Tứ Xuyên và cũng là nhà thư pháp nổi tiếng Hà Thiệu Cơ (何绍基) từng đề đôi câu đối cho Ngâm Thi Lâu (吟诗楼): “Hoa tiên minh uyển hương thiên tải, vân ảnh ba quang hoạt nhất lâu 花笺茗碗香千载，云影波光活一楼”. Hiện câu đối này được treo tại tầng hai. Ngoài ra, danh họa Quan Sơn Nguyệt (关山月) cũng từng vẽ tranh về tòa lầu này, nay được lưu giữ trong khuôn viên công viên.
- Mộ Tiết Đào (薛涛墓): Theo ghi chép lịch sử, nữ thi sĩ Tiết Đào (薛涛) qua đời vào năm 832. Khi ấy, Đoạn Văn Xương (段文昌) – Tiết soái Kiếm Nam Tây Xuyên (剑南西川节帅) – đã viết bài minh trên mộ để bày tỏ sự thương tiếc. Trước đây, trong khuôn viên Đại học Tứ Xuyên (四川大学) từng có mộ Tiết Đào, nhưng đã bị phá hủy trong thời kỳ “Cách mạng Văn hóa” (文革). Để tưởng niệm bà, vào tháng 10 năm 1994, Hội Nghiên cứu Tiết Đào (薛涛研究会) đã cho phục dựng lại mộ trong Công viên Vọng Giang Lâu (望江楼公园), nay nằm sâu trong rừng trúc thuộc khu bảo tồn di tích. Năm 2003, nơi đây lại được xây thêm bia mộ. Mộ Tiết Đào hiện gồm bia mộ, phần mộ, nền bệ và bia biểu. Trên bia khắc dòng chữ: “Đường nữ giáo thư Tiết Hồng Độ mộ” (唐女校书薛洪度墓). Quanh mộ được xây tường đá bao bọc, trồng thêm thảm cỏ, hoa đào nhỏ và trúc xanh, tạo nên khung cảnh trang nghiêm mà thanh nhã.
- Nhà tưởng niệm Tiết Đào (薛涛纪念馆): Là nơi trưng bày tư liệu về cuộc đời và nghệ thuật thi ca của nữ thi sĩ thời Đường – Tiết Đào (薛涛). Công trình có diện tích khoảng 700m², bố trí hiện đại, giới thiệu sinh động về sự nghiệp và tầm ảnh hưởng của bà.
- Tượng Tiết Đào (薛涛塑像): Bên cạnh Nhà tưởng niệm (纪念馆), trong khu Đọc Trúc Uyển (读竹苑), có bức tượng Tiết Đào cao 3m, tạc từ đá cẩm thạch trắng, đặt giữa rừng trúc thanh tĩnh.
🍵 Thời gian thư giãn - Trà quán trong rừng trúc (竹林茶馆): Trải nghiệm “baba trà (坝坝茶)” đặc trưng Thành Đô, gọi một chén trà Cái Oản 盖碗 (khoảng 20 tệ), cảm nhận nhịp sống chậm rãi của người địa phương. - Khu vui chơi trẻ em (儿童游乐区): Thích hợp cho gia đình có trẻ nhỏ, không lo nắng vì rừng trúc che mát.
📸 Gợi ý góc chụp ảnh ẩn:
- Bóng trúc bên tường đỏ (红墙竹影): Gần lối vào khu văn vật, ánh sáng xen kẽ qua trúc rất có chiều sâu.
- Tuyền Hương Tạ cạnh Lưu Bôi Trì (流杯池旁泉香榭): Tiểu đình mô phỏng tre, rất hợp để chụp phong cách Hán phục lạnh lẽo, thanh tịnh.
- Khu mộ Tiết Đào trong rừng trúc (薛涛墓竹林): Không gian yên tĩnh, đầy chất thơ, cực hợp chụp ảnh phong cảnh lẫn cổ phong.
💡 Tips hữu ích: - Trang phục: Chọn Hán phục màu đỏ tươi/ trắng thuần/ xanh nhạt, nổi bật trên nền trúc xanh và tường đỏ. - Chuẩn bị: Mang thuốc chống muỗi, kem chống nắng. Mùa hè nên đi trước 9:00 hoặc sau 16:00. - Ba cổng Nam (南门), Tây (西门), Bắc (北门) cách nhau không xa, đi bộ tầm 12 phút. Dù đi vào cổng nào cũng tiện. - Trong khu vực văn vật (文物区) có thể đóng dấu lưu niệm, nhớ mang theo sổ đóng dấu nhé! Còn có thể in miễn phí bưu thiếp nữa. - Điểm tham quan lân cận: Có thể kết hợp đi bộ 1,5 km đến Cửu Nhãn Kiều (九眼桥) ngắm cảnh đêm, hoặc dạo trong Đại học Tứ Xuyên (四川大学).
1.4. Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园, Huanhuaxi Park)
Giao thông: - Tàu điện ngầm: Tuyến số 4 (地铁4号线), ga Thảo Đường Bắc Lộ (草堂北路站), ra cổng B (B口), đi bộ 1,3 km. Hoặc Tuyến số 5 (地铁5号线), ga Thanh Dương Cung (青羊宫站), ra cổng B (B口), đi bộ 926 m. - Xe buýt: Các tuyến 19, 35, 151 xuống Trạm Tống Tiên Kiều (送仙桥站), đi bộ vài phút là tới công viên. Giá vé: miễn phí. Giờ mở cửa: 06:00-22:00. Thời gian chơi được đề xuất: Tham quan một vòng mất khoảng 2–3 tiếng, chưa bao gồm thời gian ghé Bảo tàng Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂博物馆) (cần mua vé riêng, 50 tệ). 🔛 Nên dành nửa ngày để tham quan cả hai điểm.
Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) nằm trên đường Thanh Hoa (青华路), quận Thanh Dương (青羊区), thành phố Thành Đô (成都市). Nơi này lấy bối cảnh văn hóa lịch sử của Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂), do con suối Cán Hoa Khê (浣花溪) chảy ngang qua công viên nên được gọi là “Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园)”. Cán Hoa Khê (浣花溪) còn có tên gọi khác là Bách Hoa Đàm (百花潭), chính là đoạn thượng lưu của Nam Hà (南河) ở Thành Đô ngày nay, chảy qua Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂). Công viên có diện tích hơn 30 ha, kết hợp hài hòa cảnh quan tự nhiên với cảnh quan đô thị, lâm viên cổ điển với nghệ thuật kiến trúc hiện đại, không gian dân tục với bầu không khí đương thời. Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) được đặt tên theo câu thơ của thi thánh Đỗ Phủ: “Cán Hoa Khê thủy thủy tây đầu, chủ nhân vị bốc lâm đường u” (浣花溪水水西头，主人为卜林塘幽). Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) gồm các điểm chính như Vạn Thụ Sơn (万树山), Thương Lãng Hồ (沧浪湖) và Bạch Lộc Châu (白鹭洲), được mệnh danh là “công viên đẹp nhất Thành Đô (成都最美公园)”.
Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) thực sự là “viên ngọc ẩn” của Thành Đô, vừa có cảnh quan thiên nhiên đẹp, vừa có giá trị văn hóa, quan trọng là ít người và miễn phí! Nếu bạn đã chán những điểm du lịch đông đúc, hãy đến đây để trải nghiệm nhịp sống chậm của Thành Đô.
Các điểm tham quan nổi bật: - Đường xanh Cẩm Giang (锦江绿道): Cán Hoa Khê (浣花溪) là một trong những hạng mục xây dựng của “Nhất trục, Lưỡng sơn, Tam hoàn, Thất đạo 一轴两山三环七道” trong hệ thống Đường xanh Thiên Phủ (天府绿道), giữ vai trò là trục chính – Đường xanh Cẩm Giang (锦江绿道). Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) thuộc đoạn “Thiên niên họa quyển (千年画卷段)”, nơi tập trung xây dựng các cảnh quan đặc sắc như Thịnh Đường Cán Hoa (盛唐浣花), Cửu Lý Đê Hiểu (九里堤晓), Giang Loan Hoạt Thủy (江湾活水), nằm trong “Thập bát cảnh Cẩm Thành (锦城十八景)”.
- Vạn Thụ Sơn (万树山): Vạn Thụ Sơn nằm ở phía tây nam của Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园), lấy ý cảnh “Liên phong khứ thiên bất doanh xích, thương tùng đảo quải ỷ tuyệt bích” (连峰去天不盈尺，苍松倒挂倚绝壁) để tạo vườn. Khu này gồm ba phần: khu chức năng cổng chính (主人口功能区), khu hoạt động giải trí (休闲活动区), và khu rừng núi (山林区). Toàn bộ cảnh quan lấy rừng núi làm chủ thể, có dòng Cẩm Thủy (锦水) uốn lượn bao quanh, núi non biến hóa phong phú, cảnh quan sông nước lấy cảnh thượng du làm trọng tâm, thực vật chủ yếu là cây gỗ cao lớn.
- Thương Lãng Hồ (沧浪湖): Thương Lãng Hồ nằm ở trung tâm Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园), lấy ý cảnh “Lưỡng thủy giáp minh kính, song kiều lạc thái hồng” (两水夹明镜，双桥落彩虹). Đây là khu cảnh quan lấy mặt nước làm chủ thể, diện tích mặt hồ khoảng 43.000 m², chia thành ba khu: khu bãi hoa (花滩区), khu Thương Lãng (沧浪区) và khu hoạt động (活动区).
- Bạch Lộc Châu (白鹭洲): Bạch Lộc Châu nằm ở phía bắc Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园), giữa Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂) và Bảo tàng Tứ Xuyên (四川博物馆). Lấy ý cảnh “Nhật lạc khán quy điểu, trừng trừng hiếm dược ngư” (日落看归鸟，澄澄羡跃鱼), nơi đây xây dựng môi trường sinh thái thích hợp cho loài cò trắng cư trú, nhằm thu hút chim chóc, tạo nên không gian sống hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Bạch Lộ Châu chủ yếu là vùng đất ngập nước, đồng thời có một bãi đỗ xe ngầm, một công trình cảnh quan mang tên Quan Lộ Hiên (观鹭轩), cổng vào Quảng trường Thanh Hoa (青华广场), cùng hệ thống lối đi gỗ, cầu nhỏ điểm xuyết trong khuôn viên.
- Khu hoạt động giải trí (休闲活动区): Khu hoạt động giải trí của Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) gồm ba phần: quảng trường biểu diễn văn hóa Tây Xuyên (川西文化观演广场), sân tennis, và trà viên. Quảng trường là không gian tổng hợp với sân khấu biểu diễn, khán đài, khu vui chơi trẻ em, suối đá, khu sinh hoạt cờ tướng cho người cao tuổi, v.v. là nơi thể hiện văn hóa đặc trưng của vùng Tây Xuyên (川西). Trà viên gắn với văn hóa uống trà độc đáo của người dân địa phương, kết hợp công trình bảo tồn cùng cảnh quan sông nước, đồng thời tổ chức các tiết mục dân gian nhằm làm nổi bật bản sắc văn hóa Tây Xuyên.
- Khu rừng núi (山林区): Trong khu rừng núi của Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) có nhiều loài cây quý, trong đó có Thông đỏ (红豆杉) – loài cây thuộc nhóm I quốc gia cần được bảo vệ đặc biệt, ngoài ra còn có gỗ nam (楠木), long não (香樟), đại la hán (大罗汉), hoa quế (桂花) và nhiều loại cây quý khác. Một con “khe cạn” uốn lượn bao quanh chân núi, càng tôn thêm vẻ tĩnh mịch, sâu thẳm của không gian rừng núi.
📍 Lộ trình tham quan: Từ Bắc xuống Nam, công viên gồm ba khu vực: Bạch Lộc Châu (白鹭洲) ➡ Thương Lãng Hồ (沧浪湖) ➡ Vạn Thụ Viên (万树园). Khuyến nghị tập trung check-in Bạch Lộ Châu và Vạn Thụ Viên.
📸 Các điểm chụp ảnh lý tưởng (‼️ chi tiết xem hình trên)
1️⃣ Hệ thống nước nhà tranh (茅屋水系), bên trái lối đi cổng Bắc.
2️⃣ Tầm Hương Kiều (寻香桥), đối diện chéo khách sạn Bạch Lộc Châu (白鹭洲酒店).
3️⃣ Cảnh hồ đẹp, lối đi gỗ giữa Thương Lãng Hồ (沧浪湖) và Bạch Lộc Châu (百鹭洲).
4️⃣ Hàng rào đỏ dài (百里红墙), phía Đông cổng Nam Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂南门).
5️⃣ Rừng trúc (竹林) và Bạch Lộc (白鹭), sau Bia Ngàn Thơ Đỗ Phủ (杜甫千诗碑) trong Vạn Thụ Viên.
6️⃣ “Vườn hoa Monet (莫奈花园)”, cuối hành lang trên đỉnh Vạn Thụ Sơn (万树山).
💡 Tips hữu ích: - Nên đi vào buổi sáng hoặc hoàng hôn, ánh sáng mềm mại, chụp ảnh đẹp hơn. - Mặc quần áo màu sáng hoặc Hán phục (汉服) sẽ lên hình đẹp hơn. - Mang theo thuốc chống muỗi, mùa hè muỗi khá nhiều.
✨ Điểm tham quan lân cận:
1️⃣ Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂): Ngôi nhà thật sự của Đỗ Phủ, nhà tranh, giếng cổ, bia thơ, mang nét văn hóa dày dặn hơn công viên.
2️⃣ Bảo tàng Thêu Tứ Xuyên (成都蜀锦织绣博物馆): Tìm hiểu kỹ nghệ thêu Tứ Xuyên, hình ảnh trong câu thơ “Thêu thành an hướng xuân viên lý, dẫn đắc hoàng anh hạ liễu điều 绣成安向春园里，引得黄莺下柳条”.
3️⃣ Thanh Dương Cung (青羊宫): Thánh địa Đạo giáo, có thể ghé cảm nhận tinh thần “đạo pháp tự nhiên 道法自然”.
4️⃣ Bảo tàng Tứ Xuyên (四川博物院): Đây là nơi tuyệt vời để tìm hiểu về lịch sử, văn hóa, thiên nhiên, dân tộc và mỹ thuật thủ công của Tứ Xuyên. Bảo tàng trưng bày thư pháp Trương Đại Thiên (张大千), đồ đồng Ba Thục (巴蜀青铜), điêu khắc chùa Vạn Phật (万佛寺雕刻), v.v.
Tổng quan tuyến tham quan: Cổng Nam Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园南门) → đi bộ theo Đại lộ Thơ ca (诗歌大道) khoảng 15 phút → Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂) (2 giờ) → đi bộ khoảng 12 phút → Bảo tàng Thêu Tứ Xuyên (蜀绣博物馆) (30 phút) → đi bộ qua đường khoảng 5–6 phút → cửa hàng Cán Hoa – Long Chao Thủ (龙抄手浣花店) ăn trưa → đi bộ khoảng 8 phút → Bảo tàng Tứ Xuyên (四川博物院) (2 giờ) → đi xe đạp khoảng 6 phút → Công viên Văn hóa (文化公园) ngắm hoa sen (30 phút). Cung này, bạn sẽ được thoải mái trải nghiệm văn hóa thơ ca của Thành Đô (Thảo Đường), nghề thủ công phi vật thể (Thủ Xuyên thêu), lịch sử và văn hóa nhân văn (Bảo tàng Tứ Xuyên), cũng như thư giãn trong không gian sinh thái của thành phố (Công viên Cán Hoa Khê và Công viên Văn hóa), đồng thời thưởng thức các món ăn vặt và ẩm thực địa phương – một ngày vừa vui vẻ vừa trọn vẹn 🤗.
2. Di tích lịch sử – văn hóa
2.1. Đền Vũ Hầu (武侯祠, Wuhou Shrine)
Giao thông: - Tàu điện ngầm: Đi tàu điện ngầm tuyến 3 (地铁三号线) hoặc tuyến 5 (五号线) đến ga Cao Thăng Kiều (高升桥站), ra ở cửa A, sau đó đi bộ khoảng 10 phút là đến Bảo tàng Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠博物馆). - Xe buýt: Trong nội thành, có thể đi các tuyến xe buýt số 1路, 57路, 82路, 334路, 335路, g97路, xe buýt Cao tốc du lịch 2号线 (高铁旅游观光2号线), Xe buýt sân bay du lịch 1号线 (机场旅游观光1号线), Xe buýt tham quan Cẩm Thành 1号线 (锦城观光1号线), hoặc Xe buýt tham quan ban đêm 3号线 (夜游观光3号线) để đến Bảo tàng Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠博物馆). - Xe thẳng đến khu thắng cảnh (景区直通车): Từ các điểm sau đều có xe thẳng đến Đền Võ Hầu (武侯祠): Sân bay quốc tế Song Lưu Thành Đô (成都双流国际机场), Bến xe khách phía Đông Thành Đô (成都东汽车客运站, 成都市旅游一级集散中心), Khu phố ngõ rộng hẹp (宽窄巷子), Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂), Di chỉ Cẩm Sa (金沙遗址), Trung tâm Tài chính Quốc tế Thành Đô IFS (成都IFS国际金融中心), Đường Xuân Hi (春熙路), Khu thương mại Thái Cổ Lý (太古里), Đô Giang Yển (都江堰), Di chỉ Tam Tinh Đôi (三星堆遗址).
Giá vé:
- Giá vé đầy đủ (từ 24 - 59 tuổi): 50 tệ/người;
- Giá vé nửa giá (từ 7 - 23 tuổi): 25 tệ/người;
- Trẻ con (dưới 6 tuổi) và người cao tuổi (trên 60 tuổi): miễn phí.
- Giá vé năm: 100 tệ/người/năm.
- Dịch vụ thuyết minh, giá và loại hình tham khảo tại đây.
Giờ mở cửa: 09:00-18:00 (vào cửa lần cuối lúc 17:00). Lưu ý thêm: Giờ mở cửa cho các hoạt động văn hóa công cộng và giờ mở cửa mùa hè có thể thay đổi. Vui lòng tham khảo thông tin chính thức do bảo tàng công bố để biết thêm chi tiết.
Thời gian chơi được đề xuất: 2 - 4 giờ để khám phá hết các khu vực trong đền.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Đến sớm vào buổi sáng hoặc muộn vào buổi chiều để tránh đông đúc.
Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠) là nơi thờ tưởng niệm các nhân vật anh hùng của Thục Hán như Lưu Bị (刘备), Gia Cát Lượng (诸葛亮) và những người khác. Đền được hình thành dựa trên khu lăng mộ của Lưu Bị – Huệ Lăng (惠陵). Vào thời Nam Tề, Hoàng đế Cao Đế Tiêu Đạo Thành (高帝萧道成, trị vì 479–482) ban chỉ dụ cho thứ sử Phó Nghiêm (傅琰) xây dựng “Tiên Chủ Từ” ở phía đông Huệ Lăng, được coi là tiền thân của đền Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙). Còn đền thờ riêng Gia Cát Lượng – Vũ Hầu Tự (武侯祠) – được xây dựng khoảng thời Nam-Bắc triều. Vũ Hầu Tự nằm ở phía đông nam lệch của Huệ Lăng, phía tây nam lệch của Hán Chiêu Liệt Miếu, ba nơi tạo một cụm di tích thành hình chữ “phẩm 品”, đứng riêng nhưng gắn kết với nhau. Vào năm thứ 24 đời Minh Hồng Vũ (1391), Minh Thục Hiến Vương Chu Sâm (明蜀献王朱椿) chủ trương “quân thần nghi nhất thể 君臣宜一体” tức thờ vua – tôi chung trong một đền, bỏ Vũ Hầu Tự bên cạnh Huệ Lăng, trùng tu Hán Chiêu Liệt Miếu, đưa tượng Gia Cát Lượng vào bên trong Hán Chiêu Liệt Miếu, thực hiện hình thức “một đền thờ chung quân thần” (一祠同祀君臣). Kể từ đó, tên gọi “Vũ Hầu Từ” (武侯祠) không còn chỉ riêng đền thờ Gia Cát Lượng, mà bao gồm cả khu vực Huệ Lăng và Hán Chiêu Liệt Miếu, gộp chung gọi là Vũ Hầu Tự (武侯祠). Vào đời Khang Hy nhà Thanh, các năm 1671–1672, Tứ Xuyên Án Sát Sứ Tống Khả Phát (四川按察使宋可发) chủ trì trùng tu Vũ Hầu Tự, hình thành hai điện trước sau: phía trước là điện Lưu Bị (刘备殿), phía sau là điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿), điện trước mang nghi lễ triều đình, điện sau như nghi lễ gia đình, thể hiện hình thức thờ chung quân – thần, và bố cục này vẫn còn giữ nguyên cho đến ngày nay.
Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠) gồm Huệ Lăng (惠陵), Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙), Vũ Hầu Tự (武侯祠) và Tam Nghĩa Miếu (三义庙) tạo thành khu di tích lịch sử Tam Quốc; cùng với khu vực phía Tây gồm khu lăng mộ tướng quân Lưu Tương (刘湘陵园) và khu phố cổ dân gian Cẩm Lý (锦里民俗区). Toàn bộ di tích rộng khoảng 150.000 m², là ngôi đền duy nhất ở Trung Quốc thờ chung Lưu Bị, Gia Cát Lượng, Quan Vũ (关羽), Trương Phi (张飞). Đây cũng là bảo tàng di tích Tam Quốc lớn và có ảnh hưởng nhất thế giới. Năm 1961, được Quốc vụ viện công bố là những di tích văn vật trọng điểm cấp quốc gia đầu tiên, năm 1984 thành lập Bảo tàng Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠博物馆), năm 2008 được công nhận là bảo tàng cấp I quốc gia, năm 2016 được Cục Di sản Văn hóa cấp chứng nhận Trung tâm nghiên cứu văn hóa Tam Quốc toàn quốc.
Văn hóa Tam Quốc là di sản văn hóa quý giá và không thể bỏ qua trong lịch sử Trung Quốc. Dù lịch sử Tam Quốc chỉ là một khoảnh khắc ngắn trong dòng chảy 5.000 năm văn minh Trung Hoa, nhưng thời kỳ loạn lạc với dao kiếm chém giết, các anh hùng nổi bật cá tính, không ngừng thể hiện truyền thống trung nghĩa, trí tuệ và dũng khí của dân tộc Trung Hoa. Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都武侯祠) chính là nơi thể hiện tinh hoa văn hóa truyền thống này. Với lịch sử lâu đời, nếu tính từ khi Lưu Bị được an táng tại Huệ Lăng (惠陵), khu di tích văn hóa Tam Quốc này đã trải qua hơn 1.790 năm, các công trình trang nghiêm đã trở thành thánh địa văn hóa Tam Quốc được mọi người kính trọng.
Các điểm tham quan nổi bật:
- Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙): Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙) có mái ngói kiểu ngạnh sơn (硬山式屋顶), bên trong chia thành hai gian nội và ngoại bởi cột chính ở trung tâm. Đại Môn (大门) mở ở giữa, phía trên treo biển gỗ sơn đỏ khắc bốn chữ vàng “Hán Chiêu Liệt Miếu 汉昭烈庙”. Hai bên trái – phải trước Đại Môn (大门) đặt hai con sư tử đá thời Minh. Bên ngoài trục trung tâm phía trước Đại Môn (大门) có dựng một bức Chiếu bích (照壁), hai bên chiếu bích có cây đa soi bóng đối xứng nhau.
- Hành lang Văn thần – Võ tướng (文臣武将廊): Hành lang này nằm phía trước điện Lưu Bị (刘备殿), chia thành hành lang phía Đông (văn thần) và hành lang phía Tây (võ tướng), đặt tổng cộng 28 tượng. Hành lang Văn thần (文臣廊), đứng đầu là Bàng Thống (庞统, hiệu Phượng Sồ 凤雏), cùng 13 văn thần khác. Hành lang Võ tướng (武将廊): đứng đầu là Triệu Vân (赵云), cùng 13 võ tướng khác như Mã Siêu (马超), Hoàng Trung (黄忠), Khương Duy (姜维), v.v. Tượng đều dựa theo hình thức trang phục kịch khúc (戏曲) thời Thanh, trước mỗi tượng đều có bia đá ghi tiểu sử.
- Điện Lưu Bị (刘备殿): Điện Lưu Bị nằm phía Bắc viện, cùng với hành lang văn – võ và cửa Nhị môn (二门) tạo thành kết cấu tứ hợp viện. Đây là công trình kiến trúc đơn thiềm yết sơn (单檐歇山式) truyền thống, mặt tiền rộng 7 gian, sâu 4 gian (面阔七间，进深四架). Trên cột hiên chạm khắc, sơn son thếp vàng hoa văn thú cát tường rất tinh xảo. Phía trên Nhị môn treo tấm biển “ Minh lương thiên cổ 明良千古” – do Ngô Anh (吴英), tổng đốc Tứ Xuyên thời Khang Hy, viết, ý nghĩa là “minh quan – lương thần, thiên cổ thùy phạm 明君良臣，千古垂范”. Chính điện đặt tượng ngồi của Lưu Bị, cao 3m, toàn thân thếp vàng, đầu đội mũ miện, tay cầm ngọc khuê. Hai hầu cận đứng hai bên: một người cầm Ngọc tỷ truyền quốc (传国玉玺), một người cầm Thượng phương bảo kiếm (尚方宝剑). Hai bên điện phụ: Đông Thiên Điện (东偏殿) thờ Quan Vũ (关羽) cùng con trai Quan Bình (关平), Quan Hưng (关兴) và các tướng Triệu Lũy (赵累), Chu Thương (周仓); Tây Thiên Điện (西偏殿) thờ Trương Phi (张飞) cùng con trai Trương Bao (张苞), cháu Trương Tôn (张遵), v.v. Ngoại trừ Chu Thương (周仓) là nhân vật trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa, những người còn lại đều là nhân vật có thật trong lịch sử.
- Điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿): Điện này gồm: Quá sảnh (过厅), Đông Sương Phòng (东厢房), Tây Sương Phòng (西厢房), tháp chuông (钟楼), tháp trống (鼓楼), điện Khổng Minh (孔明殿), tổng diện tích 1588 m². Điện có không gian rộng rãi, thoáng đãng, mặt tiền 5 gian (面阔五间), chiều sâu 2 gian (进深二架), mặt bằng hình chữ nhật, kết cấu gỗ kiểu khung xà (梁架式木结构), diện tích chỉ bằng một nửa so với Điện Lưu Bị (刘备殿). Trước điện có bậc thềm lát đá, lan can chạm khắc, cột hiên chạm hoa văn. Mái điện kiểu đơn thiềm yết sơn (单檐歇山式顶), với mái cong vút, góc mái vươn cao, giữa mái đặt hỏa diệm bảo châu (火焰宝珠) và hình lưỡng long hí châu (二龙戏珠); dải trang trí ở phần hông có chạm tượng Phật Di Lặc. Trước điện đặt lư hương bốn chân hoa văn phượng điểu thời Minh (明代凤鸟纹四足香炉), miệng lư khắc đôi đồng tử ôm tài (抱财童子), tạo hình sinh động. Hai góc trái – phải trước điện lần lượt là tháp Chuông (钟楼) và tháp Trống (鼓楼). Tượng Gia Cát Lượng đặt trong khám thờ, treo biển hiệu “Tĩnh Viễn Đường (静远堂)”, thể hiện khí tiết cả đời của ông. Tượng được đắp vào năm Khang Hy thứ 11 đời Thanh (1672), hình tượng Gia Cát Lượng tay cầm quạt lông, đầu đội khăn (纶巾), mình khoác áo hạc (鹤氅), dáng vẻ nho nhã, toát lên phong độ của một bậc danh tướng, đại thần. Hai bên tượng có hai đồng tử, một bưng binh thư, một cầm bảo kiếm. Bên cạnh tượng Gia Cát Lượng là tượng con trai ông – Gia Cát Chiêm (诸葛瞻), và cháu trai – Gia Cát Thượng (诸葛尚).
- Tam Nghĩa Miếu (三义庙): ban đầu có tên là Tam Nghĩa Từ (三义祠), được Tư Đốc Tứ Xuyên Trịnh Giao Lân (郑蛟麟) khởi công xây dựng vào đầu niên hiệu Khang Hy nhà Thanh. Các công trình kiến trúc cùng hoành phi, câu đối hiện còn chủ yếu là di tích của niên hiệu Đạo Quang (1821–1850). Tòa miếu được xây dựng theo hình thức kết cấu hỗn hợp, diện tích 569 m², gồm bốn dãy, năm điện (四造五殿), quy mô to lớn. Về sau dần dần sụp đổ, hiện chỉ còn lại một số công trình ít ỏi vẫn còn nguyên vẹn. Bên trong điện thờ có tượng điêu khắc Lưu Bị (刘备), Quan Vũ (关羽), Trương Phi (张飞), tạo hình dựa theo miêu tả trong tiểu thuyết Tam Quốc Diễn Nghĩa (三国演义), với hình tượng tương đối trẻ trung.
- Huệ Lăng (惠陵): Lăng Huệ gồm: Chiếu Bích (照壁), Sơn Môn (山门), Thần Đạo (神道), Tẩm Điện (寝殿), xếp theo trục Nam – Bắc. Phía trước lăng là Chiếu Bích (照壁), tiếp đến là Sơn Môn (山门), trên treo hoành phi khắc bốn chữ “Hán Chiêu Liệt Lăng” (汉昭烈陵), sau đó nối tiếp với Thần Đạo (神道), dẫn thẳng tới Hưởng đường (享堂). Bên trong điện treo cao hoành phi khắc bốn chữ “Thiên thu lẫm nhiên” (千秋凛然). Phía sau đó là Khuyết phường (阙坊), chính giữa khảm một tấm bia mộ, trên khắc bảy chữ “Hán Chiêu Liệt Hoàng Đế chi lăng” (汉昭烈皇帝之陵) bằng thể chữ Khải. Ở mặt tây của Tẩm Điện (寝殿) có đề hai chữ “Huệ Lăng” (惠陵). Gò mộ của Huệ Lăng cao 12 mét, chu vi 180 mét, xung quanh có tường gạch xám bao bọc, bên ngoài là lối đi có tường đỏ kẹp hai bên, từ đó có thể thông sang Điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿). Huệ Lăng nằm ở phía nam ngoại ô Thành Đô, tại cực nam của cung thành nhà Thục Hán. Theo sử sách ghi chép, Huệ Lăng là lăng hợp táng của ba người: Lưu Bị cùng hai phu nhân là Cam phu nhân (甘夫人) và Ngô phu nhân (吴夫人), đều lần lượt mất trước và sau ông.
📍 Lộ trình tham quan:
- Lộ trình 1 – tuyến tham quan tinh hoa (精华游览路线): Cổng chính (大门) → Bia thời Đường và Minh (唐碑明碑) → Khắc đá Xuất Sư Biểu (出师表石刻) → Hành lang Văn thần Võ tướng (文臣武将廊) → Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙) → Điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿, với biển “Danh Thùy Vũ Trụ 名垂宇宙”) → Tam Nghĩa Miếu (三义庙) → Hẻm tường đỏ (红墙夹道, S khúc nổi tiếng trên mạng) → Huệ Lăng (惠陵). 👉 Tuyến ngắn gọn, hiệu quả, đi qua các điểm tinh hoa: cảm nhận mạch văn hóa Tam Quốc và nét đẹp kiến trúc vườn cổ. Thời gian tham quan: khoảng 2 - 3 tiếng.
- Lộ trình 2 – tuyến tham quan trải nghiệm sâu (沉浸式游览路线): Cổng chính (大门) → Bia thời Đường và Minh (唐碑明碑) → Khắc đá Xuất Sư Biểu (出师表石刻) → Hán Chiêu Liệt Miếu (汉昭烈庙) → Điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿) → Hẻm tường đỏ (红墙夹道) → Nhà trưng bày văn hóa Tam Quốc (三国文化陈列馆) → Tinh Trung Môn (旌忠门) → Tiến Hinh Đường (荐馨堂) → Mộ Lưu Tương (刘湘墓) → Quần Hiền Đường (群贤堂) → Tam Nghĩa Miếu (三义庙). 👉 Kết hợp triển lãm hiện vật, thưởng lãm nghệ thuật và di tích nhân vật lịch sử – trải nghiệm trọn vẹn tinh hoa văn hóa Tam Quốc. Thời gian tham quan: khoảng 4 tiếng.
📸 Các điểm chụp ảnh lý tưởng:
- Hẻm tường đỏ (红墙夹道): bên tây Huệ Lăng (惠陵西侧), từ 16:00 - 17:00 ánh sáng đẹp nhất, bóng tre và cổng đỏ cổ kính lên hình cực “cổ phong”.
- Điện Gia Cát Lượng (诸葛亮殿): chụp biển chữ vàng “Danh Thùy Vũ Trụ 名垂宇宙” – bút tích thật của Quả Thân Vương thời Thanh (清朝果亲王真迹).
- Hành lang Văn thần Võ tướng (文臣武将廊): tận dụng chiều sâu của hành lang để tạo cảm giác trang nghiêm lịch sử.
💡 Tips hữu ích: - Dịch vụ tại trung tâm du khách: Trung tâm du khách cung cấp dịch vụ giữ hành lý miễn phí và cho thuê xe lăn. - Lưu ý khi đặt vé tham quan: Do giới hạn số lượng khách tham quan mỗi ngày, bạn nên đặt vé càng sớm càng tốt trong mùa cao điểm, ít nhất 7 ngày trước. - Trang phục: Nên mặc trang phục thoải mái và lịch sự khi vào khuôn viên đền. - Nghe thuyết minh thì chuyến đi mới không uổng phí: Dùng ứng dụng Tây Du Thố (西游兔) để nghe thuyết minh điện tử, tự động định vị, vừa đi vừa nghe, có sẵn chỉ đường theo tuyến. Không cần chờ thuyết minh viên hay thuê máy hướng dẫn. - Bí kíp tránh đông người: Đến lúc mở cửa 9:00 để “xông” vào hẻm tường đỏ, hoặc đến trước 1 tiếng trước khi đóng cửa để chụp ảnh vắng người. Cuối tuần rất đông. - Dành cho fan văn phòng phẩm & quà lưu niệm: Ở cửa ra có cửa hàng sáng tạo, bán búp bê Q版 Gia Cát Lượng (诸葛亮) (kiểu thiết kế nhân vật dạng chibi, đầu to, mắt to, dáng người nhỏ nhắn) và có thể đóng dấu lưu niệm Tam Quốc miễn phí. - Kết hợp dạo đêm Cẩm Lý (锦里): Cổng tây Đền Vũ Hầu (武侯祠西门) thông thẳng ra Cẩm Lý. Buổi tối đèn lồng đỏ thắp lên, không khí cực lãng mạn. Có thể ăn kẹo hồ lô (糖油果子), xem biểu diễn biến mặt Tứ Xuyên (变脸) (nhưng đồ ăn khá đắt, chỉ nên thử chút ít).
2.2. Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂, Du Fu Thatched Cottage)
Giao thông: - Tàu điện ngầm: Tuyến 4 xuống ga Đường Bắc Thảo Đường (草堂北路站), cửa B, đi bộ 900m. Hoặc Tuyến 5 xuống ga Thanh Dương Cung (青羊宫站), cửa B, đi bộ 1,5km. - Xe buýt: xuống tại trạm Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂站), có các tuyến: 19路、35路、58路、82路、151路、165路、170路、1024路、1031路 đều tới. Giá vé: - Vé đầy đủ (từ 19 - 59 tuổi): 50 tệ/người; - Vé nửa giá (từ 7 - 18 tuổi): 25 tệ/người; - Vé năm 100 tệ/năm; - Trẻ em (cao dưới 1,3m hoặc ≤ 6 tuổi) và người cao tuổi (từ 60 tuổi trở lên): miễn vé ⚠️Tips: có thể mua qua WeChat gzh “Bảo tàng Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂博物馆)” hoặc mua trực tiếp tại quầy bằng hộ chiếu.
✨ Các loại hình thuyết minh: Tham khảo thêm tại đây
🎙️ Thuyết minh giọng nói trên gzh: vào “Bảo tàng Thảo Đường Đỗ Phủ 杜甫草堂博物馆” → “Kim chỉ nam tham quan 参观指南” → “Hướng dẫn du lịch 游览攻略”, chọn điểm tham quan để nghe miễn phí. ??? Trong trang chủ nói hình như mất phí
📱 Máy thuyết minh tự động: có 810 máy đặt ở bốn cổng bảo tàng, phí 25 tệ/lần, có nhiều ngôn ngữ.
🗣️ Hướng dẫn viên trực tiếp:thuê máy tự động thì nội dung khá khô khan, dùng hướng dẫn viên thì họ thuyết minh sinh động, dễ hiểu và hấp dẫn hơn, rất đáng thử.
Giờ mở cửa: 09:00-18:00 (vào cửa lần cuối lúc 17:00).
Thời gian chơi được đề xuất: khoảng 1 - 2 giờ để tham quan toàn bộ khu vực Thảo Đường. Tuy nhiên, nếu bạn muốn tìm hiểu kỹ lưỡng về lịch sử và các tác phẩm của Đỗ Phủ, có thể dành nhiều thời gian hơn.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Buổi sáng đến sẽ ít người, yên tĩnh, phù hợp chụp ảnh.
Thảo Đường Đỗ Phủ Thành Đô (成都杜甫草堂) là nơi ở của “Thi Thánh” Đỗ Phủ (杜甫) khi từng lánh nạn ở Thành Đô. Vào mùa đông năm 759, để tránh loạn An Sử, Đỗ Phủ đưa gia đình đến Thành Đô. Mùa xuân năm sau, ông dựng một căn “thảo đường (草堂)” bên bờ suối Cán Hoa (浣花溪) để ở. Đỗ Phủ đã sống ở đây 3 năm 9 tháng, sáng tác hơn 240 bài thơ còn lưu truyền đến nay. Vì vậy, Thảo Đường Đỗ Phủ Thành Đô được tôn vinh là “Thánh địa của văn học sử Trung Quốc 中国文学史上的圣地”. Cuối đời Đường, thi nhân Vi Trang (韦庄) tìm được di chỉ của thảo đường và dựng lại túp lều. Từ đó đến nay, Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂) đã trải qua 14 lần trùng tu và mở rộng quy mô lớn qua các triều Tống, Nguyên, Minh, Thanh cho đến hiện tại. Sau khi nước Trung Quốc mới thành lập, năm 1952, Thảo Đường Đỗ Phủ được trùng tu toàn diện và chính thức mở cửa đón khách. Năm 1955, thành lập Nhà tưởng niệm Đỗ Phủ (杜甫纪念馆), đến năm 1985 đổi tên thành Bảo tàng Thảo Đường Đỗ Phủ Thành Đô (成都杜甫草堂博物馆). Hiện nay, nơi đây là đợt đầu tiên trong Danh mục Trọng điểm Bảo hộ Văn vật Quốc gia (全国重点文物保护单位), Bảo tàng cấp quốc gia hạng nhất (国家一级博物馆), đơn vị bảo hộ trọng điểm quốc gia về cổ tịch (全国古籍重点保护单位), và khu du lịch cấp 4A quốc gia (国家4A级旅游景区). Diện tích từ lúc Đỗ Phủ dựng thảo đường ban đầu chỉ “một mẫu đất tranh” (诛茅初一亩), đến nay đã mở rộng gần 800 mẫu, trong đó khu văn vật 300 mẫu, khu vườn Cán Hoa (浣花园林区) 500 mẫu.
Bảo tàng Thảo Đường Đỗ Phủ Thành Đô (成都杜甫草堂博物馆) là đơn vị sự nghiệp công ích loại II, đồng thời kiêm nhiệm Học viện Thơ – Thư – Họa Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂诗书画院美术馆) và Thư pháp quán Trung Quốc Thành Đô (成都中国书法馆). Hiện bảo tàng có 123 biên chế, gồm 16 cơ cấu công tác, nguồn kinh phí chủ yếu từ doanh thu bán vé. Đây là bảo tàng kiến trúc cổ (古建类博物馆), cũng là trung tâm lớn nhất cả nước nghiên cứu, sưu tầm, trưng bày tư liệu về Đỗ Phủ và thơ – thư – họa của ông. Đồng thời, đây cũng là nền tảng quan trọng để kế thừa và phát huy tinh hoa văn hóa thơ ca Trung Hoa, là đại diện tiêu biểu của lâm viên cổ điển Tây Thục (西蜀古典园林), trung tâm bảo tồn và trưng bày kiến trúc cổ Tây Xuyên.
Hiện nay, Thảo đường Đỗ Phủ Thành Đô (成都杜甫草堂) chủ yếu gồm ba phần: khu đền thờ tưởng niệm cũ Thảo Đường (草堂旧址纪念祠宇), Thảo Đường Tự (草堂寺) và Vườn Mai (梅园). Ngoài cổng chính (正门) có một chiếu bích (照壁) mang vẻ đẹp hàm súc, trang nhã. Năm công trình chính gồm cổng chính (正门), Đại Hiên (大廨), Thi Sử Đường (诗史堂), Sài Môn (柴门) và Công Bộ Từ (工部祠) được bố trí thẳng hàng trên cùng một trục trung tâm.
Các điểm tham quan nổi bật:
- Đại Hiên (大廨): là công trình thứ hai trên trục trung tâm. Chữ “Hiên (廨 Xiè)” có nghĩa là công sở, tức nơi làm việc của quan lại thời xưa. Tất nhiên, tòa nhà rộng rãi mang tên “Đại Hiên (大廨 Dàxiè)” này không phải là “văn phòng lớn 大办公室” của Đỗ Phủ. Thực tế, công trình này được đặt tên là Đại Hiên (大廨) trong lần tu sửa vào thời Gia Khánh (嘉庆) triều Thanh. Cái tên này xuất phát từ tư tưởng “quan bản vị (官本位) - quan là trung tâm” phổ biến trong xã hội phong kiến.
- Thi Sử Đường (诗史堂): Trong suốt cuộc đời, Đỗ Phủ đã sáng tác hơn 1.400 bài thơ còn lưu truyền đến nay. Những tác phẩm này tái hiện sinh động và chân thực bức tranh đời sống xã hội nhà Đường trước và sau loạn An Sử (安史之乱), phản ánh quá trình triều Đường từ thịnh đến suy, với những nội dung như xã hội rối loạn, chính trị đen tối, nhân dân lầm than, v.v. Chính vì vậy, thơ của ông được hậu thế gọi là “Thi sử” (诗史). Công trình kiến trúc thứ ba trên trục chính của Thảo đường được đặt tên là Thi Sử Đường (诗史堂) cũng bởi lý do này.
- Sài Môn (柴门): Đây là công trình thứ tư trên trục chính của Thảo Đường. Tấm biển treo trên cổng có hai chữ “Sài Môn 柴门”, do bậc thầy hội họa cận đại Trung Quốc Phan Thiên Thọ (潘天寿) đề bút. Trong bài thơ “Dã Lão” (《野老》), Đỗ Phủ từng viết: “Dã lão li biên giang ngạn hồi, sài môn bất chính trục giang khai” (野老篱边江岸回,柴门不正逐江开), gọi cánh cổng nhỏ nhà mình là Sài Môn (柴门). Đến năm Hồng Trị thứ 13 đời Minh (明代弘治十三年), khi Thảo Đường được trùng tu, nơi này được gọi là “Cán Hoa thâm xứ” (浣花深处). Đến năm Gia Khánh thứ 16 đời Thanh (清代嘉庆十六年 ), lại đổi tên thành “Dược lan hoa kính” (药栏花径). Vào thập niên 1960, nơi đây được lấy lại tên “Sài Môn 柴门”, theo nguyên văn thơ của Đỗ Phủ trong “Dã Lão” (《野老》).
- Thiếu Lăng Thảo Đường Đình Bia (少陵草堂碑亭): Đình bia (碑亭) nằm ở phía đông Công Bộ Từ (工部祠), Đình bia “Thiếu Lăng Thảo Đường” (少陵草堂碑亭) là điểm tham quan tiêu biểu nhất của Thảo đường Đỗ Phủ (杜甫草堂). Trong đình có một tấm bia đá cao khoảng 175 cm, rộng khoảng 80 cm. Trên đầu bia chạm khắc hoa văn song long hí châu (双龙戏珠), còn phần thân bia phía trên và hai bên cũng trang trí họa tiết hình rồng.
- Công Bộ Từ (工部祠): Đây là công trình cuối cùng trên trục chính của Thảo Đường (草堂). Tấm biển treo có ba chữ “Công Bộ Từ 工部祠”, do nhà văn nổi tiếng hiện đại Trung Quốc Diệp Thánh Đào (叶圣陶) viết. “Công Bộ” (工部) là một trong Lục Bộ (六部) của chế độ Tam tỉnh Lục bộ thời xưa, phụ trách các công việc xây dựng. Khi ở Thành Đô (成都), Đỗ Phủ từng giữ chức Tiết độ tham mưu (节度参谋) và Kiểm hiệu Công Bộ viên ngoại lang (检校工部员外郎). Vì vậy, người đời sau thường tôn xưng ông là “Đỗ Công Bộ” (杜工部). Chính vì thế, ngôi từ đường tưởng niệm ông cũng được gọi là Công Bộ Từ (工部祠).
- Khu phong cảnh Nhà Tranh (茅屋景区): Từ Đình bia (碑亭) đi về phía bắc, băng qua một cây cầu gỗ là đến nơi ở cũ của Đỗ Phủ (杜甫故居) đã được phục dựng lại. Những bài thơ của Đỗ Phủ mô tả cảnh quan địa lý khá chính xác, giống như một tấm bản đồ, nên được gọi là “Đồ kinh (图经)”. Vì vậy, dựa vào những miêu tả trong thơ của ông về cảnh vật ở Thảo Đường (草堂), ngôi nhà tranh sau khi tái dựng đã tái hiện phần lớn khung cảnh sinh hoạt của Đỗ Phủ tại Thành Đô năm xưa, giúp du khách có thể cảm nhận chân thực cuộc sống thi vị của ông. Vị trí khôi phục ngôi nhà được xác định dựa trên ghi chép lịch sử thời Minh, theo bố cục “trước là từ đường, sau là nhà ở” (前祠后堂).
- Di chỉ thời Đường (唐代遗址): Từ năm Thiên Phúc thứ 2 đời Đường Chiêu Tông (唐昭宗天复二年), khi Vi Trang (韦庄) phát hiện ra nền móng còn sót lại của Thảo Đường (草堂) với “cột đá vẫn còn”, ông đã dựng lại mái tranh tại đây. Từ đó cho đến lần trùng tu lớn cuối cùng vào năm Gia Khánh thứ 16 đời Thanh (清代嘉庆十六年), gần một nghìn năm, Thảo Đường tuy nhiều lần hưng suy nhưng luôn được xây lại ngay tại vị trí cũ. Sự phục dựng của các thế hệ sau một mặt đã gìn giữ được nơi ở cũ của Đỗ Phủ, để hậu nhân có chốn tưởng niệm và tôn kính Thi Thánh (诗圣); nhưng mặt khác, cùng với biến đổi của thời đại, những di tích gốc từ thời Đường cũng dần mai một, khiến người đời sau không thể trực tiếp cảm nhận trọn vẹn bầu không khí văn hóa nhà Đường.
- Hoa Kính (花径): Năm xưa, trước nhà tranh của Đỗ Phủ có một con đường nhỏ, hai bên trồng đầy hoa cỏ, gọi là Hoa Kính (花径). Trong thơ ông từng viết: “Hoa kính bất tằng duyên khách tảo, bồng môn kim thủy vị quân khai” (花径不曾缘客扫, 蓬门今始为君开) – ý nói con đường hoa chưa từng quét dọn vì khách, nay cánh cửa thô sơ mới mở ra đón bạn hiền. Ngày nay, Hoa Kính (花径) là lối nhỏ có tường đỏ hai bên, nối Khu đền thờ tưởng niệm cũ Thảo Đường (草堂旧址纪念祠宇) với quần thể kiến trúc Thảo Đường Tự xưa (原草堂寺建筑群). Nhờ phong cảnh hữu tình, đầy chất thơ, nơi đây thường xuất hiện trong nhiều phim ảnh và video quảng bá về Thành Đô. Ở lối vào phía đông, có treo tấm biển đề hai chữ “Hoa Kính” (花径), gợi lại khung cảnh năm nào mà Đỗ Phủ từng miêu tả trong thơ.
- Thảo Đường Bích Ảnh (草堂影壁): Cuối lối đi Hoa Kính (花径) là Thảo Đường Bích Ảnh (草堂影壁). Trên tường có hai chữ “Thảo Đường (草堂)” được khảm bằng mảnh sứ men lam. Chữ gốc được viết vào năm Quang Tự thứ 34 đời Thanh (1908) bởi Chu Thiện Bồi (周善培) – quan đứng đầu Khuyên nghiệp đạo của tỉnh Tứ Xuyên (劝业道道尹), rồi được khảm bằng sứ vụn, nhưng về sau đã bị hư hỏng. Hiện nay, dòng chữ “Thảo Đường (草堂)” bạn nhìn thấy là do em trai ông, Chu Trúc Quân (周竺君), viết lại. Đây cũng là một trong những điểm tham quan mang tính biểu tượng nhất của Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂), nơi mà hầu hết du khách đều dừng lại để chụp ảnh lưu niệm. Nổi tiếng nhất là vào năm 1958, Chủ tịch Mao Trạch Đông (毛泽东) từng đến đây, đứng thật lâu ngắm nhìn bức tường này, và để lại bức ảnh quý hiếm chụp từ phía sau.
- Đại Nhã Đường (大雅堂): vốn là Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿) của chùa Thảo Đường (草堂寺). Đến năm 2002, Bảo tàng Thảo Đường của Đỗ Phủ (杜甫草堂博物馆) đã cải tạo nơi này thành phòng trưng bày văn hóa thơ ca Trung Quốc và chính thức mở cửa cho công chúng. Ba chữ “大雅堂” (Đại Nhã Đường) trên biển treo ở cổng được tập hợp từ bút tích của Nhan Chân Khanh (颜真卿) – nhà thư pháp nổi tiếng đời Đường. “Đại Nhã (大雅)” là một phần trong Kinh Thi (诗经) – tuyển tập thơ ca sớm nhất của Trung Quốc, phản ánh những sự kiện xã hội lớn đương thời, được coi là chính âm của thi ca. Ở đây, tên gọi “Đại Nhã” mang ý nghĩa khái quát, tượng trưng cho truyền thống thơ ca ưu tú của Trung Quốc.
- Vạn Phật Lâu (万佛楼): được phục dựng vào năm 2005 trên nền gốc cũ. Tòa lầu nguyên bản là một công trình gỗ, cao bốn tầng, mái chồng diềm, đỉnh nhọn kiểu bảo tháp (四层重檐攒尖式宝顶结构), có hình bát giác đều (正八边形), lợp ngói lưu ly (琉璃瓦). Bên trong thờ bốn pho tượng Phật bằng đất sét (泥塑佛像四尊), trên tường vẽ hơn một nghìn tượng Phật (壁间绘佛像千余尊). Đây từng là công trình cổ nổi tiếng ở thành phố Thành Đô, nhưng đã bị phá hủy trong thời kỳ “Cách mạng Văn hóa” (文革). Hiện nay, tòa Vạn Phật Lâu (万佛楼) được xây dựng lại với diện tích 910m², cao 30,7m, gồm bốn tầng, hình bát giác đều, mái chồng diềm bốn lớp (重檐四层正八边形). Đồng thời còn đúc mới một quả chuông đồng (铜钟) và treo trên đỉnh lầu.
- Thư viện Thảo Đường (草堂书院): có lịch sử lâu đời, được xây dựng từ thời nhà Nguyên (元代). Xưa kia, nơi đây cùng với Mặc Trì của Dương Hùng (杨雄墨池) và Thạch Thất của Văn Ông (文翁石室) được xem là ba thư viện nổi tiếng nhất Thành Đô (成都). Đến thời Minh – Thanh (明清), Thư viện Thảo Đường (草堂书院) nhiều lần được tu sửa, mở rộng, quy mô ngày càng lớn, từng đạt đến thời kỳ huy hoàng với “ba trăm nghìn cuốn sách trong tàng thư” (收书三十万卷). Nhưng về sau, do chiến loạn mà suy tàn, khiến người đời tiếc nuối. Vì vậy, Bảo tàng Thảo Đường Đỗ Phủ Thành Đô (成都杜甫草堂博物馆) đã khởi xướng đại kế phục dựng Thư viện Thảo Đường (草堂书院) vào năm 2017. Công trình này được xây dựng lại trên nền Đông Phương Trượng (东方丈) của chùa Thảo Đường xưa (草堂寺), và chính thức mở cửa vào tháng 4 năm 2021. Sau khi hoàn thành, Thư viện Thảo Đường (草堂书院) có diện tích 3.586m².
📍 Lộ trình tham quan: Cổng chính (正门) → Đại Hiên (大廨) → Thi Sử Đường (诗史堂) → Sài Môn (柴门) → Thiếu Lăng Thảo Đường Đình Bia (少陵草堂碑亭) → Công Bộ Từ (工部祠) → Khu phong cảnh nhà tranh (茅屋景区) → Di chỉ thời Đường (唐代遗址)→ Xuân Tịch Hỉ Vũ Viên (春夜喜雨园) → Hoa Kính (花径) → Cửa hàng văn sáng tạo (文创店) → Đại Nhã Đường (大雅堂) → Thảo Đường Bích Ảnh (草堂影璧) → Ra Cổng Nam (南门出)/ Cổng chính (正门). Thời gian tham quan: khoảng 2 - 3 tiếng.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Có các hoạt động đọc thơ (tổ chức không định kỳ), bạn có thể thỏa sức đọc thơ Đỗ Phủ và hòa mình vào không gian thơ.
- Tham gia làm các sản phẩm thủ công truyền thống, ví dụ như làm quạt theo chủ đề thơ Đỗ Phủ (杜甫诗意扇面), cảm nhận sức hấp dẫn của văn hóa truyền thống.
💡 Tips hữu ích: - Tìm hiểu trước thông tin về khu du lịch, mùa cao điểm nên đặt vé sớm. - Nên mang theo một cuốn tập thơ Đỗ Phủ, vừa đi vừa đọc sẽ cảm nhận được nhiều hơn. Trong sân có bóng tre lung linh, rất mát, đi vào mùa hè cũng không nóng. - Mang giày thoải mái để thuận tiện tham quan, và mang theo đồ chống nắng, chống muỗi. - Khi mệt sau tham quan, có thể ngồi tại trà quán (茶馆) trong Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂), gọi một tách trà thơm, tận hưởng giây phút yên bình. Hương trà lan tỏa, ngắm cảnh vườn đẹp xung quanh, nghe nhạc cụ cổ, thời gian dường như chậm lại. Ở đây, bạn có thể bỏ lại muộn phiền trần thế, cho tâm hồn được thư giãn trọn vẹn. Các món điểm tâm trà đặc sắc cũng không thể bỏ qua, bánh ngọt tinh tế kết hợp với trà thanh, vị giác phong phú, khó quên. Vừa thưởng thức, vừa trò chuyện cùng bạn đồng hành, chia sẻ cảm nhận chuyến đi, khiến hành trình thêm đáng nhớ. - Sau khi ra ngoài, có thể ghé Ngõ rộng ngõ hẹp (宽窄巷子) hoặc Công viên Cán Hoa Khê (浣花溪公园) hoặc Bảo tàng Tứ Xuyên (四川博物院), tiếp tục tham quan và thưởng thức ẩm thực.
Giao thông: - Tàu điện ngầm: Đi tàu điện ngầm tuyến 5 (地铁5号线), xuống trạm Thanh Dương Cung (青羊宫站), ra cửa B hoặc C. Hoặc đi tuyến 2, 4, xuống ga Trung Y Đại Tỉnh Viện (中医大省医院站), cửa F, đi bộ 700m. - Xe buýt: đi các tuyến xe buýt 5, 17, 22, 25, 27, 42, 46, 58, 82, 301. Giá vé: 10 tệ; sinh viên 5 tệ; miễn phí cho người trên 60 tuổi & trẻ em dưới 1,2m.
📖 Thuyết minh công ích (公益讲解): tập trung tại cổng chính. Thời gian cụ thể có thể xem ngay trong ngày tại cổng chính 👀.
Giờ mở cửa: 08:00 – 18:00 (vào cửa lần cuối lúc 17:30).
Thời gian chơi được đề xuất: Nếu chỉ đi dạo ngắm kiến trúc, thắp hương cầu phúc thì 1 giờ là đủ. Nếu muốn tìm hiểu kỹ hơn về lịch sử, văn hóa Đạo giáo, ngắm tượng, bia đá, tranh vẽ và chụp ảnh thì nên dành 2 – 3 giờ.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: sáng sớm 8:00–10:00 (tránh cao điểm khách du lịch, cảm nhận tiếng chuông sáng tĩnh lặng).
Thanh Dương Cung (青羊宫) nằm tại quận Thanh Dương (青羊区), Thành Đô, Tứ Xuyên (四川省成都市), dọc theo Vành đai 1 Tây (西一环路) và giáp sông Tích Giang (锦江). Phía đông giáp Nhị Tiên Am (二仙庵); Phía nam giáp Bảo tàng Đền Vũ Hầu Thành Đô (成都市武侯祠博物馆) và Bách Hoa Đàm (百花潭); Phía tây giáp Bảo tàng Thảo Đường Đỗ Phủ (成都市杜甫草堂博物馆). Nơi đây được ca ngợi là “Xuyên Tây Đệ nhất Đạo quán” (川西第一道观), “Tây Nam Đệ nhất Tùng lâm” (西南第一丛林), đồng thời cũng là một trong những đạo giáo nổi tiếng ở Trung Quốc (全国著名的道教宫观之一). Thanh Dương Cung hiện nay được xây dựng lại vào thời Khang Hy thứ 6–10 (康熙六至十年, 1667–1671) của triều đại Thanh (清代). Nơi đây hương khói nghi ngút, không khí Đạo giáo đậm đà, vì không nằm trong tuyến du lịch thường xuyên của các đoàn, nên khá yên tĩnh, là nơi thư giãn của các cụ già địa phương. Tương truyền, Thanh Dương Cung (青羊宫) được xây dựng từ thời Chu (周), ban đầu có tên là Thanh Dương Tự (青羊肆), được cho là có liên hệ trực tiếp với Tổ sư Đạo giáo Lão Tử (道教师祖老子). Khi Lão Tử cưỡi bò xanh đi ra Hàm Cốc Quan (老子骑青牛出函谷关), từng nói: “Một nghìn ngày sau, đến Thành Đô Thanh Dương Tự tìm ta”. Theo khảo cứu, vào thời Tam Quốc (三国) nơi đây đã mang tên Thanh Dương Quan (青羊观). Đến thời Đường (唐代) đổi tên thành Huyền Trung Quan (玄中观). Thời Ngũ Đại (五代) lại đổi thành Thanh Dương Quan (青羊观). Thời Tống (宋代) lại đổi tên thành Thanh Dương Cung (青羊宫). Thời triều Thanh (清代), Tể tướng Trương Bằng Hợp (宰相张鹏翮) vào thời Ung Chính (雍正) đã tặng một tượng đồng cừu một sừng (独角铜羊) cho Thanh Dương Cung, được xem là thần vật (神物). Hiện nay, Thanh Dương Cung (青羊宫) là nơi quan trọng để nghiên cứu văn hóa Trung Quốc cổ đại và văn hóa Đạo giáo (研究中国古代文化和道教文化的重要场所), đồng thời được xếp vào danh mục di tích văn vật trọng điểm quốc gia (全国重点文物保护单位). Đây là điểm tham quan không thể bỏ qua khi du lịch Thành Đô, Tứ Xuyên.
Các kiến trúc chính bao gồm: Cổng Núi (山门), Hỗn Nguyên Điện (混元殿), Bát Quái Đình (八卦亭), Tam Thanh Điện (三清殿), Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿), Tử Kim Đài (紫金台), Giáng Sinh Đài (降生台) và Thuyết Pháp Đài (说法台).
Các điểm tham quan nổi bật:
- Cổng Núi (山门): Cổng núi ban đầu của Thanh Dương Cung (青羊宫) được xây dựng từ thời Minh. Bên trái có tạc tượng Thần Thổ Địa (土地神) và Thanh Long (青龙), cùng một tấm bia Hoàng Ân Cửu Long (皇恩九龙碑) dựng vào mùa đông năm Chính Đức thứ mười. Bên phải có tượng Bạch Hổ (白虎像), cùng với Thất Tinh Trụ (七星桩), trên khắc bí văn phù hiệu Đạo giáo gọi là Vân Triện (云篆), bố cục theo hình Bắc Đẩu Thất Tinh (北斗七星), nên được gọi là Bắc Đẩu Thất Tinh Trụ (北斗七星桩). Ngoài ra còn có Long Phượng Trụ (龙凤桩), một đôi Sư tử đá khổng lồ (大石狮) và một giếng Long Vương (龙王井). Hiện nay, cổng núi mới được xây dựng lại, trang nghiêm, hùng vĩ, với mái hiên cong vút nhiều tầng, chồng lên nhau. Hình chạm khắc rồng và hổ – những loài vật cát tường – được khảm trên tường cột mái hiên, điêu khắc tinh xảo, dáng vẻ thanh nhã. Trên nóc điện còn có hai con Giao Long (游龙) đang tranh đoạt linh châu. Tấm hoành phi chữ vàng “Thanh Dương Cung (青羊宫)” treo cao phía trên cổng núi. Hoành phi này là bút tích của An Hồng Đức (安洪德) – huyện lệnh Hoa Dương, Thành Đô, dưới triều Càn Long nhà Thanh. Nét chữ mạnh mẽ, được coi là một cổ vật quý của Thanh Dương Cung (青羊宫).
- Tam Thanh Điện (三清殿): còn gọi là Vô Cực Điện (无极殿), là chính điện của Thanh Dương Cung (青羊宫), khởi dựng từ thời Đường triều (唐朝), được trùng tu vào năm thứ tám niên hiệu Khang Hy (康熙八年, 1669). Tam Thanh Điện có nền dài 40m, hình vuông, tổng diện tích 1.600m². Trên các cột mái ngoài chạm khắc các tác phẩm điêu khắc gỗ nghệ thuật như Lục Hợp Đồng Nhi (六合童儿), Song Sư Hí Cầu (双狮戏球). Trên cột treo một đôi câu đối thếp vàng: “Phúc địa ngọa thanh ngưu, thạch thất yên hà vạn cổ；Động thiên tường bạch hạc, bồng hồ tuế nguyệt thiên thu” (福地卧青牛石室烟霞万古，洞天翔白鹤蓬壶岁月千秋) – do Lê Ngộ Hàng (黎遇航), nguyên Hội trưởng Hội Đạo giáo Trung Quốc, đề bút. Trước điện, bên trái treo một quả chuông tên “U Minh Chung (幽冥钟)”, được đúc từ thời Minh triều (明朝), nặng hơn 3.000kg. Bên phải đặt một chiếc Ứng Cổ (应鼓), vào các ngày mùng 1, 15 và dịp đại lễ thì trống vang chuông giục. Trong điện có tổng cộng 36 cột lớn, trong đó 8 cột gỗ tượng trưng cho Bát Đại Thiên Vương (八大天王) của Đạo giáo; 28 cột đá tượng trưng cho Niệm Bát Tinh Túc (廿八星宿) trên trời: Giác (角), Khang (亢), Đê (氐), Phòng (房), Tâm (心), Vĩ (尾), Cơ (箕), Đẩu (斗), Ngưu (牛), Nữ (女), Hư (虚), Nguy (危), Thất (室), Bích (壁), Khuê (奎), Lâu (娄), Vị (胃), Mão (昴), Tất (毕), Chủy (觜), Tham (参), Tỉnh (井), Quỷ (鬼), Liễu (柳), Tinh (星), Trương (张), Dực (冀), Chẩn (轸). Toàn bộ kiến trúc vừa hùng vĩ vừa trang nghiêm. Trong Tam Thanh Điện (三清) thờ ba vị tôn thần tối cao của Đạo giáo: Ngọc Thanh Nguyên Thủy Thiên Tôn (玉清元始天尊), Thượng Thanh Linh Bảo Thiên Tôn (上清灵宝天尊), Thái Thanh Đạo Đức Thiên Tôn (太清道德天尊), còn gọi là Thái Thượng Lão Quân (太上老君)/ Thái Thượng Đạo Tổ (太上道祖). Hai bên còn có tượng Thập Nhị Kim Tiên (十二金仙): Quảng Thành Tử (广成子), Xích Tinh Tử (赤精子), Hoàng Long Chân Nhân (黄龙真人), Cự Lưu Tôn (惧留孙), Thái Ất Chân Nhân (太乙真人), Nhiên Đăng Chân Nhân (燃灯真人), Văn Thù Quảng Pháp Thiên Tôn (文殊广法天尊), Phổ Hiền Chân Nhân (普贤真人), Từ Hàng Đạo Nhân (慈航道人), Ngọc Đỉnh Chân Nhân (玉鼎真人), Đạo Hạnh Thiên Tôn (道行天尊), Thanh Hư Đạo Đức Chân Quân (清虚道德真君). Trước Tam Thanh Điện (三清殿) có hai con dê bằng đồng, là báu vật trấn cung của Thanh Dương Cung (青羊宫): Bên trái là Thanh Dương độc giác (单角青羊), hội tụ đủ 12 đặc trưng của 12 con giáp: tai chuột, thân trâu, vuốt hổ, lưng thỏ, sừng rồng, đuôi rắn, miệng ngựa, râu dê, đầu khỉ, mắt gà, bụng chó, mông heo. Đây là vật do đại học sĩ Trương Bằng Cách (张鹏翮) hiến tặng vào năm Nguyên niên Ung Chính (雍正元年, 1723). Bên phải là Thanh Dương song giác (双角青羊), do tín đồ Trương Kha Thị Diên (张柯氏延) hiến tặng vào năm Đạo Quang thứ chín (道光九年, 1829).
- Hỗn Nguyên Điện (混元殿): là đại điện thứ hai của Thanh Dương Cung (青羊宫), bên trong thờ một trong ba vị tôn thần tối cao của Đạo giáo – Thái Thanh Đạo Đức Thiên Tôn (太清道德天尊), tức Thái Thượng Lão Quân (太上老君). Hỗn Nguyên Điện được trùng tu vào niên hiệu Quang Tự (光绪) nhà Thanh, với diện tích 616m². Trong điện có 26 cột đá và 2 cột gỗ. Trên các cột được chạm khắc hình ảnh chạm rỗng của hươu (镂空的鹿), phượng hoàng vọng trăng (凤凰望月), song sư hí cầu (双狮戏球), v.v. hình tượng sinh động, sống động. Vào thời Tống Chân Tông (宋真宗), Chân Tông sùng bái Đạo giáo, tôn Thái Thượng Lão Quân (太上老君) là Hỗn Nguyên Thượng Đế (混元上帝). Ở giữa chính điện thờ Hỗn Nguyên Tổ Sư (混元祖师) – Lão Quân với khuôn mặt từ hòa, tay cầm Hỗn Nguyên Càn Khôn Hoàn (混元乾坤圈). Vòng này khi kéo duỗi ra chính là chữ “一” (Nhất), biểu trưng cho trạng thái nguyên sơ của thế giới khi còn trong hỗn độn. Lão Quân đã khai thiên tịch địa, thể hiện tư tưởng: “Đạo sinh Nhất, Nhất sinh Nhị, Nhị sinh Tam, Tam sinh vạn vật”. Phía sau điện thờ Từ Hàng Chân Nhân (慈航真人), trong Phật giáo gọi là Quan Âm Đại Sĩ (观音大士).
- Bát Quái Đình (八卦亭): Thanh Dương Cung (青羊宫) lưu giữ tòa kiến trúc hoàn chỉnh nhất, kiểu dáng tráng lệ nhất, thờ phụng tượng Lão Tử (老子) cưỡi thanh ngưu, là công trình tiêu biểu thể hiện rõ giáo nghĩa của Đạo giáo. Nằm giữa Tam Thanh Điện (三清殿) và Hỗn Nguyên Điện (混元殿), Bát Quái Đình (八卦亭) nổi bật với đặc trưng giáo lý Đạo giáo, là một kiến trúc mang tính biểu tượng. Đình cao khoảng 20m, rộng 17m, diện tích gần 300m², bố cục chặt chẽ, tinh xảo hài hòa. Toàn bộ công trình ba tầng, xây trên đài cao, bệ đá hình vuông, thân đình hình tròn, tượng trưng cho thuyết “thiên viên địa phương” (天圆地方). Mái hiên hai tầng có “xi vẫn” (鸱吻 – thú trang trí nóc mái), bốn phía đều có cửa ngăn chạm hoa văn mai rùa và cửa sổ chạm khắc lộng họa tiết mây hoa. Cổng chính hướng nam là phù điêu Thái Cực đồ (太极图) kết hợp mười hai con giáp, tạo hình cổ phác trang nhã. Toàn bộ đình bằng kết cấu gỗ và đá, các bộ phận đấu sỏ khớp nối, không dùng chốt hay đinh nào. Lan can đá của Bát Quái Đình (八卦亭) ở cả hai tầng đều hình bát giác. Mỗi tầng mái hiên chạm trổ tinh vi hình sư tử (狮), voi (象), hổ (虎), báo (豹), v.v. đặt tại các góc mái cong. Mái lợp ngói lưu ly ba màu vàng, xanh lục, tím. Trên đỉnh mái, những cánh hoa sen nâng đỡ đỉnh bảo hồ lô lưu ly (琉璃葫芦宝鼎) cao khoảng 3,6m, dáng vẻ mỹ lệ, vô cùng tráng lệ. Toàn bộ mái được chống đỡ bởi 16 cột đá lớn xếp thành hai hàng, mỗi cột cao khoảng 4,8m, đường kính chừng 50cm. Trong đó, tám cột ở phía ngoài được chạm khắc hình rồng uốn lượn, thân rồng ôm lấy cột, chạm lộng tinh xảo. Bát Quái Đình (八卦亭) còn gắn với một truyền thuyết: trước đêm khánh thành, đúng giờ Tý, rồng trên cột đá của Tam Thanh Điện (三清殿) sống lại, định bay lên mây. Nhưng bị nguyệt ngự trực nhật sứ giả (月御值日使者) phát hiện, liền dùng thần quyền định lại trên cột. Đến nay, trên đầu cột ấy vẫn còn vết quyền ấn.
- Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿): còn gọi là Nguyên Thần Điện (元辰殿), dài khoảng 10 mét, rộng khoảng 9 mét, được xây dựng từ thời Minh (明代), thuộc dạng kiến trúc lầu trệt (楼底式建筑). Trong điện thờ Đẩu Mẫu (斗姥), tên đầy đủ là Ma Lợi Phất Thiên Đại Thánh Tiên Thiên Đẩu Mẫu Nguyên Quân (摩利攴天大圣先天斗姆元君) – một vị nữ thần quan trọng trong Đạo giáo, đồng thời là thủ lĩnh của các vị Thái Tuế bản mệnh tinh quân (太岁本命星君) trong sáu mươi hoa giáp (六十甲子). Sách đạo nói rằng bà có danh hiệu Tử Quang phu nhân (紫光夫人), sinh ra chín người con trai (tức Cửu Hoàng 九皇), gồm: Ngọc Hoàng (玉皇), Tử Vi (紫微), Tham Lang (贪狼), Cự Môn (巨门), Lộc Tồn (禄存), Văn Khúc (文曲), Liêm Trinh (廉贞), Vũ Khúc (武曲), Phá Quân (破军). Tượng Đẩu Mẫu có ba mắt, bốn đầu, tám tay (三目四首八臂), gương mặt hiền từ, tay cầm pháp khí. Kinh điển Đạo giáo như 《Thái Thượng Huyền Môn Nhật Tụng Vãn Khóa Tiên Kinh》 (太上玄门日诵晚课仙经) có viết: “Hiển linh tung ư trần thế, vệ thánh giá ư Diêm Phù, chúng sinh hữu nạn nhược xưng danh, Đại sĩ tầm thanh lai cứu khổ” (显灵踪于尘世，卫圣驾于阎浮，众生有难若称名，大士寻声来救苦). Nghĩa là Đẩu Mẫu là vị thần cứu khổ cứu nạn, cai quản sinh tử, phúc họa của nhân gian. Bên phải tượng Đẩu Mẫu thờ Tây Vương Mẫu (西王母) – tức Vương Mẫu Nương Nương (王母娘娘) trong dân gian, được xem là đứng đầu các nữ tiên. Sách đạo nói: “Trên trời dưới đất, trong ba cõi mười phương, hễ phụ nữ nào tu luyện thành tiên đều thuộc quyền quản của Tây Vương Mẫu”. Ngày mồng 3 tháng 3 âm lịch là Hội bàn đào (蟠桃盛会), được coi là ngày sinh của Tây Vương Mẫu, khi ấy các thần tiên đều đến chúc thọ bà. Bên trái thờ Thổ Hoàng Địa Kỳ (土皇地祗) – vị nữ thần cai quản âm dương sinh sản, linh khí vạn vật và non sông đất đai. Trong sách đạo bà được tôn là “Thừa Thiên Hiệu Pháp Hậu Đức Quang Thiên Thánh Hậu Thổ Hoàng Địa Kỳ (承天效法厚德光天圣后土皇地祗)”, tức là Địa Mẫu (地母) trong dân gian. Hai bên điện còn có tượng Nam Đẩu Lục Tinh (南斗六星), Nam Cực Trường Sinh Đại Đế (南极长生大帝, tức Thọ Tinh 寿星) và Bắc Đẩu Thất Tinh (北斗七星). Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿) cũng là công trình duy nhất thuộc thời Minh (明代) còn được bảo tồn nguyên gốc trong Thanh Dương Cung (青羊宫).
- Ngọc Hoàng Điện (玉皇殿) nằm phía sau chiếu bích khổng lồ khắc chữ “Phúc, Lộc, Thọ” (福、禄、寿) của Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿). Ngọc Hoàng Điện (玉皇殿) nguyên gốc được xây dựng vào thời Đạo Quang nhà Thanh (1821–1850), sau đó do nguy cơ sập nên bị tháo dỡ. Điện mới được xây dựng lại vào năm 1995, theo cấu trúc lầu dưới điện trên (楼底结构) dài khoảng 18 mét, rộng khoảng 6 mét. Trên lầu thờ Ngọc Hoàng Đại Đế (玉皇大帝) – vị thần có địa vị chỉ đứng sau Tam Thanh (三清) trong Đạo giáo. Tầng dưới phía trước thờ Tam Quan Đại Đế (三官大帝), phía sau thờ hai trong Tứ Ngự (四御): Trung Thiên Tử Vi Bắc Cực Đại Đế (中天紫微北极大帝) và Chân Vũ Đại Đế (真武大帝), tức Huyền Thiên Thượng Đế (玄天上帝).
📍 Lộ trình tham quan tổng quát: Sơn môn (山门) → Linh Tổ Điện (灵祖殿) (bái Vương Linh Quan trừ tà) → Hỗn Nguyên Điện (混元殿) (ngắm trần chạm Bắc Đẩu Thất Tinh, tìm hiểu Hỗn Nguyên Tổ Sư) → Bát Quái Đình (八卦亭) (khám phá văn hóa Bát Quái)→ Tam Thanh Điện (三清殿) (sờ dê thần, nghe thuyết giảng về Đạo giáo) → Đẩu Mẫu Điện (斗姆殿) (cầu con cái, tìm hiểu truyền thuyết Đẩu Mẫu Nguyên Quân) → Thuyết Pháp Đài (说法台) → Khôn Đạo Viện (坤道院) → Tam Quan Điện (三官殿) → Đường Vương Điện (唐王殿) (thưởng thức bích họa thời Minh) → Đạo Văn Hóa Trưng Bày Quán (道文化陈列馆) → Trà Viện (茶园) (uống trà, giao lưu về văn hóa Đạo giáo)→ Lão Trang Thư Viện (老庄书院) → Nguyên Thần Điện (元辰殿) → Nhị Tiên Điện (二仙殿) → Lữ Tổ Điện (吕祖殿) → Văn Xương Điện (文昌殿) → Bách Thần Điện (百神殿) → Tam Hoàng Điện (三皇殿) → Nhị Tiên Am (二仙庵).
🗺 Tuyến tham quan 1 (thông thường 常规): Linh Tinh Môn (棂星门) nằm ngay sau Sơn môn (山门)→ Hỗn Nguyên Điện (混元殿) → Bát Quái Đình (八卦亭) → Tam Thanh Điện (三清殿) → Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿) → Tam Quan Điện (三官殿) → Đường Vương Điện (唐王殿) → Lữ Tổ Điện (吕祖殿) → Hậu Uyển (后苑) → Trà Viện (茶园) 👉 Bao gồm hầu hết các điểm chính của Thanh Dương Cung (青羊宫), đi theo trục trung tâm để có cái nhìn tổng thể về phong cách kiến trúc và văn hóa Đạo giáo.
🗺 Tuyến tham quan 2 (check-in chụp ảnh 摄影打卡路线): Linh Tinh Môn (棂星门) (chụp ảnh) → Hỗn Nguyên Điện (混元殿) (chụp ảnh) → Bát Quái Đình (八卦亭) (chụp nhiều góc) → Tam Thanh Điện (三清殿) (chụp ảnh ở quảng trường trước điện, tham quan bên trong) → Bức tường đỏ (红墙) (chụp dọc tường) → Trà Viện (茶园) (nghỉ ngơi, chụp ảnh).
🗺 Tuyến tham quan 3 (trải nghiệm văn hóa 文化体验路线): Linh Tinh Môn (棂星门) → Hỗn Nguyên Điện (混元殿) (tìm hiểu Hỗn Nguyên Tổ Sư) → Bát Quái Đình (八卦亭) (khám phá văn hóa Bát Quái) → Tam Thanh Điện (三清殿) (nghe thuyết giảng về Đạo giáo) → Đẩu Mẫu Điện (斗姥殿) (tìm hiểu truyền thuyết Đẩu Mẫu Nguyên Quân) → Trà Viện (茶园) (uống trà, giao lưu về văn hóa Đạo giáo) 👉 Chú trọng trải nghiệm văn hóa, có thể tìm hiểu sâu hơn về lịch sử Đạo giáo, giáo nghĩa tôn giáo và các truyền thuyết thần thoại. Có thể chọn thuê máy thuyết minh hoặc tham gia đoàn có hướng dẫn viên.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Tham thiền bái Phật (参禅拜佛): Cảm nhận cách tu hành của Đạo giáo, sự trang nghiêm và tĩnh lặng 🙏
- Xin xăm giải quẻ (抽签解卦): Tìm hiểu vận mệnh tương lai của mình, tăng thêm sự huyền bí 🔮Ở Ngọc Hoàng Điện (玉皇殿) của Thanh Dương Cung (青羊宫), bạn có thể rút quẻ miễn phí, nhưng giải quẻ mất phí 20 tệ và mỗi lần chỉ được hỏi một câu. 🧐
- Thưởng thức ẩm thực Đạo gia (道家美食): Ngay bên cạnh Điện Đường Vương (唐王殿). Ẩm thực Đạo gia trong Thanh Dương Cung (青羊宫) nổi tiếng với sự thanh đạm, ngon miệng và bổ dưỡng 🥗 Chỉ với 15 tệ, bạn có thể thưởng thức bữa cơm chay gồm 3 - 4 món rau + 1 cơm. Dù món không nhiều nhưng hương vị chắc chắn khiến bạn nhớ mãi. 😋Trưa bắt đầu từ 11:30, 11:00 có thể đến quầy thu ngân mua phiếu.
- Trải nghiệm trà đạo (道茶) 🍜🍵: Tại trà viên (茶园), có thể thưởng thức “trà Cái Oản 盖碗茶” kiểu Thành Đô xưa, giá dao động từ 10 – 40 tệ. 🍵 Quán trà trong cung mang đậm phong vị trà quán Tứ Xuyên (四川老茶馆), hòa quyện yếu tố bát quái đạo giáo (道教八卦☯), ngồi nhâm nhi tĩnh lặng, thưởng hương trà.
- Ngắm cổ thụ (古树): Đây là nơi từng quay cảnh cây nhân sâm quả (人参果树) trong phim Tây Du Ký 1986. Một cây long não trăm tuổi được hóa trang thành cây nhân sâm quả trong phim. Ngồi dưới gốc cây này, có thể tưởng tượng lại cảnh quay năm xưa.
- Sờ dê đồng (铜羊) để lấy may: 👉 Trước điện Tam Thanh (三清殿) có con dê đồng từ thời Thanh, được cho là “thần thú tập hợp thể” (神兽集合体)🐏. Sờ đầu dê thi cử thuận lợi 💯; Sờ lưng dê thăng chức tăng lương 💰; Sờ toàn thân trừ bệnh tai ương ✨, v.v.
- Trải nghiệm văn hóa đạo giáo (道教文化)： Chép kinh tĩnh tâm (抄经), cung cấp giấy bút miễn phí; Trò chuyện cùng đạo trưởng (道长), hỏi bí quyết dưỡng sinh 🌿.
📸 Góc chụp cổ phong: - Tường đỏ Sơn Môn (山门红墙) trong nắng sớm: 8:30, ánh sáng chiếu xiên vào biển chữ vàng “Thanh Dương Cung (青羊宫)”, mặc Hán phục chụp silhouette trước cổng đỏ. - Mái ngói chồng lớp của Đình Bát Quái (八卦亭, Bāguà Tíng) - điểm tuyệt vời để chụp cùng ngân hạnh vàng: Đứng chéo góc đình, ngẩng máy chụp mái cong và bầu trời, Mặc Hán phục hoặc váy dài màu nhạt, ảnh lên cực đẹp, 15:00 nắng xiên, ánh sáng tuyệt vời! - Bên trong đạo quán với tường đỏ ngói xanh, mái cong đầu đao, lên hình đều thành cổ phong mỹ cảnh. - Cây ngân hạnh (银杏) ở Thanh Dương Cung (青羊宫): Đẹp nhất từ cuối tháng 11 đến đầu tháng 12, lá vàng rực rỡ, soi bóng cùng cổ điện như Tam Thanh Điện (三清殿) và Thanh Đồng Dương (青铜羊), tạo nên cảnh quan độc đáo “cổ điện – lá vàng”. - Hoa mai trước cổng: Từ sơn môn (山门) đi vào, trước mắt là cảnh sắc tường đỏ ngói xanh kết hợp hoa mai cổ kính. Hoa nở từ cuối tháng 2 đến giữa tháng 3, rất thích hợp chụp ảnh, đặc biệt là ảnh cổ phong, Hán phục.
🧧 Lễ nghi – điều kiêng kỵ trong Đạo giáo:
✅ Bước chân trái khi vào, bước chân phải khi ra. Ngưỡng cửa tượng trưng vai Thần, không được giẫm.
✅ Thắp 3 nén hương (tượng trưng Tam Thanh), hương nâng không cao quá trán.
❌ Không chỉ tay vào tượng Thần; Tôn trọng tín ngưỡng và truyền thống văn hóa, giữ yên lặng, không nói chuyện to trong điện; Không chụp ảnh tượng thần trong điện; Không tự ý chạm vào các đồ vật trong điện, bao gồm khánh, trống và các pháp khí khác; Không leo trèo lên kiến trúc hoặc chạm vào cổ vật 🙅♀️.
📿 Trải nghiệm đặc biệt: Mồng 1 và 15 âm lịch, 7:00 sáng có thể tham gia khóa lễ sáng cùng đạo trưởng (cần đặt trước 3 ngày).
⚠️ Lưu ý: - Không nhận lời mời mua hương, vì mua vé ở cổng sẽ được tặng hương miễn phí 🕯️. - Ở cổng Thanh Dương Cung (青羊宫) thường có những cô/chú chặn khách lại, nói xem tướng mặt. Đây đều là kẻ lừa đảo, hoạt động lâu dài ở cổng. Hễ gặp là lừa, vì vậy tuyệt đối đừng tin. - Vào dịp lễ 1/5, từ 10:00–13:00 và 14:00–16:00 lượng khách rất đông, bạn nên sắp xếp đi tránh giờ cao điểm. - Du khách muốn xin xăm (抽签) nhất định phải đến Tam Quan Điện (三官殿) khoảng 17:00, vì sau 17:00 nơi đây sẽ bắt đầu dọn dẹp và nghỉ. - Gợi ý: nên đến từ sáng sớm khi vừa mở cửa (8:00) để tránh đông người. Cá nhân mình thấy đi vào những ngày âm u, mưa phùn lại càng hợp (không khí cổ kính hơn). - Từ Thanh Dương Cung (青羊宫) đi về phía tây không xa là Bảo tàng Tứ Xuyên (四川博物院), Thảo Đường Đỗ Phủ (杜甫草堂) và các điểm tham quan khác, có thể kết hợp tham quan cùng.
2.4. Văn Thù Viện (文殊院, Wenshu Monastery)
Giao thông:
- Tàu điện ngầm: Đi tuyến 1, xuống tại ga Văn Thù Viện (文殊院站), ra cửa K, đi bộ 500m là tới.
- Xe buýt: Đi xe buýt số 16路、55路、98路 trong thành phố và xuống tại Ga Vạn Phúc Kiều (万福桥站).
Giá vé: Miễn phí.
Giờ mở cửa: 08:00 - 17:00.
Thời gian chơi được đề xuất: Nếu chỉ dâng hương và đi vòng chính thì khoảng 1,5 – 2 tiếng. Nếu kết hợp dâng hương + tham quan kiến trúc + trải nghiệm (ăn chay, uống trà, chép kinh, mua văn hóa phẩm) thì khoảng 3 – 4 tiếng (nửa ngày).
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Buổi sáng nên đến trước 9:00 → vắng người, dễ chụp ảnh, không khí yên tĩnh để dâng hương và tham quan. Buổi chiều nên đi từ 14:00 – 16:00 → tránh giờ cao điểm trưa, có ánh nắng đẹp để chụp hình ở khu tường đỏ (红墙).
Văn Thù Viện (文殊院) là một trong những “Phật giáo trọng điểm tự viện tại khu vực người Hán do Quốc vụ viện công bố, được tôn xưng là một trong bốn thiền lâm lớn ở lưu vực Trường Giang. Nằm ở trung tâm thành phố Thành Đô (成都市), là thánh địa Phật giáo kết hợp hài hòa giữa thánh tích thiền lâm (禅林圣迹), cổ kiến viên lâm (园林古建), tham bái – tham quan (朝拜观光) và học tập Tôn giáo (宗教修学). Chùa có diện tích hơn 90 mẫu, diện tích xây dựng hơn 20.000 m². Quần thể kiến trúc cổ được bố trí khéo léo, sáu lớp chính điện (六重正殿) nối tiếp nhau dọc trục trung tâm, khí thế hùng vĩ, uy nghi tráng lệ. Các điện đường đều có cửa sổ chạm khắc tinh xảo, hoa văn đa dạng, được tôn xưng là bậc nhất trong các tự viện Phật giáo ở Trung Quốc. Trong chùa lưu giữ hàng vạn hiện vật quý như tượng Phật, pháp khí, kinh sách cổ, thư họa, trong đó có nhiều tuyệt phẩm truyền thế. Tiêu biểu như: tượng Giới Thần (戒神像) bằng sắt đúc thời Tống (宋代), bức “Mặc Long” (《墨龙》) trên lụa do Hàn Tùng (韩松) vẽ, bản thêu tay Kinh Kim Cang (《金刚经》) bằng chỉ tơ tinh xảo; bản kinh viết tay đời Minh (明代写经) “Đại Thừa Chư Phẩm Kinh Chú Tập” (《大乘诸品经咒集》), tượng Văn Thù (文殊像) thêu bằng lụa thưa đời Thanh (清代挑纱), tượng Quan Âm (观音像) thêu bằng tóc, bản “Hoa Nghiêm Kinh” (《华严经》) viết bằng máu đều cực kỳ hiếm có. Ngoài ra còn có thư họa quý giá của các danh gia như Hoàng đế Khang Hy (康熙帝), Quả Thân Vương (果亲王), Lưu Dung (刘墉), Hoàng Thận (黄慎), Quách Mạc Nhược (郭沫若), Trương Đại Thiên (张大千), Vu Hữu Nhân (于右任), Tạ Vô Lượng (谢无量), Phong Tử Khải (丰子恺), Triệu Phổ Sơ (赵朴初), Khải Công (启功), v.v. Đặc biệt, trong chùa còn tôn thờ Xá lợi xương Phật Đà (佛陀骨舍利) và xá lợi đỉnh cốt của Pháp sư Huyền Trang (玄奘法师顶骨舍利), được thế gian vô cùng tôn kính.
Ngôi chùa được xây dựng từ niên hiệu Đại Nghiệp (大业) thời Tùy triều (隋朝, 605–617), ban đầu mang tên Tín Tướng Viện (信相院). Đến giữa và cuối thời Đường triều (唐代), chùa đã có ảnh hưởng khá lớn. Đến năm thứ 36 niên hiệu Khang Hy (康熙, 1697), cao tăng Từ Đốc Hải Nguyệt Thiền sư (慈笃海月禅师) đã tái thiết ngôi chùa và đổi tên thành Văn Thù Viện (文殊院). Hoàng đế Khang Hy (康熙帝) từng ban tặng bút tích “Không Lâm (空林)” cùng nhiều pháp bảo quý giá.
Sau khi Nước Trung Hoa mới thành lập (新中国成立), dưới sự quan tâm của Đảng và Chính phủ (党和政府), Hòa thượng Khoan Lâm (宽霖和尚) đã dẫn dắt tăng chúng tự lập, đổi mới, nhờ đó ngôi chùa được bảo tồn và tu bổ. Hiện nay, trụ trì là Pháp sư Tông Tính (宗性法师), với khoảng 80 vị tăng thường trú. Chùa miễn phí vé vào cửa, miễn phí hương lễ, tổ chức các hoạt động giảng kinh hoằng pháp, trải nghiệm thiền tu, cung cấp dịch vụ tôn giáo cho tín chúng. Đồng thời, phát huy tinh thần từ bi cứu đời của Phật giáo, chùa còn tiến hành công tác từ thiện như cứu khổ cứu nạn, cứu trợ thiên tai, kính lão yêu trẻ, tích cực thực hiện trách nhiệm xã hội.
Văn Thù Viện (文殊院) có sáu đại điện chính, ngoài ra còn xây dựng các công trình như Lầu Chuông Trống (钟鼓楼), Tổ Đường (祖堂), Chuẩn Đề Điện (准提殿), Viên Thông Điện (圆通殿), Ngọc Phật Điện (玉佛殿), Tam Thánh Điện (三圣殿), Ngũ Quán Đường (五观堂), cùng với Tháp Thiên Phật Hòa Bình (千佛和平塔), Ao phóng sinh (放生池), Vườn hoa phía Đông và Tây (东西花园), hợp thành quần thể kiến trúc cổ Phật giáo đồ sộ. Bước vào Văn Thù Viện (文殊院) – ngôi cổ tự ngàn năm, bạn không chỉ bị choáng ngợp bởi chiều sâu văn hóa lịch sử dày nặng, mà còn cảm nhận được sức sống dồi dào mà ngôi chùa đang thể hiện trong thời kỳ lịch sử mới.
Các điểm tham quan nổi bật:
- Sáu đại điện (六重大殿): Sáu đại điện của Văn Thù Viện (文殊院) cùng với tiền hậu Chiếu Bích (前后照壁) phân bố trên trục trung tâm dài 200m. Các điện đường, lầu gác cổ kính, mái cong vút, kiến trúc phân cấp rõ ràng, hài hòa và cân đối. Chiếu Bích (照壁) nằm đối diện Sơn Môn (山门), cao khoảng 8m, hình chữ “品” (phẩm). Theo ghi chép, trên Chiếu Bích có bút tích của Từ Đốc Thiền Sư (慈笃禅师) viết “文殊院” (Văn Thù Viện) và đôi câu đối “睿泽深天地，宗风越古今”.
+ Điện đầu tiên là Thiên Vương Điện (天王殿, tức Sơn Môn 山门), do Từ Đốc Thiền Sư (慈笃禅师) xây dựng, Bản Viên Hòa Thượng (本圆和尚) trùng tu. Điện thờ Phật Di Lặc (弥勒菩萨) và Tứ Đại Thiên Vương (四大天王). Hai bên cửa có tượng Hanh Cáp Nhị Tướng (哼哈二将). Điện này hợp nhất với cổng Sơn Môn. Hai bên tượng Di Lặc có câu đối: “大肚包罗现前住位兜率主，微笑圆融当来出世弥勒尊”。 Trên cột điện còn có câu đối của phương trượng Phật Văn Tế Vi (弗文际微) đời Thanh: “陆海涌精蓝永祝国祚万亿，蓉城辉法界长宣佛化三千”.
+ Điện thứ hai là Tam Đại Sĩ Điện (三大士殿, còn gọi là Điện Quan Âm 观音殿), xây năm Khang Hy 36 (1697). Điện thờ Quan Âm (观音), Văn Thù (文殊), Phổ Hiền (普贤). Hai bên còn thờ Văn Xương Đế Quân (文昌帝君) và Quan Thánh Đế Quân (关圣帝君). Phía sau có tượng Hộ Pháp Vi Đà (韦驮将军). Câu đối trên cửa do danh sĩ Thành Đô cuối Thanh Phương Hạc Trai (方鹤斋) đề: “见了便做做了便放下了了有何不了，慧生于觉觉生于自在生生还是无生”.
+ Điện thứ ba là Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿), do Từ Đốc Thiền Sư (慈笃禅师) dựng, Trượng Bá Hòa Thượng (丈伯和尚) trùng tu. Điện cao 10,56m, mái đơn thiềm yết sơn (单檐歇山). Trong đại điện xây một tòa vòm che bằng kính cao lớn, bên trong an trí tượng đồng Phật Thích Ca Mâu Ni (释迦牟尼佛) tọa thiền, hai bên có tượng đồng tôn giả Ca Diếp (迦叶) và A Nan (阿难) đúc năm Đạo Quang thứ 9 (1829).
+ Điện thứ tư là Thuyết Pháp Đường (说法堂, còn gọi là Điện Dược Sư 药师殿), kiểu kiến trúc trùng thiềm yết sơn (重檐歇山式建筑), tương truyền là di chỉ cổ của chùa Tín Tướng (信相寺). Trong đường có giới đàn bằng gạch, trên tường chính giữa khắc hai chữ “Không Lâm 空林” do Khang Hy (康熙) đề bút. Chính giữa thờ một tượng Dược Sư Phật (药师佛), hai bên thờ 12 dược xoa đại tướng (药叉大将十二尊).
+ Điện thứ năm là Tàng Kinh Lâu (藏经楼): do Từ Đốc Thiền Sư (慈笃禅师) sáng lập, Bản Viên Hòa Thượng (本圆和尚) trùng tu năm Đạo Quang thứ 4 (1824). Lầu cao 15,84m, hai tầng, là nơi lưu trữ kinh tạng và cổ vật quan trọng, trong đó có Xá lợi Phật (佛陀舍利) và Đỉnh cốt xá lợi của Huyền Trang pháp sư (玄奘法师顶骨舍利).
+ Điện thứ sáu là Văn Thù Các (文殊阁): nằm cuối trục trung tâm, diện tích 1000m². Gồm ba tầng: tầng 1 là “Không Lâm Giảng Đường” (空林讲堂), tầng 2 là Thư viện Phật giáo Không Lâm (空林佛教图书馆), tầng 3 là Vạn Phật Điện (万佛殿).
- Tháp Thiên Phật Hòa Bình (千佛和平塔): Tháp Thiên Phật Hòa Bình (千佛和平塔) được xây dựng vào năm 1988, do ông Triệu Phổ Sơ (赵朴初) đề bút viết biển và sáng tác câu đối. Tháp có hình lục giác, gồm 11 tầng, cao 21 mét. Tháp sắt có tổng cộng 1000 pho tượng Phật, do đó mà có tên gọi này. Trên đỉnh tháp có 6 con rồng, treo các chiếc chuông gió. Ba mặt phía đông, tây và bắc của tháp xây hành lang bia (碑廊), bên trong khắc lại những bài thơ, câu đối của hoàng thất, quan lại, danh nhân từ thời Thanh trở về sau hiến tặng cho Văn Thù Viện (文殊院), cũng như bia khắc bút tích của các cao tăng nhiều đời trong chùa. Xung quanh tháp có hai lớp tường thấp, tường phía trong chạm khắc hoa cỏ, còn tường phía ngoài chạm khắc các điển tích trong Tây Du Ký (西游记).
📍 Lộ trình tham quan: Sơn môn (山门) (cánh cổng cổ kính với tường vàng và dây leo, đậm nét lịch sử)→ Thiên Vương Điện (天王殿) → Tam Đại Sĩ Điện (三大士殿) → Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿) (Cổng sắt điện có chữ “Phúc” (福) bằng sắt rất lớn, thường phải xếp hàng, chạm tay vào cầu mang phúc khí về, là điểm check-in không thể bỏ qua) → Thuyết Pháp Đường (说法堂) → Tàng Kinh Lâu (藏经楼) (nơi cất giữ xá lợi Phật và đỉnh cốt xá lợi của Pháp sư Huyền Trang) → Văn Thù Các (文殊阁) → Ngọc Phật Điện (玉佛殿) → Viên Thông Điện (圆通殿) → Rừng bia (碑林) (nơi có bia khắc thư pháp của nhiều danh nhân qua các thời kỳ) – Tháp Thiên Phật (千佛塔) → Tiểu Sơn môn (小山门) → Tường đỏ check-in (红墙打卡点).
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Hành trình tĩnh tâm ở ngôi cổ tự ngàn năm (千年古刹): Bên trong chùa, khói hương nghi ngút nhưng vẫn yên tĩnh, bạn có thể nhận ba nén hương miễn phí để cầu phúc ngay bên tay phải cổng vào. Lần lượt tham quan Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿), Tàng Kinh Lâu (藏经楼), Tháp Hòa Bình Nghìn Phật (千佛和平塔), cảm nhận sự trang nghiêm của ngôi cổ tự từ thời Đường. 🙏
- Dâng đèn cầu phúc: tại Hành lang bia (碑廊), đi vào Điện Viên Thông (圆通殿). Khoảng 15 tệ/đèn, có thể viết thẻ nguyện, mang ý nghĩa “thắp sáng tâm đèn”. Lưu ý: Không chạm vào đèn của người khác, nhân viên sẽ hỗ trợ tắt đèn.
- Check-in tường đỏ nổi tiếng: Bức tường đỏ bên trái đối diện cổng chính có dòng chữ “Hòa bình thế giới, hạnh phúc nhân loại (世界和平，人类幸福)”, phía sau là “Trang nghiêm quốc thổ, lợi lạc hữu tình（庄严国土利乐有情）”, thường phải xếp hàng chụp nhưng rất đáng (có thể mang máy chụp lấy liền). Cảnh bóng trúc trên tường đỏ là góc chụp kinh điển! Khi ánh nắng xuyên qua lá trúc rọi xuống bức tường đỏ, ánh sáng và bóng đổ giao thoa, siêu đẹp để lên hình 📸. Gợi ý mặc đồ màu trơn, ảnh sẽ mang đậm nét thiền vị! Gần khu tường đỏ có nhiều dịch vụ chụp ảnh lấy liền, có thể chọn kích thước, giá dao động 15–35 tệ (tùy trường hợp), rất đáng thử!
- Trải nghiệm trà thất, tận hưởng cuộc sống chậm (茶寮): Trong viện có trà thất ngoài trời, gọi một tách trà Cái Oản (盖碗) giá dao động từ 15–30 tệ, ngồi trên ghế tre, lắng nghe tiếng gió rung chuông, ngắm chim bồ câu bay lượn - cuộc sống chậm rãi của Thành Đô (成都) được thể hiện trọn vẹn ở đây 🍵.
- Trải nghiệm chép kinh: Hương Viên Phúc Tuệ Sảnh (香园福慧厅) (10:00–22:00), gọi một tách trà là có thể chép miễn phí, chỗ ngồi bên cửa sổ chụp hình rất đẹp ✨
- Thưởng thức cơm chay: Nhà hàng chay Hương Viên (香园素餐厅) với các món như canh đậu Văn Thù (文殊豆汤饭), mì tương chay (素椒杂酱面), La Hán trai (罗汉斋, 28元),v.v. thanh đạm nhưng ngon miệng! giá chỉ từ 12 tệ/người, rất ngon!
- Chụp ảnh phong cách cổ：Kiến trúc của Văn Thù Viện (文殊院) mang đậm màu sắc cổ kính, rất thích hợp làm phông nền cho chụp ảnh phong cách cổ. Bạn có thể chụp một số bức ảnh mang đậm nét cổ điển, lưu lại kỷ niệm khó quên.
⚠️ Lưu ý
- Tôn trọng sự thanh tịnh của cửa Phật, không ồn ào, không chụp ảnh trong điện thờ.
- Cấm mang theo đồ mặn, thú cưng vào chùa.
- Ngày lễ khách đông, nhớ mang quạt cầm tay và kem chống nắng！
- Phòng lừa đảo: Nếu gặp người mời xem tướng, bói toán hoặc chụp ảnh thu phí thì tuyệt đối đừng để ý, từ chối ngay.
💡 Tips hữu ích:
- Nghi lễ cầu phúc: Khi thắp hương, hai tay nâng cao quá đầu, tay trái cầm hương, tay phải giữ tay trái, nhắm mắt cầu nguyện, đưa hương ngang trán; châm hương bằng nến, không được thổi bằng miệng, chỉ được lắc tắt.
- Ngoài viện là khu phố Văn Thù Phường (文殊坊街区) có cho thuê Hán phục (汉服), vẽ tranh đường (糖画), lấy ráy tai (采耳), v.v. nếu có thời gian có thể ghé trải nghiệm. Sau khi tham quan Văn Thù Viện (文殊院), bạn cũng có thể đi bộ 10 phút đến Văn Thù Phường (文殊坊) để ăn vặt như bánh đường dầu quả (糖油果子), bánh Tam Đại Bào (三大炮), sau đó ghé phố Ẩm thực Khuê Tinh Lâu (奎星楼街) check-in và thưởng thức đặc sản.
- Cửa hàng văn sáng tạo (文创小店) trong viện có bán túi phúc, vòng tay, cuộn kinh văn, v.v. làm quà tặng tinh tế, mang ý nghĩa tốt lành mà không hề tục khí, giá dao động từ 20–100 tệ.
2.5. Đại Từ Tự (大慈寺 , Daci Temple)
Giao thông:
- Tàu điện ngầm: tuyến 2 hoặc 3, xuống ga Xuân Hi Lộ (春熙路站), đi bộ 5 phút (đến cổng chùa hướng Thái Cổ Lý 太古里). Hoặc tuyến 3/4, xuống ga Thị Nhị Y Viện (市二医院站), đi bộ khoảng 10 phút (đến cổng chùa hướng đường Thục Đô Đại Đạo 蜀都大道).
- Xe buýt: tuyến 3路、4路、58路、81路、98路/98A路, xuống tại trạm Đại Từ Tự (大慈寺站), đi bộ 3 phút là đến cổng chùa hướng đường Thục Đô Đại Đạo (蜀都大道)。
- Xe buýt sân bay hoặc các tuyến du lịch đến Xuân Hi Lộ (春熙路).
Giá vé: Miễn phí, không cần đặt trước.
Giờ mở cửa: 8:00 – 17:30 (vào cửa lần cuối lúc 17:00). Nhưng trà quán (茶馆) và cơm chay (素斋) phục vụ đến 21:00.
Thời gian chơi được đề xuất: 2 - 3 giờ.
Nằm trong khu trung tâm thành phố Thành Đô (成都市中心部), bên trong khu mua sắm nổi tiếng Thái Cổ Lý (太古里) – nơi được tái phát triển thành điểm đến yêu thích của giới trẻ. Ngôi chùa được sáng lập vào thế kỷ 3–4 (Ngụy – Tấn), thịnh vượng nhất vào thời Đường – Tống (唐, 宋), có lịch sử lâu đời, văn hóa sâu sắc, quy mô to lớn, cao tăng xuất hiện nhiều đời, được xưng tụng là “Trấn Đán đệ nhất tùng lâm” (震旦第一丛林).
Mùa xuân năm Vũ Đức thứ 5 (武德五年, 622) nhà Đường (唐朝), Tam Tạng pháp sư Huyền Trang (三蔵法師玄奘) lúc 20 tuổi đã thọ giới cụ túc (具足戒) và an cư học luật (坐夏学律) tại đây. Nơi này trở thành điểm khởi hành của ngài trên con đường Tây hành thỉnh kinh. Năm Thiên Bảo thứ 15 (天宝十五年, 756), An Lộc Sơn (安禄山) công phá Trường An (长安), Đường Huyền Tông (唐玄宗) lánh nạn đến Thành Đô (成都). Thấy tăng nhân Anh Can (英干) của Đại Từ Tự (大慈寺) phát cháo cứu tế dân nghèo và cầu phúc cho quốc gia, cảm động nên ban nghìn mẫu ruộng, ngự bút đề tên “Đại Thánh Từ Tự” (大圣慈寺). Năm Trí Đức thứ 2 (至德二年, 757), Vô Tướng thiền sư (无相禅师) phụng chiếu tái kiến Đại Thánh Từ Tự (大圣慈寺). Năm Trinh Nguyên thứ 17 (贞元十七年, 801), tiết độ sứ Kiếm Nam Tây Xuyên (剑南西川节度使) là Vi Cao (韦皋) trùng tu Phổ Hiền Các (普贤阁) trong chùa, lại đào suối Giải Ngọc Khê (解玉溪) chảy qua trước chùa, khiến cảnh quan thêm mỹ lệ, biến nơi này thành một thắng địa giảng kinh danh tiếng thời Đường. Năm Trường Khánh thứ 2 (长庆二年, 822), cao tăng Tri Huyền (知玄, tức Ngộ Đạt quốc sư 悟达国师) giảng pháp tại Phổ Hiền Các (普贤阁), mỗi ngày có hơn vạn người nghe. Năm Hội Xương thứ 5 (845), khi Đường Vũ Tông (唐武宗) tiến hành diệt Phật, song vì Đại Từ Tự (大慈寺) có ngự đề của Đường Huyền Tông (唐玄宗) mà được miễn phá, trở thành ngôi chùa lớn nhất đất Thục bấy giờ. Đại văn hào nổi tiếng Tô Thức (苏轼) và em trai Tô Trạch (苏辙) khi đến tham quan Đại Từ Tự đã nhận xét các bích họa nơi đây là “tinh diệu, đứng đầu thiên hạ” (精妙冠世). Vì Đường Huyền Tông (唐玄宗), Đường Hi Tông (唐僖宗) từng tránh loạn vào Thục, nên nhiều họa sư nổi tiếng khắp thiên hạ cũng đến, dâng tác phẩm cho chùa chiền. Nhờ đó, phong trào vẽ tranh tại chùa quán ở Thành Đô (成都) cực thịnh. Riêng trong Đại Từ Tự (大慈寺) đã có hơn nghìn bức bích họa, các danh họa như Lư Lăng Già (卢楞伽), Nghiêm Lập Bản (阎立本), Phạm Quỳnh (范琼), Trương Nam Bản (张南本), Quán Tu (贯休) đều để lại tuyệt tác. Đại Từ Tự nhờ kiến trúc, bích họa tinh xảo và kho tàng phong phú mà trở thành một bảo tàng nghệ thuật (艺术博物馆). Các hoạt động phong phú mang sắc thái đời thường cũng chứng minh Phật giáo đã hòa nhập vào đời sống xã hội phổ thông của nhân dân, hoàn thiện quá trình Trung hóa Phật giáo.
Trải qua nhiều lần hưng phế và bị chiến tranh tàn phá, hiện nay ngôi chùa còn lại các kiến trúc: Thiên Vương Điện (天王殿), Quan Âm Điện (观音殿), Đại Hùng Điện (大雄殿), Thuyết Pháp Đường (说法堂), Tàng Kinh Lâu (藏经楼), được xây dựng lại sau thời Thuận Trị (顺治帝) triều Thanh.
📍Lộ trình tham quan: Cổng chính (大门) phía Thái Cổ Lý (太古里)→ Sờ chữ Phúc Lộc Thọ (福禄寿) để tích phúc, cầu may → Sơn Môn Điện (山门殿) → Dược Sư Điện (药师殿) (cầu bình an sức khỏe) → Quan Âm Điện (观音殿) (cầu duyên, sự nghiệp, trong sân sau Quan Âm Điện (观音殿) có mấy cây ngân hạnh, mùa thu vàng rực.) → Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿) → Tàng Kinh Lâu (藏经楼). Gần Tàng Kinh Lâu (藏经楼) có cửa hàng sáng tạo văn hóa Đại Từ (大慈文创商店) và quán trà thuốc Đại Từ (大慈药茶店), có thể xin vòng hạt Thập Bát Tử (十八籽) hoặc sưu tập con dấu lưu niệm, may mắn còn gặp mèo trong chùa đang lim dim 🐱. Tham quan xong có thể đi uống trà, xem biểu diễn, cảm nhận lối sống chậm rãi của Thành Đô (成都).
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Trong và ngoài chùa có nhiều chữ “Phúc 福” ẩn giấu, sờ được nhiều phúc thì phúc khí càng nhiều.
- Trong Điện Quan Âm (观音殿) còn có thể chép kinh (抄经), cầu phúc, trải nghiệm rất trọn vẹn.
- Ghé trà xã Đại Từ Tự (大慈寺茶社) thưởng thức trà Cái Oản Thành Đô (盖碗茶) – 30 tệ/ người, xem biểu diễn kịch biến diện (川剧变脸), tương thanh (相声), biểu diễn nghệ thuật trà (茶艺表演) – ba tiết mục luân phiên mỗi giờ. Ở đây, bạn thể uống trà, trò chuyện, trải nghiệm lối sống thong dong bản địa. Vừa nghe thiền âm vừa thưởng thức thiền trà, vừa xem biểu diễn kịch Tứ Xuyên (川剧表演🎭).
- Trải nghiệm Thang Trà Ông (汤茶翁) – đồ uống thời Tống, thuốc uống có nguồn gốc dược thảo, gần chữ Phúc cửa Bắc.
- Cơm chay Đại Từ Tự (大慈寺斋饭), ở trong trà xã Đại Từ (大慈茶社) có phòng bếp đặt món, phần lớn khách ăn tại đây là du khách; món chay 10 tệ/phần, cơm 2 tệ/người, cũng có các món nhẹ khác khoảng hơn 10 tệ. Hoặc ăn cơm chay ở Ngũ Quan Đường (五观堂), mỗi trưa khoảng 11:40 cũng có cơm chay 8 tệ/người, gồm ba món một canh. Ở đây chủ yếu là khách hành hương thường xuyên, đông nên cần xếp hàng, ăn xong phải tự rửa bát.
- Vuốt ve mèo 🐱 - Có duyên sẽ gặp được các Miêu sư huynh (喵师兄) như Lai Phúc (来福) và Lai Tài (来财), đều là “mèo xã giao 社牛的喵喵” siêu thân thiện.
- Trải nghiệm ẩn giấu - Xe buýt chủ đề kịch Tứ Xuyên (川剧主题巴士): Nếu dư thời gian (khoảng 1 giờ), nên đi xe buýt 2 tầng từ trạm Xuân Hi Lộ IFS (春熙路IFS站), xe đi qua Đại Từ Tự (大慈寺), Ngõ rộng & hẹp (宽窄巷子) cùng nhiều điểm khác. Trên xe còn có biểu diễn biến mặt kịch Tứ Xuyên và trà đạo, trải nghiệm văn hóa Thành Đô cực “immersive”. 🎫 Giá vé: 98 tệ/người.
+ Tuyến vận hành 1 (运行线路1): Xuân Hi Lộ (春熙路) – Đại Từ Tự (大慈寺) – Cửu Nhãn Kiều (九眼桥) – Cẩm Giang Tân Quán (锦江宾馆) – Quảng trường Thiên Phủ (天府广场) – Ngõ Rộng Hẹp (宽窄巷子)⏰ Giờ xuất bến: hàng ngày 9:00, 14:00, 19:00
+ Tuyến vận hành 2 (运行线路2): Ngõ Rộng Hẹp (宽窄巷子) – Khu thắng cảnh Táo Tử Hạng (枣子巷景区) – Bảo tàng Vĩnh Lăng (永陵博物馆) – Quảng trường Thiên Phủ (天府广场) – Xuân Hi Lộ (春熙路)⏰ Giờ xuất bến: hàng ngày 11:30, 16:30, 21:30
📷Các điểm check-in nổi tiếng:
- Trước cổng chùa có hai cây tử vi (紫薇树) hai bên, tượng trưng cho tình yêu say đắm và may mắn
- Chính diện cổng có chữ “Phúc (福)” – điểm check-in mang lời chúc phúc, phía sau có câu “Tinh diệu quán thế 精妙冠世”
- Chụp ảnh dưới cây ngân hạnh (银杏树) cùng tiểu hòa thượng Viên Nhất (圆一) – dễ thương, ngộ nghĩnh.
- Nhiếp ảnh gia chụp từ tầng 2 Thái Cổ Lý (太古里) cửa AMQ (Alexander McQueen门口) hướng về Đại Từ Tự (大慈寺), người mẫu đứng bên trong Đại Từ Tự (大慈寺).
- Nội viện Đại Từ Tự (大慈寺内院), nhiếp ảnh gia đứng trước cửa Trà Sơn Môn (茶山门口) chụp, người mẫu đứng trong nội viện.
- Cửa Đại Từ Trà Xã (大慈茶社) với biển “Hương vị Thành Đô (成都味道)**” - ngồi trên ghế tre, lấy biển hiệu làm nền, rất đặc trưng Thành Đô.
- Chữ “Phúc” (福) ở cổng bắc (北大门).
- Tường đỏ bên ngoài cổng bắc (北门外红墙) trên đường Thục Đô Đại Đạo 蜀都大道 dễ chụp hơn, mặc Hán phục/ váy dài màu nhạt, dưới bóng trúc càng đẹp 👍🏻.
⚠️ Lưu ý:
- Không dẫm lên khung cửa.
- Không đi dép lê, ăn mặc trang nghiêm, tránh hở hang hoặc kỳ quặc, phụ nữ trong ngày hành kinh không lễ Phật.
- Không được chụp ảnh trực diện tượng Phật trong điện (佛像), cũng không được chụp nhà sư (僧侣).
- Trong điện giữ yên lặng, không ồn ào, không dùng flash khi chụp.
- Mùa hè nhớ chống nắng và muỗi.
💡 Tips hữu ích:
- Hướng dẫn lễ Phật, cầu Thần Tài: Tại cổng vào nhận miễn phí 3 nén hương (三炷香) → Thắp hương trước rồi lễ Phật. Giữ hương bằng hai tay, tay trái chính, tay phải đỡ dưới tay trái → đưa hương lên ngang ấn đường. Chắp tay, quỳ lạy 3 lần, lòng bàn tay hướng lên để cầu phúc.
- Hướng dẫn cầu phúc chi tiết: Sơn Môn Điện, Đa Bảo Như Lai (山门殿多宝如来): cầu tiền tài 💰; Dược Sư Điện (药师殿): cầu bình an, sức khỏe; Quan Âm Điện (观音殿): cầu sự nghiệp, duyên phận; Cầu Phúc Điện (祈福殿): cầu học hành, trí tuệ.
- Lễ Phật xong có thể đến Pháp Vật Lưu Thông Xứ (法物流通处) để thỉnh Phật phẩm đã khai quang tại Đại Từ Văn Sáng (大慈文创) và Đa Bảo Các (多宝阁) 📿 - vừa đẹp vừa có ý nghĩa kỷ niệm, tăng thêm may mắn: Bồ đề Thập Bát Tử (菩提十八籽) – 58 tệ, cầu tiêu tai, cầu phúc, nạp cát; Lưu ly Thập Bát Tử (琉璃十八籽) – 118 tệ; Bồ đề mèo con dễ thương (菩提猫爪) – 88 tệ, chiêu tài; Chuỗi Phật châu (心愿佛珠📿) với nhiều ý nghĩa khác nhau; Túi hương gỗ đàn hương (檀木香包); Chữ cát tường và hoa sen viết tay (吉祥字帖, 莲花贴🪷) của sư trong chùa. 👉 Sau khi thỉnh Phật phẩm, sẽ có sư huynh hướng dẫn bạn vào Phật điện để bái Bồ Tát cầu phúc, rất thành kính.
- Tàu điện ngầm: tuyến 4, xuống tại ga “Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子)”, ra cửa B, đối diện đường là lối vào khu Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子). Hoặc Tàu điện ngầm tuyến 2, ga Công viên Nhân dân (人民公园), cửa D ra.
- Xe buýt: tuyến 62/70/93/163/340, xuống tại Trạm (实业街站)/ Trạm Trường Thuận Thượng Nhai (长顺上街站), đi bộ 2 phút là đến nơi.
Giá vé: Không có.
Giờ mở cửa: mở cửa cả ngày (các cửa tiệm 10:00–22:00).
Thời gian chơi được đề xuất: 1 - 2 giờ.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: từ chiều đến tối, Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) dưới ánh đèn càng thêm lãng mạn ✨
Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) - con phố cổ thương mại đậm chất dân dã. Nằm ở trung tâm thành phố Thành Đô (成都), cách Quảng trường Thiên Phủ (天府广场) chỉ 1,2 km. Đây là một trong những con phố cổ thời nhà Thanh còn được bảo tồn khá nguyên vẹn ở Thành Đô, cùng với Đại Từ Tự (大慈寺) và Văn Thù Viện (文殊院), được mệnh danh là ba khu phố lịch sử – văn hóa quan trọng của Thành Đô. Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) do ba con phố cổ tạo thành: Khoan Hạng Tử (宽巷子), Trách Hạng Tử (窄巷子) và Tỉnh Hạng Tử (井巷子), cùng với quần thể tứ hợp viện (四合院) ở giữa. Đây là “bản độc nhất” (孤本) kết hợp giữa văn hóa Hồ Đồng phương Bắc (胡同, hútông) và nhà cổ tứ hợp viện Xuyên Tây (川西民居四合院). Toàn khu có khoảng 70 tứ hợp viện truyền thống, diện tích khoảng 32 ha. Quy hoạch khu phố văn hóa – giải trí là 479 mẫu, trong đó khu bảo tồn cốt lõi là 108 mẫu. Phía bắc lấy phố Chi Cơ Thạch (支矶石街) làm ranh giới, giáp bức tường bắc của Viện mỹ thuật (成都画院). Phía nam lấy Tỉnh Hạng Tử 井巷子 làm ranh giới. Phía đông lấy đoạn giao giữa phố Trường Thuận Thượng (长顺上街) và phố phía đông Khoan Trách Hạng (宽窄巷东街) làm ranh giới. Phía tây lấy đoạn giao giữa đường Đồng Nhân 同仁路 và phố phía tây Khoan Trách Hạng (宽窄巷西街) làm ranh giới.
Năm Khang Hy thứ 57 (康熙五十七年), sau khi bình định loạn Chuẩn Cát Nhĩ (准噶尔), Niên Canh Nghiêu (年羹尧) đã xây dựng Mãn Thành (满城) trên cơ sở Thiếu Thành (少城) cũ, chuyên dùng làm nơi đóng quân cho quan binh Bát Kỳ Mãn Mông (满蒙八旗). Dưới triều Thanh, chỉ có Bát Kỳ Mãn Mông mới được cư trú trong Mãn Thành. Khoan Trách Hạng Tử chính là một phần của Mãn Thành. Sau khi triều đình Mãn Thanh suy tàn, Mãn Thành không còn là khu cấm nữa, dân chúng có thể tự do ra vào. Một số thương nhân từ nơi khác nhân cơ hội mở tiệm cầm đồ gần Mãn Thành, thu mua số lượng lớn tài sản của gia đình Kỳ nhân. Từ đó hình thành nên cục diện đặc biệt: hậu duệ Kỳ nhân, quan lại quyền quý, cùng dân thường buôn bán, phu phen tạp dịch sống chung trong Mãn Thành. Trong giai đoạn này, Khoan Hạng Tử (宽巷子) có tên là Hưng Nhân Hồ Đồng (兴仁胡同), Trách Hạng Tử (窄巷子) gọi là Thái Bình Hồ Đồng (太平胡同), còn Tỉnh Hạng Tử (井巷子) được gọi là Như Ý Hồ Đồng (如意胡同), sau này đổi thành Minh Đức Hồ Đồng (明德胡同).
Sau Cách mạng Tân Hợi (辛亥革命), tường thành Thiếu Thành (少城) bị phá bỏ, doanh trại dần được thay thế bằng dinh thự, nhiều tướng lĩnh cách mạng cũng từng định cư tại đây, vì vậy nhiều công trình kiến trúc cổ được bảo tồn. Năm 1948, trong một lần khảo sát đô thị, nhân viên đo đạc đã tiện tay ghi chú: Hưng Nhân Hồ Đồng rộng thì gọi là “Khoan Hạng Tử (宽巷子)”, Thái Bình Hồ Đồng hẹp thì gọi là “Trách Hạng Tử (窄巷子)”, còn Như Ý Hồ Đồng có giếng thì gọi là “Tỉnh Hạng Tử (井巷子)”. Đây cũng là nguồn gốc thú vị của ba tên gọi ngày nay. Do không gian phố cổ được bảo tồn nguyên vẹn và có giá trị lịch sử cao, Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) đã được đưa vào “Quy hoạch bảo tồn danh thành lịch sử – văn hóa Thành Đô” (成都历史文化名城保护规划) từ thập niên 1980. Đến năm 2003, Thành Đô quyết định tiến hành cải tạo, nâng cấp khu vực này, biến nó thành điểm nhấn thương mại – văn hóa – du lịch quan trọng.
Việc cải tạo Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) tham khảo mô hình Tân Thiên Địa (新天地) ở Thượng Hải (上海), chú trọng vào việc đưa không gian công cộng và thương mại vào khu dân cư truyền thống, biến đổi công năng nhưng vẫn giữ nguyên hồn phố cổ. Sau 5 năm quy hoạch và xây dựng, Khoan Trách Hạng Tử đã hoàn thành cải tạo vào năm 2008 và mở cửa cho du khách, trở thành “sảnh khách đầu tiên 第一会客厅” của Thành Đô. Quy hoạch giữ nguyên cấu trúc không gian gốc, biến nơi đây thành khu trải nghiệm tiêu dùng theo phong cách sân viện (院落式情景消费体验区) đầu tiên của Trung Quốc. Ba con ngõ được bố trí song song theo dạng “xương cá” (鱼骨), mang hình thức của Hồ Đồng (胡同, hútòng) phương Bắc. Về chức năng, mỗi ngõ có đặc điểm riêng: - Khoan Hạng Tử (宽巷子): lấy “sống nhàn” làm chủ đạo, tập trung nhiều nhà hàng đặc sản, trà quán thư giãn, cửa hàng văn hóa, dịch vụ giải trí, v.v. Dưới bóng cây xanh, vài ba tri kỷ ngồi bên nhau, pha một ấm trà Tước Thiệt (雀舌), trò chuyện khắp chuyện trời nam đất bắc, trong gió mát và không khí thanh nhã như thể quay ngược dòng thời gian. - Trách Hạng Tử (窄巷子): lấy “sống chậm” làm chủ đạo, tách khỏi dòng xe cộ đông đúc và dòng người vội vã của thành phố, có nhiều quán cà phê, quán ăn vặt độc đáo. Ở đây có thể thảnh thơi tận hưởng nhịp sống khoan thai, ghé từng sạp hàng để thưởng thức các món ngon và ngắm nhìn đồ thủ công mỹ nghệ. Tất cả những sản phẩm đặc sắc đều tập trung tại con ngõ này: thổi đường (吹糖), nặn tượng bột thủ công (手工捏面人), thêu Thục (蜀绣), gấm Thục (蜀锦), túi dệt thủ công (手工编织包), món đặc sản Thành Đô “Ba Đại Bác” (三大炮), hay “Mì lạnh đau lòng” (伤心凉粉), v.v. Người ta có thể vui vẻ tiêu tốn nửa ngày tại đây, ung dung tự tại. - Tỉnh Hạng Tử (井巷子): lấy “cuộc sống mới” làm chủ đạo, tập trung nhiều khách sạn boutique, câu lạc bộ cao cấp. Trong con ngõ cổ kính điểm xuyết thêm sắc màu hiện đại. Có quán pub, hộp đêm, tiệm bánh ngọt mang phong vị các nước được giới trẻ ưa chuộng. Đặc biệt hơn, nơi đây còn có dịch vụ tổ chức tiệc cưới - đi trong ngõ cổ, đẩy cánh cửa gỗ đã nhuốm màu năm tháng, giữa tường gạch ngói xanh lại gắn kết cùng sự lãng mạn kiểu Tây phương. Những đóa hồng rực rỡ, ruy băng ren trắng và tím đan xen, âm thanh vĩ cầm thanh nhã và đại sảnh cổ kính hòa quyện hài hòa. Điểm hấp dẫn của Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) không chỉ ở kiến trúc cổ còn nguyên vẹn và bầu không khí văn hóa đậm đặc, mà còn ở sự kết hợp tinh tế giữa truyền thống và hiện đại, lịch sử và tương lai. Ở đây, bạn có thể cảm nhận sự bao dung, cởi mở của Thành Đô, đồng thời để bản thân sống chậm lại, trải nghiệm triết lý sống rất riêng của thành phố này.
📍Lộ trình check-in tại Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子):
👉 Tuyến 1: Ga tàu điện ngầm Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子地铁站) cửa B ➠ Khoan Hạng Tử (宽巷子) ➠ Trách Hạng Tử (窄巷子) ➠ 52Toys Gấu Trúc Lớn (52Toys大熊猫) ➠ Bức tường chữ “Khoan Trách” (宽窄大字墙) ➠ Nhà của Hoa Hoa (花花的家) ➠ Chữ Như Ý (如意大字) ➠ Ký Ức Thiếu Thành (少城记忆) ➠ Tỉnh Hạng Tử (井巷子) ➟ Ngõ Quế Hoa (桂花巷) ➟ Phố Bân Thăng (斌升街) ➟ Phố Đông Thắng (东胜街).
❶ Khoan Hạng Tử (宽巷子), Trách Hạng Tử (窄巷子), Tỉnh Hạng Tử (井巷子): có nhiều tượng gấu trúc và chữ "宽窄" (Khoan Trách) lớn để chụp ảnh.
- Khoan Hạng Tử (宽巷子) – “Cuộc sống nhàn nhã 闲生活” của Lão Thành Đô: Bước chân vào Khoan Hạng Tử (宽巷子), như thể bạn vừa đi vào đường hầm thời gian, trở lại với những năm tháng thong dong của Lão Thành Đô (老成都). Tường gạch xanh, cổng cao, tường hoa, mỗi góc đều toát lên nét cổ kính. Ở đây, tìm một quán trà, gọi một chén trà Cái Ỏan (盖碗茶), ngồi trên ghế tre, ngắm người qua lại, nghe các bô lão bên cạnh kể chuyện Long Môn Trận (龙门阵), thời gian như chậm lại, tâm hồn bỗng dưng thư thái. Ven đường còn có nhiều cửa tiệm bán đồ ăn vặt tuổi thơ và vật dụng xưa cũ, khiến người ta không khỏi dừng chân, nhớ lại quá khứ. Đừng quên ghé thăm Nhà cũ của Trương Thái Cầm (张采芹故居) để cảm nhận phong thái tao nhã của văn nhân nhé! 📚
- Trách Hạng Tử (窄巷子) – “Cuộc sống chậm 慢生活” của Lão Thành Đô: Trách Hạng Tử (窄巷子) tuy hẹp nhưng tràn đầy hơi thở tinh tế của đời sống. Mỗi bông hoa, mỗi cánh cửa, mỗi viên gạch dường như đang kể câu chuyện của riêng mình. Ở đây có kiến trúc giao hòa Đông – Tây, truyền thống và hiện đại kết hợp hài hòa. Dạo bước trong Trách Hạng Tử (窄巷子), bạn vừa có thể ngửi hương cà phê từ Starbucks (星巴克), vừa nghe tiếng trống chiêng của Biến diện Xuyên kịch (川剧变脸), lại vừa ngắm nhìn những tác phẩm thêu Thục (蜀绣) và trang sức bạc tinh xảo – thật khiến người ta say đắm.
- Tỉnh Hạng Tử (井巷子) – “Cuộc sống mới 新生活” của Lão Thành Đô: Tỉnh Hạng Tử (井巷子) mang một sức hút riêng, có bức tường văn hóa gạch (历代砖文化墙) và tường ảnh dân tục (民俗留影墙), tái hiện sự biến chuyển lịch sử và sinh hoạt thị dân của Thành Đô. Khắp ngõ nhỏ còn có nhiều nghệ nhân miệt mài chế tác thủ công như đan tre (竹编), vẽ kẹo đường (糖画), khiến du khách cảm nhận được sức sống của nghệ thuật dân gian.
❷ Ký ức Thiếu Thành (少城记忆) 🏠: Đi đến Trách Hạng Tử (窄巷子) thì đừng bỏ qua Ký ức Thiếu Thành – một cửa hàng bạc thủ công mang phong cách viện lạc Xuyên Tây, cũng là di tích phủ cũ của Niên Canh Nghiêu (年羹尧). Ở đây toàn bộ đều là bạc thủ công truyền thống, có thể nghe tiếng thợ rèn bạc leng keng, ngắm nhìn kho bạc cũ, cảm giác như quay về Thành Đô xưa cũ. Ngoài vòng tay bạc còn có trâm cài, lược bạc, bộ trà, bình giữ nhiệt, v.v. Vừa như một bảo tàng cổ kính, vừa có thể mua quà lưu niệm đặc sắc Thành Đô.
❸ Ngõ Quế Hoa (桂花巷), Phố Binh Thăng (斌升街), Phố Đông Thắng (东胜街): Đi bộ vài trăm mét từ Khu phố cổ Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) là tới. Có tường chữ “Thành Đô” (成都大字墙), bức tường gấu trúc (熊猫大墙), gấu trúc vàng (黄色大熊猫) để chụp hình. Ngoài ra còn có quán mỳ, món chân giò hầm ngon và rẻ. Sau khi chụp ảnh bạn có thể tìm quán cà phê chill ngồi nghỉ ngơi.
👉 Tuyến 2: Ga tàu điện ngầm Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子地铁站) cửa B ➠ Khoan Hạng Tử (宽巷子) ➠ Trách Hạng Tử (窄巷子) ➠ Tỉnh Hạng Tử (井巷子) ➠ Phố Tây Thắng (西胜街) ➠ Ngõ Thị Tử (柿子巷) ➠ Phố Trường Thuận Thượng (长顺上街) ➠ Phố Chi Cơ Thạch (支矶石街) ➠ Phố Bào Đồng Thụ (泡桐树街).
- Phố Trường Thuận Thượng (长顺上街): nơi có “Ông gấu trúc (熊猫爷爷)” trở thành phong cảnh đường phố, chỉ những du khách lang thang tự do mới tình cờ bắt gặp. 🐼
- Phố Tây Thắng (西胜街) & Ngõ Thị Tử (柿子巷): thiên đường ẩm thực –xiên nướng (串串), sủi cảo (水饺), quán mì (面馆), gà lòng già (肥肠鸡), bobo gà cay (钵钵鸡). 🍜🍢
- Phố Chi Cơ Thạch (支矶石街): có Viện mỹ thuật Thành Đô (成都画院), ngập tràn khí chất nghệ thuật, cùng Bò nhúng dấm Lạc Sơn (乐山跷脚牛肉) và Chợ thực phẩm Ích Dân (益民菜市) gần gũi đời thường.
- Phố Bào Đồng Thụ (泡桐树街): nhịp sống cộng đồng chậm rãi, vừa có ẩm thực vừa có nét văn nghệ, rất thích hợp để tản bộ thư thái. 🌿📚
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
1️⃣ Cảm nhận lịch sử – văn hóa
- Kiến trúc cổ: Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) là khu phố lịch sử còn sót lại từ thời nhà Thanh (清朝时期), lưu giữ nhiều công trình nhà ở dân cư Xuyên Tây (川西民居建筑) nguyên vẹn. Những bức tường gạch xám ngói xanh, mái hiên gỗ cong vút cùng cửa sổ chạm khắc tinh xảo đều thể hiện rõ nét phong cách đặc trưng của dân cư Xuyên Tây (川西民居). Dạo bước trong những con hẻm hẹp nhỏ, bạn sẽ có cảm giác như được trở về vài trăm năm trước, cảm nhận trọn vẹn dấu ấn lịch sử và sự bình yên của năm tháng.
- Di tích lịch sử: Tứ hợp viện (四合院) với ngói xanh gạch xám kết hợp bố cục Hồ Đồng phương Bắc. Như Khoan Hạng Tử (宽巷子) còn giữ hơn 20 viện đặc trưng (Khải Lư 恺庐, Tư Hiền Lư 思贤庐, v.v.). Tại Trách Hạng Tử (窄巷子), tảng đá buộc ngựa số 32 (拴马石) kể lại câu chuyện trăm năm. Tỉnh Hạng Tử (井巷子) thì nổi bật với tường văn hóa gạch (砖文化墙) gồm 40.000 viên gạch các thời kỳ – như một bảo tàng ngoài trời.
2️⃣ Thưởng thức ẩm thực Thành Đô (成都美食)
- Ăn vặt Thành Đô: Là một phần của thành phố ẩm thực (美食之都), Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) tất nhiên không thể thiếu sự góp mặt của nền ẩm thực đặc sắc Thành Đô (成都美食). Từ lẩu cay Tứ Xuyên (麻辣火锅) truyền thống cho đến các món ăn dân dã như mì Đàm Đàm (担担面), bánh Chung Thủy Giảo (钟水饺) hay món ăn vặt Tam Đại Pháo (三大炮), Lại Thang Viên (赖汤圆), Song Lưu Thỏ Đầu (双流兔头), v.v. tất cả đều có mặt nơi đây. Dù bạn là tín đồ của vị cay nồng hay thích khám phá những hương vị mới lạ, thì chắc chắn sẽ tìm thấy niềm vui ẩm thực riêng cho mình. Thực ra, không quá khuyến khích ăn uống ở Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子), giá hơi cao.
- Văn hóa trà quán: Cũng không phải nơi tốt nhất để trải nghiệm trà quán Thành Đô, nhưng nếu đã đến thì chọn một quán trà trong tứ hợp viện, gọi một chén trà Cái Oản (盖碗), cảm nhận nhịp sống chậm cũng thú vị.
- Ăn chính: Bên trong có nhiều thương hiệu ẩm thực nổi tiếng của Thành Đô (成都).
3️⃣ Mua sắm: Dù mang trên mình lớp trầm tích văn hóa – lịch sử, Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) cũng đồng thời là nơi tập trung của nhiều nghệ sĩ đương đại (现代艺术家) và nghệ nhân thủ công (手工艺者). Các quán cà phê, phòng triển lãm nghệ thuật, cửa hàng sáng tạo nằm rải rác trong từng góc hẻm, thu hút đông đảo giới trẻ và du khách dừng chân. Đây không chỉ là địa điểm mua sắm lý tưởng, mà còn là nơi bạn có thể trải nghiệm nhịp sống thời thượng và nghệ thuật sôi động của Thành Đô (成都). Ở đây tập trung nhiều cửa hàng, chủ yếu bán đồ lưu niệm gấu trúc (熊猫), ngoài ra còn có hiệu sách và nhiều thương hiệu nổi tiếng.
4️⃣ Hoạt động văn hóa: Một số trà quán hoặc rạp nhỏ có biểu diễn kịch Tứ Xuyên (川剧), như biến diện. Xem một suất biểu diễn (28 tệ/người, 30 phút), gồm trà nghệ, kịch Tứ Xuyên, biến diện, v.v. Khi vào thường sẽ có phục vụ mời gọi gọi trà và đồ ăn vặt, nhưng bạn có thể chỉ cần xem biểu diễn, không gọi thêm. Ngoài ra còn có dịch vụ lấy ráy tai (掏耳朵), là dịch vụ đặc trưng của Thành Đô, vừa “làm sạch tai” vừa giúp thư giãn toàn thân, cực kỳ dễ chịu.
✨ Tóm lại, Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) là điểm check-in nhất định phải đến ở Thành Đô. Tại đây, bạn có thể chậm rãi tận hưởng khói lửa đời thường của Lão Thành Đô (老成都), trải nghiệm nhịp sống thong dong. Dù là ẩm thực, văn hóa hay kiến trúc, tất cả đều để lại ấn tượng khó quên. Hãy đến Khoan Trách Hạng Tử, để bắt gặp ký ức Thành Đô thuộc về riêng bạn.
💡 Tips hữu ích:
- Nên mặc đồ thoải mái, tiện đi lại trong ngõ nhỏ 👟.
- Người rất đông, muốn chụp ảnh không dính quá nhiều người thì nhất định phải đi sớm.
- Ở trong phố có xem kịch biến diện và uống trà, nhớ đi dạo và so giá trước, vì chênh lệch khá nhiều.
- Khu vực quanh Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) thường tắc đường, bãi đỗ xe hạn chế → nên đi bằng giao thông công cộng.
- Đừng mua quà lưu niệm trong khu thắng cảnh‼️ Đi bộ 10 phút tới Bưu cục Gấu Trúc (熊猫邮局), đồ văn sáng tạo đáng yêu hơn nhiều. Nếu muốn mua đồ lưu niệm gấu trúc 🐼 thì ở khu này cũng có rất nhiều. Không cần mua vội, nhớ so sánh giá vài nơi trước khi quyết định!
- Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) không chỉ là nơi để tham quan, mà còn là một không gian tuyệt vời để nghỉ ngơi, giải trí. Khi màn đêm buông xuống, hai bên đường được thắp sáng bởi những chiếc đèn lồng đỏ, tạo nên bầu không khí ấm áp và lãng mạn. Ngồi thư giãn trong một quán cà phê, hay cùng bạn bè thong dong tản bộ, chụp vài tấm hình, bạn đều sẽ cảm nhận được nét cuốn hút rất riêng của nơi này.
- Tham quan xong có thể ghé Công viên Nhân dân (人民公园), Văn Thù Viện (文殊院), Xuân Hi Lộ (春熙路), v.v.
- Bên cạnh là phố Khuê Tinh Lâu 奎星楼街, mới chính là “thiên đường ẩm thực” của người bản địa! Bánh trứng nướng 蛋烘糕 / Đường du quả tử 糖油果子 chỉ 5 tệ mà no căng.
Gợi ý một vài quán ăn ở phố Khuê Tinh Lâu 奎星楼街:
1️⃣ Nhung Thành Tử Tử · Vua thịt thỏ Thành Đô (成都兔肉大王)
🥢 Đặc sản thỏ cay tê xé tay & bò nguội trộn cay, giá bình quân 68 tệ/người
👉 Món gợi ý: Thỏ xé tay trứ danh, đầu thỏ cay tê, sụn gà chiên, gà xào ớt khô, lẩu cay bí truyền
🕘 Giờ mở cửa: 09:30 – 23:00
📍 Địa chỉ: Số 277, đường Trường Thuận Thượng, quận Thanh Dương (cách ga tàu điện ngầm 宽窄巷子 – cửa B, đi bộ 150m)
2️⃣ Thiên Đao Tra Tra Ngưu Nhục (千刀渣渣牛肉)
🥢 Quán lẩu bò phong cách giang hồ, đêm cũng phải xếp hàng, giá bình quân 58 tệ/người.
🥢 Phong cách Quảng Đông pha trộn Tứ Xuyên, cực hot, giá bình quân 55 tệ/người.
👉 Món gợi ý: Lẩu nội tạng bò đặc biệt (金牌牛杂煲), chim bồ câu quay da giòn (脆皮乳鸽).
🕘 Giờ mở cửa: 11:00 – 22:00.
📍 Địa chỉ: Số 12 phụ 6, đường Khuê Tinh Lâu (cách ga Khoan Trách Hạng Tử 宽窄巷子 – cửa B, đi bộ 780m).
4️⃣ La Ma Sa Oa – Lẩu đất sét (罗妈砂锅)
🥢 Quán chuyên món nấu nồi đất hơn 20 năm, giá bình quân 48 tệ/người.
👉 Món gợi ý: Mao huyết vượng sốt dầu ớt (油泼毛血旺), bò hầm cà chua nồi đất (砂锅番茄牛腩).
🕘 Giờ mở cửa: 10:30 – 21:30.
📍 Địa chỉ: Số 16 phụ 18, đường Khuê Tinh Lâu.
5️⃣ Hiệp Mậu Sâm Lão Chung Gia (协茂森老钟家)
🥢 Truyền nhân món bánh bao nhân thịt nước ớt – di sản phi vật thể, giá bình quân 20 tệ/người
👉 Món gợi ý: Bánh bao nhân thịt sốt dầu ớt đỏ (红油水饺), mì ngọt sốt vừng (甜水面).
🕘 Giờ mở cửa: 07:00 – 20:00.
📍 Địa chỉ: Số 125, đường Trường Thuận Thượng (cách ga Khoan Trách Hạng Tử 宽窄巷子 – cửa A, đi bộ 400m).
6️⃣ Dịch Lão Đại Đản Oanh Cao – Bánh nướng trứng (易老大蛋烘糕)
🥢 Xe bánh trứng đường phố truyền 5 đời, giá bình quân 6 tệ/người.
👉 Món gợi ý: Bánh trứng nhân sầu riêng phô mai (榴莲芝士), bánh trứng nhân ruốc thịt & salad (肉松沙拉).
🕘 Giờ mở cửa: 10:00 – 22:00.
📍 Địa chỉ: Số 18 phụ 4, đường Khuê Tinh Lâu.
3.2. Xuân Hi Lộ (春熙路) - con phố mua sắm sầm uất, thiên đường của giới trẻ
Giao thông:
- Tàu điện ngầm: Đi tuyến tàu điện ngầm số 2 (地铁2号线) đến ga Xuân Hi Lộ (春熙路站) (ra cửa E1口), trực tiếp tới khu vực trung tâm của phố đi bộ; hoặc đi tuyến tàu điện ngầm số 3 (地铁3号线) đến ga Xuân Hi Lộ (春熙路站) (ra cửa D口), sau đó đi bộ khoảng 5 phút.
- Xe buýt: Các trạm xe buýt như Xuân Hi Lộ Bắc Trạm (春熙路北站), Xuân Hi Lộ Nam Khẩu Trạm (春熙路南口站), Tổng Phủ Lộ Trạm (总府路站) đều có điểm dừng bao phủ; các tuyến xe buýt đi qua gồm số 4路, 58路, 81路, 98路, v.v. Có thể chọn tuyến tùy theo điểm xuất phát.
Giá vé: Miễn phí.
Giờ mở cửa: Mở cửa cả ngày, các cửa hàng thường mở cửa từ 10:00 đến 22:00, nhà hàng mở cửa đến 23:00 và một số quán bar và chợ đêm kéo dài giờ mở cửa đến 1:00 sáng.
Thời gian chơi được đề xuất: 2 giờ.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Nên đi sau 3 giờ chiều, tránh đông người, còn chụp được hoàng hôn.
Xuân Hi Lộ (春熙路) là con phố thương mại phồn hoa nhất của Thành Đô (成都), đồng thời cũng là một trong những phố thương mại nổi tiếng nhất tại Trung Quốc đại lục (中国大陆). Phạm vi bao phủ từ phía đông phố Bắc Tân (北新街), phía nam Tổng Phủ Lộ (总府路), phía tây Hồng Tinh Lộ (红星路), phía bắc phố Đông Đại (东大街), cùng với phố Nam Tân (南新街), phố Trung Tân (中新街) và các khu vực liền kề. Xuân Hi Lộ (春熙路) luôn sầm uất, hiện có khoảng 700 điểm kinh doanh thương mại với tổng diện tích khoảng 220.000 m², được giới trong ngành tôn vinh là “Phố thương mại mang đặc sắc Trung Quốc” (中国特色商业街). Xuân Hi Lộ (春熙路) cũng là “tấm danh thiếp du lịch” nổi tiếng khắp cả nước, đồng thời là một trong những khu phố du lịch nghỉ dưỡng cấp quốc gia đầu tiên của Trung Quốc. Đây là trung tâm thương mại tiêu biểu nhất của Thành Đô (成都), kết hợp thương mại hiện đại với văn hóa lịch sử. Kiến trúc mang phong cách dân cư Tứ Xuyên thời Dân Quốc xen lẫn yếu tố phương Tây. Tại đây có các tổ hợp thương mại hiện đại như IFS (国际金融中心), Thái Cổ Lý (太古里), đồng thời vẫn lưu giữ nhiều công trình lâu đời như cửa hàng đồng hồ Hanh Đắc Lợi (亨得利钟表行), Phụng Tường Lâu (凤祥楼), tạo nên cảnh quan “giao hòa cổ kim” độc đáo.
Mặc dù có câu nói “Xuân Hi trăm năm (百年春熙)”, nhưng Xuân Hi Lộ (春熙路) được quân phiệt Dương Sâm (杨森) – Thống đốc tỉnh Tứ Xuyên (四川省督) khi đó chủ trì xây dựng vào năm 1924. Ban đầu ông lấy theo tước hiệu “Sâm Uy tướng quân (森威将军)” mà chính phủ Bắc Dương ban cho để đặt tên là “Sâm Uy Lộ (森威路)”. Sau đó, vì Dương Sâm (杨森) bại trận rời Tứ Xuyên (四川), văn nhân Giang Tử Ngu (江子愚) (cũng có thuyết cho là thi nhân Trần Nguyệt Phảng (陈月舫)) đã đề nghị đổi tên, lấy hai chữ “Xuân Hi (春熙)” trong điển tích Đạo Đức Kinh (道德经) của Lão Tử: “Chúng nhân hi hi, như hưởng thái lao, như xuân đăng đài (众人熙熙，如享太牢，如春登台)”, để miêu tả cảnh thương nghiệp phồn hoa, bách tính tấp nập, thịnh thế an bình. Cách đặt này vừa xóa đi dấu ấn quân phiệt, vừa phù hợp với định vị của một khu phố thương mại. Khu vực này vốn không phải là đường phố, càng không phải khu thương mại. Thời nhà Minh, Minh Đô Chỉ Huy Sở (明都指挥署) đặt tại đây, đến cuối thời Minh thì bị hủy hoại trong binh hỏa. Đầu thời Thanh, xây dựng Nha môn Án sát sứ ty (按察使司署) ở khu vực này, dân gian gọi là Cựu Niết đài nha môn (旧臬台衙门), đây là cơ quan tư pháp cao nhất của tỉnh Tứ Xuyên (四川省) thời Thanh.
Sau khi thành lập nước Trung Quốc mới, Xuân Hi Lộ (春熙路) trải qua nhiều lần cải tạo. Năm 1992, được công nhận là “Phố thương mại mang đặc sắc Trung Quốc (中国特色商业街)”. Năm 2001, chính quyền tiến hành cải tạo toàn diện: dỡ bỏ một số công trình cũ, đưa vào yếu tố thương mại hiện đại, bổ sung nhiều tiện ích cho phố đi bộ, hình thành khu phố thương mại hình chữ thập (“十字形”商业街区). Năm 2014, Thành Đô Viễn Dương Thái Cổ Lý (成都远洋太古里) khai trương, kết nối với Trung tâm tài chính quốc tế IFS (IFS国际金融中心), càng nâng tầm thương mại và bầu không khí văn hóa của Xuân Hi Lộ, biến nơi đây thành khu phố thương mại hiện đại tích hợp mua sắm, ẩm thực, giải trí và văn hóa.
Xuân Hi Lộ (春熙路) không chỉ là cột mốc thương mại mà còn lưu giữ ký ức đô thị của Thành Đô. Những công trình thời Dân Quốc còn sót lại như Cẩm Hoa Quán (锦华馆), Chính Khoa Giáp Hạng (正科甲巷) đã chứng kiến quá trình phát triển thương mại của Thành Đô. Ngoài ra, Xuân Hi Lộ cũng là cái nôi của văn hóa thời trang Thành Đô, từng dẫn dắt xu hướng trang phục và giải trí của cả khu vực Tây Nam, cho đến nay vẫn là đại diện tiêu biểu của văn hóa thời thượng Thành Đô.
Các điểm tham quan nổi bật:
- Trung tâm Tài chính Quốc tế Thành Đô IFS (成都IFS国际金融中心): Tổng diện tích xây dựng khoảng 760.000 m², gồm hai tòa tháp và khối đế. Tháp chính cao 239 m, là một trong những công trình biểu tượng của Xuân Hi Lộ (春熙路). Trung tâm thương mại quy tụ hơn 200 thương hiệu quốc tế, trong đó nổi bật là tác phẩm nghệ thuật “gấu trúc leo tường (爬墙熊猫)” cao 15 m tại vườn mái, trở thành điểm check-in nổi tiếng, với lượng khách tham quan hằng năm hơn 20 triệu lượt.
- Thành Đô Viễn Dương Thái Cổ Lý (成都远洋太古里): Có diện tích khoảng 66.000 m², diện tích xây dựng khoảng 100.000 m², gồm 22 tòa nhà thấp tầng. Thiết kế áp dụng khái niệm “Khoái Lý (快里)” và “Mạn Lý (慢里)”: khu “Khoái Lý” tập trung các thương hiệu thời trang quốc tế, còn khu “Mạn Lý” thiên về văn hóa nghệ thuật và ẩm thực đặc sắc. Tại đây có các không gian văn hóa nổi bật như nhà sách Phương Sở (方所书店), Hội Quán Quảng Đông (广东会馆). Lượng khách hằng năm hơn 30 triệu lượt.
- Quảng Trường Trung Sơn (中山广场): Nằm tại ngã giao giữa Xuân Hi Lộ (春熙路) và Tổng Phủ Lộ (总府路), diện tích khoảng 3.000 m². Ở trung tâm quảng trường có tượng đồng Tôn Trung Sơn (孙中山). Đây là địa mốc trung tâm của Xuân Hi Lộ, đồng thời cũng là nơi tổ chức hội họp quan trọng của Thành Đô. Xung quanh tập trung nhiều cửa hàng lâu đời như Lại Thang Viên (赖汤圆), Chung Thủy Giảo (钟水饺).
- Cẩm Hoa Quán (锦华馆): Xây dựng năm 1914, là quần thể kiến trúc thời Dân Quốc còn được bảo tồn hoàn chỉnh nhất tại Xuân Hi Lộ (春熙路). Gồm ba tòa nhà gạch gỗ hai tầng, diện tích xây dựng khoảng 1.500 m². Hiện nay đã được cải tạo thành khu phố sáng tạo văn hóa, trưng bày lịch sử Thành Đô và tổ chức nhiều triển lãm nghệ thuật.
- Chính Khoa Giáp Hạng (正科甲巷): Dài khoảng 200 m, là con hẻm lâu đời nhất tại Xuân Hi Lộ (春熙路), từng là trung tâm ngành lụa của Thành Đô. Nhiều công trình kiến trúc mang phong cách Dân Quốc vẫn được bảo tồn, như di tích của Phụng Tường Lâu (凤祥楼), Bảo Thành Ngân Lâu (宝成银楼). Hiện nay, nơi đây trở thành phố thương mại đặc sắc, chủ yếu kinh doanh trang sức, thời trang.
📍 Lộ trình check-in:
👉 Tuyến 1: Từ cổng phía bắc của phố chính Xuân Hi Lộ (春熙路主街北口), trước tiên tham quan Quảng Trường Trung Sơn (中山广场) và các cửa hàng lâu đời xung quanh, thưởng thức các món ăn vặt như Chung Thủy Giảo (钟水饺), Lại Thang Viên (赖汤圆). Tiếp đó, đi đến Trung tâm Tài chính Quốc tế Thành Đô IFS (成都IFS国际金融中心), check-in tại tác phẩm nghệ thuật trên mái “gấu trúc leo tường (爬墙熊猫)” và tham quan các cửa hàng thương hiệu quốc tế. Sau đó, đi bộ tới Thành Đô Viễn Dương Thái Cổ Lý (成都远洋太古里), tham quan nhà sách Phương Sở (方所书店), Hội Quán Quảng Đông (广东会馆), và trải nghiệm không gian văn hóa nghệ thuật tại khu “Mạn Lý (慢里)”. Ăn trưa có thể chọn một nhà hàng đặc sắc ngay trong Thái Cổ Lý. Buổi chiều, ghé Cẩm Hoa Quán (锦华馆) để tìm hiểu kiến trúc thời Dân Quốc và lịch sử Thành Đô, sau đó đến Chính Khoa Giáp Hạng (正科甲巷) để dạo quanh các cửa hàng đặc sắc. Đến chiều tối, thưởng thức các món ăn vặt như Tam Đại Pháo (三大炮), Đường Dầu Quả Tử (糖油果子) tại khu phố ăn vặt Xuân Hi Lộ (春熙路小吃街). Bữa tối có thể chọn lẩu Tứ Xuyên hoặc nhà hàng món Tứ Xuyên ở khu vực lân cận. Ban đêm, bạn có thể chiêm ngưỡng cảnh đêm ánh sáng Xuân Hi Lộ (春熙路灯光夜景), hoặc đến phố đi bộ Hồng Tinh Lộ (红星路步行街) để dạo chợ đêm. Toàn bộ hành trình gợi ý sắp xếp trong 1 ngày.
👉 Tuyến 2 - checkin “tọa độ gấu trúc”: Phố Binh Thăng (斌升街) ➠ Phố Đông Thắng (东胜街) ➠ Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) ➠ Bưu cục Gấu trúc (熊猫邮局) ở phố Thử Vát (暑袜街） ➠ Xuân Hy Lộ (春熙路) ➠ Thái Cổ Lý (太古里) ➠ Phố Thảng Ba (镋钯街) ➠ Phố Vọng Bình (望平街) ➠ Hợp Giang Đình (合江亭) ➠ Cửu Nhãn Kiều (九眼桥).
🚇 Ngoài chặng từ Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) đến Bưu cục Gấu trúc (熊猫邮局) cần đi tàu điện ngầm, các chặng còn lại đều có thể đi bộ!
Ngay trong trung tâm thành phố có thể một lần check-in rất nhiều “tọa độ gấu trúc”, đi thẳng một đường, không cần vòng vèo 👇
✅ Phố Binh Thăng (斌升街)
✔️ Bức tường gấu trúc (熊猫墙): nằm gần số 23 phố Binh Thăng (斌升街23号附近) – cả bức tường gấu trúc phong cách cổ rất hoành tráng. Đến Thành Đô đừng bỏ qua! Hơn nữa, nơi này không đông người.
✔️ Quán Overdose: nằm ở số 23 phố Binh Thăng (斌升街23号) – trên cửa cuốn có một chú gấu trúc chìa mông rất đáng yêu!
✅ Phố Đông Thắng (东胜街)
✔️ Lẩu Tiểu Viện Gấu Trúc Du Thiếu Hiệp (渝少侠熊猫火锅): nằm ở số 8 phố Đông Thắng (东胜街8号) – chụp ảnh “I❤成都” cùng gấu trúc.
✅ Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子)
✔️ 52TOYS: nằm ở số 125 Trường Thuận Thượng (长顺上街125号) – trước cửa có gấu trúc bị lộn ngược, cực dễ thương.
🚇 Sau khi tham quan xong có thể đi đến ga tàu điện ngầm “Khoan Trách Hạng Tử” (宽窄巷子), đi tuyến 4 đến ga “Thái Thăng Nam Lộ” (太升南路), rồi tiếp tục hành trình.
✅ Phố Thử Vát (暑袜街)
✔️ Bưu cục Gấu Trúc (熊猫邮局): nằm ở số 26, ngõ Bắc Nhất, phố Thử Vát (暑袜北一街26号). Nơi này có cả một bức tường gấu trúc siêu to, bên trong còn bán nhiều sản phẩm văn sáng tạo chủ đề gấu trúc. Bạn nào có ngân sách thì cứ mạnh dạn mua ở đây, chất lượng gấu trúc không phải bàn. Những cửa hàng khác khó tìm được sản phẩm thay thế. Có đủ loại: huy hiệu, nam châm tủ lạnh, móc chìa khóa, thú nhồi bông, đèn ngủ nhỏ, v.v. Đặc biệt có tem gấu trúc rất độc đáo, chụp ảnh check-in cũng cực đẹp!
✅ Xuân Hy Lộ (春熙路)
✔️ Gấu trúc IFS (IFS熊猫): nằm ở tầng 7 Trung tâm Tài chính Quốc tế Thành Đô (成都IFS国际金融中心) – gấu trúc leo tường – biểu tượng check-in Thành Đô. Muốn chụp ảnh chính diện thì nên đến trước 10:00 để khỏi phải xếp hàng. Nếu không muốn chờ thì có thể chụp “mông gấu trúc” ở dưới lầu, cũng rất đẹp. Chụp xong có thể vào trung tâm thương mại dạo chơi.
✔️ Gấu trúc trái tim (爱心熊猫): ngay trên phố đi bộ Xuân Hy Lộ (春熙路步行街) – nằm ngay dưới chân gấu trúc IFS, có thể chụp chung 2 chú gấu trúc vào cùng một khung hình.
✔️ Xe buýt gấu trúc (熊猫公交车): ở quảng trường phía nam tòa nhà IFS (IFS大楼南侧广场) – xe buýt gấu trúc cực dễ thương, ít người xếp hàng hơn, nhất định phải chụp.
✅ Thái Cổ Lý (太古里): Ngay cạnh IFS, khu phố kết hợp hoàn hảo giữa hiện đại và truyền thống. Ở đây có màn hình 3D naked-eye siêu khủng 🎥, với hình ảnh gấu trúc, vũ trụ, hành tinh, v.v. hiệu ứng thị giác cực mãn nhãn!
✔️ Gấu trúc LV (LV熊猫): ở cửa hàng LV số 1 tại Thái Cổ Lý Thành Đô (成都太古里LV1号店) – giữa sân của cửa hàng có một chú gấu trúc LV đầy màu sắc!
✔️ Hiệu sách Phương Sở (方所书店): Đi dạo Thái Cổ Lý (太古里) mệt thì có thể xuống tầng hầm B1 ghé hiệu sách Phương Sở (方所书店). Thiết kế phong cách hang động độc đáo, có thể đọc sách, uống cà phê, tận hưởng khoảng thời gian thư giãn.
✔️ Chùa Đại Từ (大慈寺): số 23 đường Đại Từ Tự, đại lộ Thục Đô (蜀都大道大慈寺路23号) - trong chùa có một tiểu hòa thượng rất dễ thương.
✅ Phố Thảng Ba (镋钯街)
✔️ Bức tường Thành Đô (成都墙): nằm ở số 66 phố Tam Thánh (三圣街66号) – có thể tìm theo định vị “Quán trà Chongde (崇德盖碗茶铺)”, ở đây chụp hình với bức tường “成都” (Thành Đô) mà không phải xếp hàng.
✔️ Tranh tường phố Thảng Ba (镋钯街壁画): gần số 77 Thảng Ba (镋钯街77号附近) – có cả “tiệm tạp hóa nhỏ phố Thảng Ba” (镋钯街小卖部) dễ thương.
✔️ Nhà sách gấu trúc (熊猫书店) - một hiệu sách ngập tràn sắc xuân và yếu tố gấu trúc: nằm ở số 75 Thảng Ba (镋钯街75号) – có chú gấu trúc khổng lồ tròn vo cầm ô siêu đáng yêu! Bên trong còn bày bán rất nhiều sản phẩm văn sáng tạo chủ đề gấu trúc mua về làm quà rất ý nghĩa. Bên trong chủ đạo là màu xanh, cửa ra vào có một hàng trúc - vô cùng hợp với gấu trúc.
✅ Phố Vọng Bình (望平街): Một con phố vừa nghệ thuật vừa đời thường. Đi dạo dọc bờ sông rất thoải mái, hai bên có nhiều quán cà phê, cửa hàng đặc sản và đồ ăn ngon – vừa đi vừa ăn không dừng lại được.
✔️ Tượng gấu trúc (熊猫雕塑): nằm gần số 4 đường Tân Hà Vọng Bình (望平滨河路4号附近) – ngay trước cửa hiệu sách Kỷ Hà (几何书店) có tượng gấu trúc “học sinh tiểu học” (小学生).
✔️ Quán rượu Bát Tửu (笨酒店): nằm ở số 6 đường Tân Hà Vọng Bình (望平滨河路6号) – bức tường sau khách sạn là cả một bức tranh gấu trúc Kịch Tứ Xuyên cực hoành tráng!
✔️ Lẩu sân vườn Hoa Hải Tiểu Viện (花海小院火锅): bức tường Thành Đô ở trên cầu thang, nếu lấy thêm chút tiền cảnh màu xanh từ bụi cây thì sẽ đẹp hơn.
✅ Hợp Giang Đình (合江亭): Buổi tối Hợp Giang Đình (合江亭) cực đẹp, ánh đèn phản chiếu xuống sông Cẩm Giang (锦江), khung cảnh lãng mạn, rất thích hợp để chụp ảnh check-in.
✅ Cửu Nhãn Kiều (九眼桥): Một trong những nơi tiêu biểu cho cuộc sống về đêm ở Thành Đô (成都). Dọc bờ sông có nhiều quán bar, có thể ngồi nghe nhạc, cảm nhận vẻ đẹp của đêm Thành Đô.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Trải nghiệm công nghệ: Bách hóa Bách Thịnh (百盛百货) có khu trải nghiệm 3D “Siêu khối không gian – 超级时空魔方”; IFS (IFS国际金融中心) có show ánh sáng VR.
📷Các điểm check-in nổi tiếng:
- IFS Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFS国际金融中心): 👉🏻 Gấu trúc leo tường, nằm trên nóc Trung tâm Tài chính Quốc tế IFS (IFS国际金融中心), bức tượng gấu trúc khổng lồ này là biểu tượng của Phố Xuân Hi (春熙路), nhất định phải chụp cùng! Người xếp hàng sờ đầu gấu đông quá? Nên đến trước 9:30/10:00 sáng để tránh đông người. Hay chụp từ dưới lên cũng ra ảnh siêu đẹp! 👉🏻 Tầng 7 có vườn điêu khắc (雕塑庭院) siêu chill, có quán cà phê + nghệ thuật sắp đặt, mệt thì nghỉ chân tại đây.
- Khu thương mại Thái Cổ Lý (太古里商圈): ✔️ Khu thương mại mở, kết hợp giữa kiến trúc dân cư truyền thống Xuyên Tây và thiết kế hiện đại. Tập trung nhiều thương hiệu xa xỉ quốc tế và nhãn hiệu nội địa, rất hợp để dạo chơi và chụp ảnh. Gợi ý dừng lại khoảng 2 giờ. ✔️ Hiệu sách Phương Sở (方所书店), hiệu sách phong cách hang động ngầm, giới trẻ yêu văn hoá nhất định phải đến!
- Phố đi bộ Xuân Hi Lộ (春熙路步行街): Con phố dài khoảng 800m, tập hợp từ các cửa hàng lâu đời cho đến các thương hiệu hiện đại. Nên dành khoảng 1,5 giờ để mua sắm đồ thủ công mỹ nghệ và thưởng thức đồ ăn vặt đường phố. Nơi mua quà lưu niệm gợi ý: Trương Tam Phong Ngân Sức (张三疯银饰), Nhà Gấu Trúc (熊猫屋) 🐼.
- Quảng trường Hồng Tinh (红星路广场): Buổi tối có nhạc nước và biểu diễn đường phố sôi động. Xung quanh còn có rạp chiếu phim, KTV và nhiều dịch vụ giải trí khác.
- Đông Môn Thị Tỉnh (东门市井): Khu phố mang phong cách thời Thanh, nơi có thể trải nghiệm trà Cái Oản (盖碗茶) và các món ăn địa phương như bánh trôi Lại (赖汤圆), Chung Thủy Giảo (钟水饺).
- Cửa hàng bán buôn đặc sản gấu trúc Thập Nhị Nguyệt Tứ (拾贰月肆熊猫特产批发店) ở Xuân Hi Lộ (春熙路) – hướng dẫn chi tiết đường đi:
☑️ Đến cửa hàng check-in có thể nhận băng đô gấu trúc miễn phí!
☑️ Nhận túi len gấu trúc nhỏ chỉ 2,6 tệ, không giới hạn số lượng!
☑️ Nhận 60 con dấu du lịch check-in miễn phí! Rất nhiều hình đẹp đang chờ bạn mở khóa. Không cần mua hàng, chỉ cần đến cửa hàng là có thể đóng dấu miễn phí nhé!
☑️ Tất cả hàng hóa trong cửa hàng đều giá bán buôn, dù chỉ mua một món cũng được, mua ngay thôi!
📍 Tòa nhà A, Thời Đại Quảng Trường – Xuân Hi Lộ, tầng 20, phòng 2007b (春熙路时代广场A座20楼2007b).
💡 Tips hữu ích:
- Tránh cao điểm: Ngày lễ, cuối tuần khách rất đông, đặc biệt ở IFS (IFS国际金融中心) và Thái Cổ Lý (太古里), nên đi lệch giờ.
- Giao thông Thành Đô (成都) thường tắc nghẽn vào giờ cao điểm, nên đi bằng tàu điện ngầm hoặc lên kế hoạch trước.
- Các góc chụp gấu trúc 🐼 (熊猫) rất nhiều, nếu đi buổi sáng thì gần như không cần xếp hàng.
- Gợi ý buổi tối: thưởng thức bar tại Thái Cổ Lý (太古里), chợ đêm ở Quảng trường Hồng Tinh (红星路广场), hoặc xem biến mặt kịch Tứ Xuyên (川剧变脸) khi ăn lẩu ở Ba Thục Đại Tướng (巴蜀大将火锅店).
- Lưu ý an toàn: Xuân Hi Lộ (春熙路) và Thái Cổ Lý (太古里) rất đông, cần chú ý giữ gìn tài sản cá nhân, cảnh giác với người ăn xin chuyên nghiệp làm phiền.
- Hạn chế ăn trái cây trộn ven đường (水果捞) / dịch vụ ngoáy tai (采耳), dễ bị chặt chém!
- Trang phục: Chuẩn bị đi bộ 20.000 bước → giày bệt + quần áo nhẹ nhàng là hợp lý.
3.3. Phố cổ Cẩm Lý (锦里古街, Jinli Ancient Street)
Giao thông:
- Đi tàu điện ngầm (地铁): tuyến số 3 hoặc 5, xuống ở Ga Cao Thăng Kiều (高升桥站), ra cửa C rồi đi bộ khoảng 500m là đến.
- Xe buýt (公交车): có nhiều tuyến đi qua như số 1路, 10路, 57路, 335路, v.v..
- Xe thẳng vào khu thắng cảnh (景区直通车): Từ Sân bay quốc tế Song Lưu Thành Đô (成都双流国际机场) hay Bến xe khách Thành Đô Đông (成都东汽车客运站) đều có tuyến xe đến Vũ Hầu Từ (武侯祠).
Giá vé: Miễn phí.
Giờ mở cửa: Mở cửa cả ngày (các cửa hàng thường hoạt động 9:00–22:00).
Thời gian chơi được đề xuất: 2 - 3 giờ.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Từ chiều tối đến đêm (17:00–22:00), khi đèn lồng sáng, không khí đẹp và dễ chịu. Nên tránh các dịp lễ lớn (như Quốc khánh, Tết Nguyên Đán), vì quá đông người.
Cẩm Lý (锦里) vốn là một con phố cổ ở Thành Đô (成都) từ thời Tần Hán và Tam Quốc, chủ yếu buôn bán và dệt gấm. Trong nhiều tư liệu văn hiến và thi từ các đời đều có ghi chép. Thục gấm (蜀锦) trong thời Tam Quốc Thục Hán (蜀汉) cũng chiếm vị trí kinh tế vô cùng quan trọng. Gia Cát Lượng (诸葛亮) từng nói: “Quyết định thắng thua nơi chiến trường, chỉ trông cậy vào gấm vóc mà thôi.” Nghề dệt gấm phát triển cực thịnh đã khiến Thành Đô (成都) có biệt danh là “锦城” – Thành phố gấm.
Phố cổ Cẩm Lý (锦里) hiện nay, nằm ngay cạnh Vũ Hầu Tự (武侯祠), được Bảo tàng Vũ Hầu Từ (成都武侯祠博物馆) đầu tư xây dựng. Đây là một phần của khu bảo tàng, bao gồm: Khu di tích lịch sử Tam Quốc (三国历史遗迹区), Khu dân tộc Cẩm Lý (锦里民俗区) và Khu trải nghiệm văn hóa Tam Quốc - khu Tây (西区·三国文化体验区). Tổng diện tích khu này hơn 30.000 m², diện tích xây dựng hơn 14.000 m², chiều dài phố 550 mét. Kiến trúc dựa trên phong cách nhà dân cư Tứ Xuyên cuối đời Thanh đầu Dân Quốc, nội dung xoay quanh văn hóa Tam Quốc và văn hóa dân gian truyền thống Tứ Xuyên.
Cẩm Lý (锦里) chính thức mở cửa đón khách vào tháng 10/2004; đoạn mở rộng tiếp nối được khai trương vào tháng 1/2009. Là một trong những danh thiếp văn hóa của Thành Đô (成都), phố cổ Cẩm Lý (锦里) sau khi nâng cấp đã trở thành điểm du lịch nổi bật. Khẩu hiệu “拜武侯、泡锦里 (Bái Vũ Hầu, Bào Cẩm Lý)” – “Vái lạy Vũ Hầu, dạo chơi Cẩm Lý” – nay đã trở thành một trong những lời mời gọi du lịch hấp dẫn nhất của Thành Đô.
Phố cổ Cẩm Lý (锦里古街) gồm các cảnh điểm chính: Sân khấu kịch cổ (古戏台), Phố ẩm thực Cửu Phẩm (九品小吃街), Giếng Gia Cát (诸葛井), Cổng vòm số một Tây Thục (西蜀第一牌坊), Hẻm Phúc Thọ (福寿巷), Hoàng Long Đàm (黄龙潭), Giếng A Đẩu (阿斗井), Bức tường ký ức dân gian (民俗记忆墙), Hành lang bia khắc thời Tống (宋代石刻长廊), Mộ Lưu Tương (刘湘墓).
Các điểm tham quan nổi bật: - Phố ẩm thực Cửu Phẩm (九品小吃街): Phố Cửu Phẩm (九品街) là con phố ẩm thực nổi tiếng trong Cẩm Lý (锦里). Chữ “cửu” (九) là con số dương cực đại, một chữ “phẩm” (品) gồm ba chữ “khẩu” (口), vậy “cửu phẩm” có đến 27 cái “miệng”, ngụ ý rằng ở phố Cửu Phẩm (九品街) nếu mỗi loại món ăn chỉ ăn một chút thì cho dù có 27 cái miệng cũng không đủ. Trên phố Cửu Phẩm (九品街) các món ăn ngon được bày ra san sát, bao gồm: Thịt bò Trương Phi (张飞牛肉), Bún lòng heo (肥肠粉), Bánh thạch mát (凉糕), Bánh lá (叶儿粑), Món “Ba đại bác” (三大炮), Miến lạnh cay “làm người ta buồn” (伤心凉粉), Thịt bò hấp lá tre (竹叶蒸牛肉), Bánh nướng nhân bò (牛肉焦饼), Gà xiên chấm sốt (钵钵鸡), Bánh rán đường (糖油果子) cùng nhiều món ngon khác. Ngoài ra, “Cửu phẩm” (九品) còn liên quan đến chế độ tuyển chọn quan lại thời Tam Quốc – Ngụy Tấn, gọi là chế độ Cửu phẩm trung chính (九品中正制). Chế độ này do Thượng thư Bộ Lại nước Ngụy là Trần Quần (陈群) đặt ra vào năm Kiến An thứ 25 (220) – trước khi Tào Phi (曹丕) cướp ngôi nhà Hán. Sau đó đến thời Tây Tấn (西晋) thì dần hoàn thiện, và chỉ khi khoa cử hình thành dưới triều Tùy (隋朝) thì cách tuyển chọn này mới bị thay thế.
- Giếng Gia Cát (诸葛井): Trên cổng lớn của Gia Cát Lư (诸葛庐) treo đôi câu đối: “Nhất hoằng thanh thủy giám phong vân, Tam cố long tình chân Thục Hán” (一泓清水鉴风云，三顾隆情真蜀汉). Trong sân còn có một cái giếng, gọi là Giếng Gia Cát (诸葛井). Tương truyền, Giếng Gia Cát (诸葛井) do Gia Cát Lượng (诸葛亮) đào để mang lại lợi ích cho dân. Còn Gia Cát Lư (诸葛庐) chính là nơi ở của ông trước khi xuất sơn. Người Thành Đô (成都) từ xưa đến nay luôn dành cho Gia Cát Lượng (诸葛亮) một tình cảm đặc biệt. Bên cạnh Cẩm Lý (锦里) có Võ Hầu Từ (武侯祠) – nơi tưởng niệm ông, và trong phố cổ Cẩm Lý (锦里古街) lại có Gia Cát Lư (诸葛庐), Giếng Gia Cát (诸葛井), tất cả đều thể hiện nỗi tưởng nhớ và lòng tôn kính của người đời dành cho ông.
- Cổng vòm số một Tây Thục (西蜀第一牌坊): Cổng vòm “Phố số một Tây Thục” (西蜀第一街牌坊) là cổng vòm tiêu biểu của Cẩm Lý (锦里), cũng là ranh giới giữa giai đoạn một của Cẩm Lý (锦里一期) và Thủy Án Cẩm Lý (水岸锦里). Trên cổng có đôi câu đối: “Cẩm thượng thiêm hoa huy ánh miếu từ tư thụ lập, Lý trung vi thị truyền thừa văn hóa vụ khôi hoằng” (锦上添花辉映庙祠思树立，里中为市传承文化务恢弘). Khu vực này là một trong những nơi sầm uất nhất của phố cổ, với trà lâu (茶楼), khách điếm (客栈), sân khấu kịch (戏台), quầy ăn vặt (风味小吃), và các gian hàng thủ công dân gian (民俗工艺) đều tập trung xung quanh. Dòng người du khách tấp nập từ khắp nơi đổ về, tạo nên một bức tranh sống động tựa như “Thanh Minh Thượng Hà Đồ phiên bản Thành Đô” (成都版清明上河图) đang diễn ra ngay tại đây.
- Hẻm Phúc Thọ (福寿巷): Hẻm Phúc Thọ (福寿巷) nghĩa là: đầu hẻm là chữ “Phúc” (福), cuối hẻm là chữ “Thọ” (寿).
- Hoàng Long Đàn (黄龙潭): Chữ “Hoàng Long” (黄龙) lấy từ niên hiệu mà Tôn Quyền (孙权) của Đông Ngô (东吴) từng sử dụng, từ năm 229 đến năm 231, kéo dài ba năm. Trên Hoàng Long Đàm (黄龙潭) có xây một cây cầu nhỏ và một cái đình giữa hồ gọi là Đình Phụng Nghi (凤仪亭). Đình Phụng Nghi (凤仪亭) còn có tên là “Sơ trang trịch kích” (梳妆掷戟), lấy từ Tam Quốc diễn nghĩa (三国演义). Câu chuyện kể rằng Điêu Thuyền (貂蝉) và Lữ Bố (吕布) bí mật hẹn gặp nhau tại Đình Phụng Nghi (凤仪亭), nhưng bị Đổng Trác (董卓) bắt gặp. Sau sự việc ở Đình Phụng Nghi (凤仪亭), quan hệ giữa Đổng Trác (董卓) và Lữ Bố (吕布) hoàn toàn tan vỡ, và Lữ Bố đã hạ quyết tâm giết Đổng Trác.
- Giếng A Đẩu (阿斗井): Trong Cẩm Lý (锦里) có hai cái giếng cổ, một là Giếng Gia Cát (诸葛井), một là Giếng A Đẩu (阿斗井). Tương truyền sau khi Lưu Bị (刘备) qua đời, con trai ông là Lưu Thiện (刘禅) hằng năm đều đến Huệ Lăng (惠陵) tế lễ cha. Mỗi lần đi đều dừng lại nghỉ bên một cái giếng, về sau người ta gọi giếng ấy là Giếng A Đẩu (阿斗井). Ngày nay, nếu muốn chê trách ai đó vô tâm vô tính, người ta hay nói là “Lưu A Đẩu thứ 2” (第二个刘阿斗). “Lưu A Đẩu” (刘阿斗) chính là chỉ Lưu Thiện (刘禅). Theo Tam Quốc chí (三国志) chép lại: sau khi Tào Ngụy (曹魏) diệt Thục Hán (蜀汉), Lưu Thiện (刘禅) được phong làm An Lạc Công (安乐公) và sống ở Lạc Dương (洛阳). Một lần, đại tướng quân Tào Ngụy là Tư Mã Chiêu (司马昭) mời ông uống rượu. Khi tiệc rượu đang lúc vui vẻ, Tư Mã Chiêu nói: “An Lạc Công, ngài đã rời đất Thục lâu rồi, hôm nay ta đặc biệt sắp xếp một điệu múa đậm chất quê hương Thục để ngài ôn lại ký ức.” Điệu múa ấy khiến những thuộc hạ người Thục bên cạnh Lưu Thiện (刘禅) vô cùng buồn bã, nhớ quê da diết. Thế nhưng chỉ riêng An Lạc Công (安乐公) Lưu Thiện (刘禅) vẫn cười nói vui vẻ, không hề tỏ ra đau buồn. Tư Mã Chiêu hỏi: “Ngài có muốn trở về quê nhà Tây Thục (西蜀) nữa không?” Lưu Thiện (刘禅) đáp: “Ở đây có ca hát, có điệu múa, lại có rượu ngon, sao ta nỡ quay về Tây Thục (西蜀) chứ?”. Thành ngữ “Lạc bất tư Thục” (乐不思蜀) – vui đến mức quên cả Thục – chính là từ đó mà ra. Cũng vì thế, sự hôn ám, bất tài của Lưu Thiện (刘禅) trở nên nổi tiếng trong lịch sử. Về sau, người ta thường dùng câu “Phù bất khởi đích A Đẩu” (扶不起的阿斗) để ví những kẻ nhu nhược, bất tài, không thể vực dậy được.
- Bức tường ký ức dân gian (民俗记忆墙): Phố cổ Cẩm Lý (锦里古街), từ khi khai trương vào năm 2004 do Võ Hầu Từ (武侯祠) khởi dựng, luôn lấy việc kế thừa văn hóa dân gian Xuyên Tây (川西民俗文化) làm sứ mệnh, và đã trở thành địa điểm hàng đầu để “trải nghiệm văn hóa dân gian Tây Xuyên”. “Lễ vật dành cho tương lai” (送给未来的礼物) chính là việc đưa những tác phẩm dân gian truyền thống có giá trị kỷ niệm được bảo tồn bằng cách đặc biệt, lưu giữ trong Bức tường ký ức dân gian (锦里民俗记忆墙). Ban quản lý Phố cổ Cẩm Lý (锦里古街管理公司) đã đặc biệt kêu gọi khắp Tứ Xuyên (四川) các nghệ nhân đại diện cho các dự án di sản văn hóa phi vật thể, rồi chọn ra 10 tác phẩm tiêu biểu nhất để niêm phong trong Bức tường ký ức dân gian (民俗记忆墙), dự kiến đến ngày 23 tháng Giêng năm 2109 sẽ mở ra. Những tác phẩm này bao gồm cả các tác phẩm của nghệ nhân thuộc các dự án di sản văn hóa phi vật thể Tứ Xuyên (四川非物质文化遗产项目), như: Thục cẩm (蜀锦), Thục tú (蜀绣), Đồ gốm đan tre (瓷胎竹编), Sơn mài Thành Đô (成都漆器), Bóng rối da Thành Đô (成都皮影), v.v.; cũng có những tác phẩm phản ánh sinh động truyền thống dân gian Xuyên Tây (川西民俗), như: con trâu đất (牛牛儿), tranh đường (糖画), nặn tượng bột (面人), cắt giấy (剪纸), tranh vỏ trứng (蛋壳画), v.v. Các bậc thầy dân gian với tuyệt kỹ của mình đã nhiệt tình hiến tặng tác phẩm đoạt giải của họ cho Bức tường ký ức dân gian (民俗记忆墙). Ví dụ: nghệ nhân sơn mài Dương Lệ (杨莉) hiến tặng tác phẩm “Điêu khắc sơn mài Phù Dung Thành Tường” (《漆雕芙蓉成祥》); Đào Dung (陶蓉) dâng tặng bộ tranh vỏ trứng “Cảnh xuân Tẩm Giang” (《锦江春色》半边蛋壳画组); nghệ nhân cắt giấy Long Linh (龙玲) tặng tác phẩm đoạt giải “Phù dung cá chép gấm” (《芙蓉锦鲤》), từng có người trả giá cao để mua nhưng cô không nỡ bán, nay lại hào phóng hiến tặng; người kế thừa dòng họ bóng rối da Chu ở Thành Đô (成都皮影世家) – Chu Vĩ (周伟) cũng gửi vào đây tác phẩm bóng rối do ông nội mình là Chu Tiền Tùng (周前松) chế tác vào cuối đời Thanh, đầu thời Dân quốc.
- Hành lang bia khắc thời Tống (宋代石刻长廊): Tại đoạn giữa của Đại lộ Diên Hy (延熙大道) trong Cẩm Lý (锦里), có một công trình kiến trúc hành lang dài, tường gạch ngói xanh, được xây trên một sườn dốc nhỏ. Ẩn hiện giữa bãi cỏ rộng và hàng cây xanh mướt, hành lang trông như một con rồng khổng lồ uốn lượn. Phía nam hành lang ngoặt sang tây khoảng bảy tám mét, tạo thành một bệ cao nhỏ, giống như đầu rồng vươn cao; phía bắc hành lang uốn nhẹ sang đông, tựa như chiếc đuôi rồng đang khẽ đong đưa. Mặt tây của hành lang là bức tường đặc, trên đó lần lượt trưng bày các tác phẩm điêu khắc đá thời Tống (宋代石刻). Hành lang bia khắc thời Tống ở Cẩm Lý (锦里宋代石刻长廊) dài khoảng 120 mét, trưng bày liên tiếp 111 tác phẩm điêu khắc đá thời Tống (宋代石刻). Những hiện vật này được sưu tầm rải rác từ đầu thế kỷ XXI tại khu vực Tứ Xuyên trung bộ (川中) và Tứ Xuyên nam bộ (川南). Đặc điểm nghệ thuật của chúng thống nhất với phong cách điêu khắc đá Nam Tống (南宋石刻) ở Lô Châu (泸州), mang giá trị nghệ thuật và lịch sử rất cao.
📍 Lộ trình check-in: Võ Hầu Từ (武侯祠) → Cẩm Lý (锦里) → Dạo đêm. Buổi chiều tham quan Võ Hầu Từ (武侯祠, vé 50 tệ), tìm hiểu văn hóa Tam Quốc. Chiều tối từ cổng bên Võ Hầu Từ (武侯祠侧门) đi thẳng vào Cẩm Lý (锦里), dạo bộ ngắm kiến trúc cổ và cửa hàng đặc sắc. Đến Phố ăn vặt Cửu Phẩm (九品小吃街), thưởng thức đặc sản Thành Đô như thịt bò Trương Phi (张飞牛肉), mì lòng heo (肥肠粉), bánh thạch mát (凉糕), v.v. Tham quan giếng Gia Cát (诸葛井), giếng A Đẩu (阿斗井), cảm nhận nét văn hóa Tam Quốc. Đến Cổ hí đài (古戏台), xem biểu diễn Xuyên kịch (川剧), trải nghiệm nghệ thuật truyền thống, thường từ 19:00–21:00. Ngồi ở trà quán ven đường, uống một chén trà cái oản (盖碗茶), tận hưởng cuộc sống chậm rãi của Thành Đô. Ban đêm, Cẩm Lý trở nên nhộn nhịp, đèn lồng thắp sáng, tạo không khí lãng mạn. Đến Hoàng Long Đàm (黄龙潭) ngắm cảnh đêm, ánh đèn phản chiếu mặt nước lung linh. Tiếp tục tản bộ dọc phố, ngắm cửa hàng và nghệ sĩ đường phố biểu diễn. Vào quán bar trong phố, gọi một ly rượu, nghe nhạc và tận hưởng nhịp sống đêm ở Thành Đô.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc: - Dạo phố cổ: Dạo bước trên con đường lát đá xanh, ngắm mái nhà dân cư Xuyên Tây (川西民居) cong vút. Buổi tối khi đèn lồng sáng lên là lúc đẹp nhất. Điểm chụp ảnh: đèn lồng “Cẩm Quan Thành” (锦官城) ở đầu phố, giếng cổ thời Minh (明代古井), trước cửa nhà hát bóng rối da (皮影戏馆).
- Trải nghiệm văn hóa Tam Quốc (三国文化体验): Sân khấu kịch Cẩm Lý (锦里戏台) – có các suất biểu diễn kịch Tứ Xuyên biến mặt (川剧变脸) và bóng rối (皮影戏) vào buổi chiều và tối; Giếng Gia Cát (诸葛井) – tương truyền Gia Cát Lượng (诸葛亮) từng dùng nước giếng này để nhuộm gấm, du khách thường ném tiền xu xuống giếng để cầu nguyện.
- Thủ công mỹ nghệ phi vật thể (非遗手工艺): Tranh đường (糖画) – xem nghệ nhân vẽ rồng, phượng, con giáp bằng đường nóng chảy; Thổi đường (吹糖人) – nghệ nhân làm nóng mạch nha, quấn lên que tre, trẻ em có thể ngồi thổi, còn nghệ nhân nặn thành hình, siêu thú vị!; Nặn bột (面塑) – dùng bột mì trộn màu, nghệ nhân nhào nặn thành nhiều hình dáng sống động, rất đặc sắc; Họa bầu (葫芦画) – nghệ thuật khắc và trang trí trên quả bầu khô, rất sáng tạo; Họa vỏ trứng (蛋壳画) – nhìn tận mắt mà phải thán phục tay nghề nghệ nhân, quá xuất sắc!; Múa rối bóng (皮影戏) – nghệ nhân tại Cẩm Lý (锦里) biểu diễn theo nhạc, vài phút một lần, bất ngờ nhất là còn có cả “biến mặt” trong múa rối bóng, xem mà choáng váng!; Cắt giấy (剪纸) & đồ bạc thủ công (银器) – có thể đặt làm tranh cắt giấy theo tên hoặc đồ trang sức bạc.
- Ẩm thực địa phương (地道美食): Thành Đô – “Thiên phủ chi quốc”, thiên đường ẩm thực 🍂 Ở đây tập trung vô số món ngon 🥘 Thu hút rất nhiều du khách trong và ngoài nước. Trong số nhiều con phố ẩm thực nổi tiếng, Cẩm Lý (锦里) chính là điểm cổ điển nhất! Vậy ở đây có gì ngon? 🌮🍝Gợi ý món ăn: Tam Đại Bào (三大炮) – bánh nếp lăn bột đậu nành, khi ném xuống kêu “đùng đùng”; Thịt bò Trương Phi (张飞牛肉) – vị đậm đà, có thể mua đóng gói hút chân không; Bánh thạch mát (凉糕) – mát lạnh với đường nâu, món ăn vặt tuyệt vời mùa hè; Mì lòng heo (肥肠粉) – chua cay hấp dẫn, ăn kèm bánh lò đất (锅盔) càng ngon; Long Sủi Chảo (龙抄手) – hoành thánh kiểu Tứ Xuyên, nổi tiếng nhờ nước sốt đặc trưng và vị ngọt thanh; Mì Đan Đan (担担面) – món mì Tứ Xuyên kinh điển, cay tê thơm nồng, rất bắt miệng; Đậu phụ Ma Bà (麻婆豆腐) – món truyền thống nổi tiếng, đậu phụ mềm mịn, cay tê đậm vị; Đầu thỏ cay (兔头) – món ăn đặc sản độc đáo, cay nồng thơm phức, được người Thành Đô cực kỳ yêu thích; Bác bác kê (钵钵鸡) – cay tê thơm nồng, ăn một miếng lại muốn ăn thêm! 🍗; Xuyên xuyên hương (串串香) – nồi dầu đỏ sôi sục, cay tê “quá đã”, hạnh phúc tràn ngập! 🔥.
- Trải nghiệm trà quán: Chi nhạn trà xã – chi nhánh Trà xã Hạc Minh (鹤鸣茶社分店), vừa uống trà Cái Oản (盖碗茶) vừa xem biến diện.
- Trải nghiệm ẩn giấu: Nhờ nghệ sĩ đường phố vẽ tranh biếm họa chân dung (khoảng 30–50 tệ). Ai thích sưu tập con dấu có thể mang sổ tay, nhiều cửa hàng cung cấp dấu miễn phí.
📷 Điểm check-in chụp ảnh: Cẩm Lý (锦里) là nơi chụp ảnh tuyệt vời! Dù là Hán phục, sườn xám hay phong cách retro đều hòa hợp hoàn hảo với cảnh quan nơi đây. 📸
- Biển hiệu “Cẩm Lý” (锦里) ở cổng: Khi màn đêm buông xuống, những chiếc đèn lồng rực rỡ điểm xuyết cho cánh cổng cổ kính, bảng hiệu đề hai chữ “锦里 (Cẩm Lý)” tỏa sáng lấp lánh trong ánh đèn. Nghe nói hai chữ này do nhà nghiên cứu kiến trúc cổ Trung Quốc La Triết Văn (罗哲文) đề bút.
- Đài hí cổ (古戏台): dưới ánh đèn, hí đài lộng lẫy vàng son; mỗi tối còn có biểu diễn Xuyên kịch (川剧) miễn phí - biến mặt, phun lửa, đúng là bữa tiệc thị giác! 🎭
- Hẻm Phúc Thọ (福寿巷): Một điểm check-in nổi tiếng trong phố cổ Cẩm Lý (锦里古街). Mỗi khi đèn hoa vừa lên, con ngõ cổ kính, tao nhã được ánh sáng đèn lồng đỏ nhuộm rực, toát lên bầu không khí đậm đà văn hóa lịch sử. Dạo bước trong ngõ, ta có cảm giác như vừa xuyên qua ngàn năm lịch sử. Con ngõ nhỏ này treo đầy đèn lồng đỏ, siêu “ăn ảnh”. Nhưng cũng đông người, nên chụp vài tấm rồi đi tiếp thôi.
- Hoàng Long Đàm (黄龙潭): Nhất định phải ra gần Hoàng Long Đàm (黄龙潭), ở đó có đèn, có nước, có cây, có cầu – cực kỳ hợp chụp ảnh. Nhưng hơi đông, nhớ đổi góc chụp và mang theo đèn trợ sáng mini sẽ đẹp hơn!
- Hành lang đèn lồng đỏ (红灯笼长廊): đèn lồng treo san sát, đi bên dưới tựa như bước vào cảnh phim cổ trang, giơ máy là có ảnh đẹp! 📸
- Cây ước nguyện (许愿树): treo đầy dải lụa đỏ, dưới ánh sáng lại càng huyền bí. Đừng quên chạm vào khóa đồng (铜锁), tương truyền sẽ khóa chặt may mắn! ✨
- Giếng A Đẩu (阿斗井) và giếng Gia Cát (诸葛井): Đậm chất lịch sử, rất hợp chụp ảnh cổ phong.
💡 Tips nhỏ - Nên đi từ chiều, tham quan xong Võ Hầu Từ thì tiện sang Cẩm Lý, buổi tối ngắm đèn lồng rất đẹp! Sau 18:00, đèn lồng đỏ đồng loạt rực sáng! 🏮 cùng tường gạch xanh mái ngói đen (青砖黛瓦), cảm giác như quay về chợ đêm Tây Thục ngàn năm trước. Sau 22:00, khách thưa dần, các cửa hàng lần lượt đóng, nhưng ánh đèn vẫn còn. Lúc này đi trong con ngõ lát đá (石板路) và Hành lang đá khắc (石刻长廊), rất thích hợp để chụp ảnh cổ phong – đặc biệt nếu mặc Hán phục (汉服). - Phố có nhiều cửa hàng đặc sản, có thể dành thời gian mua quà lưu niệm, đồ thủ công, nhưng cần phân biệt chất lượng và thật – giả. Giá hơi cao chút nhưng có thể mặc cả khi mua quà lưu niệm (ví dụ: búp bê biến mặt, khăn thêu Thục tú 蜀绣). Thịt bò khô nên chọn thương hiệu địa phương uy tín như “Lão Xuyên Đông” (老川东), tránh mua hàng rời ven đường. - Ẩm thực Thành Đô thiên về cay, nếu không ăn được cay, hãy báo trước cho nhân viên phục vụ. - Khi đi chơi nhớ giữ gìn đồ đạc cá nhân, tránh chen chúc đông người. - Nhớ mang giày thoải mái, vì đường lát đá đi lâu sẽ hơi mỏi. - Khu ẩm thực rất đông, nếu có thể thì nên ăn tránh giờ cao điểm để không phải xếp hàng dài.
✨ Tóm lại, Cẩm Lý (锦里) là điểm đến tuyệt vời, hội tụ lịch sử – văn hóa – ẩm thực – cảnh đêm trong một chuyến đi. Đến đây, bạn vừa được thưởng thức những món Tứ Xuyên trứ danh, vừa hòa mình vào bầu không khí cổ kính đậm chất Thành Đô. Hy vọng cẩm nang này sẽ giúp bạn có một chuyến đi thật vui vẻ và trọn vẹn! 🎉
3.4. Trấn cổ Lạc Đới (洛带古镇 , Luodai Ancient Town)
Giao thông: - Đi tàu điện ngầm: ngồi tuyến số 4 (地铁4号线) đến ga Tây Hà (西河站), ra cửa B (B口), sau đó đi xe buýt số 219/L042 (公交219/L042路) đến bến xe khách Lạc Đới (洛带客运中心站), rồi đi bộ hơn 200m để tới cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇). - Taxi: từ trung tâm thành phố đi khoảng 60 tệ, thích hợp ghép 3–4 người. Giá vé: Cổ trấn miễn phí, một số điểm như Trường Thành Kim Long (金龙长城) cần mua vé riêng. Giờ mở cửa: Mở cửa cả ngày ( Tòa nhà Bác Khách – 博客楼 9:00 – 18:00, nghỉ thứ Hai, trừ ngày lễ). Thời gian chơi được đề xuất: 4 - 5 giờ. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: tháng 3 – 5 mùa hoa đào, tháng 9 – 11 trời thu trong xanh.
Trấn cổ Lạc Đới (洛带古镇) là trấn Khách gia được bảo tồn hoàn chỉnh nhất ở vùng ven Thành Đô (成都), đồng thời là đại diện điển hình của khu vực tập trung người Khách gia ở Tứ Xuyên (四川客家聚集区的典型代表), được mệnh danh là “thiên hạ Khách gia đệ nhất trấn” (天下客家第一镇) với hơn 95% dân số thường trú là người Khách gia (客家). Vào cuối Minh đầu Thanh (明末清初), những người Khách gia (客家人) tha hương đã đến Lạc Đới (洛带) an cư lập nghiệp. Trải qua hàng trăm năm sinh sôi, họ hình thành nên phong tục văn hóa Khách gia độc đáo (客家风俗文化). Cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇) còn lưu giữ khá nguyên vẹn nét văn hóa này; cư dân trong trấn và vùng phụ cận đa phần là hậu duệ người di cư từ Quảng Đông (广东移民). Khi bước vào đây, bạn dễ dàng cảm nhận được bầu không khí đậm đặc truyền thống Khách gia (客家传统). Văn hóa Khách gia (客家文化) chính là dấu ấn đặc sắc, linh hồn và cội rễ của cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇), đồng thời đóng vai trò dẫn dắt, trụ cột trong sự phát triển kinh tế của Lạc Đới (洛带). Vì vậy, trấn Lạc Đới (洛带镇) còn được thế nhân ca ngợi là “Lạc Đới của thế giới, Khách gia của vĩnh hằng” (世界的洛带、永远的客家). Bên trong trấn có hơn 500.000 mét vuông quần thể kiến trúc Khách gia thời Minh – Thanh (明清客家建筑群), 105 di tích không thể di dời (不可移动文物), 26 nhà triển lãm văn hóa và từ đường (文化展馆和祠堂), cùng 13 hạng mục di sản văn hóa phi vật thể Khách gia (客家非物质文化遗产).
Tương truyền, Lạc Đới (洛带) đã có phố từ thời Tam Quốc (三国), tên là “phố Vạn Phúc” (万福街). Sau này Gia Cát Lượng (诸葛亮) mở chợ, đổi tên thành “phố Vạn Cảnh” (万景街). Tên gọi “Lạc Đới” (洛带), nguyên viết là “Lạc Đới” (落带), có hai nguồn gốc: Thứ nhất, tương truyền vào thời Tam Quốc (三国), Thái tử nước Thục (蜀太子) Lưu Thiện (刘禅) trong lúc vui chơi ở trấn này đã sơ ý làm rơi ngọc đai xuống một giếng bát giác (八角井), nên gọi là “Lạc Đới” (落带). Thứ hai, do nơi này có một con sông “nước mưa rơi xuống, giống như đai ngọc” (天落之水状如玉带), nên gọi là “Lạc Đới” (落带). Về sau, cách viết dần giản lược, quy ước thành “Lạc Đới” (洛带). Tên gọi “Lac Đới” (洛带) sớm nhất xuất hiện trong tác phẩm Thần tiên cảm ngộ ký (神仙感遇记) của Đỗ Quang Đình (杜光庭) – người cuối đời Đường (唐末五代), trong đó có chép “người Mậu Vũ Nghị (牟羽矣) ở Lạc Đới, Thành Đô (成都洛带人)”, cho thấy tên gọi “Lạc Đới” (洛带) đã hình thành trước cuối đời Đường (唐末).
Khu du lịch Lạc Đới (洛带景区) chủ yếu gồm ba phần: Khu bảo tồn cốt lõi trấn cổ Lạc Đới (洛带古镇核心保护区), Khu du lịch hồ Kim Long (金龙湖景区) và Làng khách gia sinh thái Bảo Thắng (宝胜原生态客家村). Trong trấn, con phố cổ nghìn năm (千年老街) và nhà dân khách gia (客家民居) được bảo tồn nguyên vẹn. Phố cổ có bố cục “Một phố, bảy ngõ” (一街七巷子) với không gian phong phú; hai bên đường là các cửa tiệm san sát, mang phong cách kiến trúc Minh – Thanh điển hình. “Một phố” (一街) gồm Thượng Nhai (上街) và Hạ Nhai (下街), rộng khoảng 8 mét, dài khoảng 1200 mét, cao dần từ đông sang tây, lát đá xanh. “Bảy ngõ” (七巷) gồm: Ngõ Bắc (北巷子), Ngõ Phụng Nghi (凤仪巷), Ngõ Hoè Thụ (槐树巷), Ngõ Giang Tây Hội Quán (江西会馆巷), Ngõ Sài Thị (柴市巷), Ngõ Mã Tào Yển (马槽堰巷) và Ngõ Khang Thị (糠市巷). Đặc sắc nhất trong trấn phải kể đến Tứ đại hội quán (四大会馆) – gồm Hội quán Quảng Đông (广东会馆), Hội quán Giang Tây (江西会馆), Hội quán Hồ Quảng (湖广会馆) và Hội quán Xuyên Bắc (川北会馆) – cùng với Bảo tàng khách gia (客家博物馆) và Công viên khách gia (客家公园). Đây được xem là một đóa kỳ hoa trong “Đại quan viên kiến trúc cổ Trung Quốc (中国古代建筑大观园)”, tổng diện tích hơn 20.000 m².
Hội quán Lạc Đới (洛带会馆) là bản thu nhỏ của lịch sử di dân khách gia. Kiến trúc thuộc phong cách Minh – Thanh điển hình, bên trong các điện có cột gỗ tròn chạm khắc cảnh kịch (圆木撑弓镂雕戏剧场面), xà ngang sơn vẽ hoa văn (阑额彩绘), trần cuốn mái vòm (卷棚天花) và các chi tiết mái ngói đều chạm khắc hình rồng, phượng, chim hoa, nhân vật kịch. Hình tượng sống động, chạm trổ tinh vi, có giá trị nghệ thuật cao. Tường phong hỏa (风火墙) xây bằng gạch, hình bán nguyệt, cao thấp nối tiếp, kéo dài uốn lượn như hai con thanh long bay lên trời. Hội quán Lạc Đới (洛带会馆) có giá trị to lớn về lịch sử, kiến trúc, văn hóa và khoa học.
Khu du lịch hồ Kim Long (金龙湖景区) bốn mùa hoa trái, chim hót hoa thơm, chùa chiền vang tiếng chuông trống, mặt hồ sóng biếc. Nơi đây có Trường thành phỏng cổ Kim Long (金龙仿古长城) khó phân biệt thật giả, Chùa Kim Long (金龙寺) hương khói thịnh vượng và những tượng đá khắc vách núi cổ (摩岩造像).
Làng khách gia sinh thái Bảo Thắng (宝胜原生态客家村) khéo léo kết hợp phát triển nông nghiệp sinh thái và kinh tế du lịch, trở thành điểm sáng mới của Lạc Đới (洛带).
Các điểm tham quan nổi bật: - Hội quán Quảng Đông (广东会馆): nằm ở phía nam Thượng Nhai phố cổ Lạc Đới (洛带老街上街南侧), diện tích khuôn viên 2.712 m², diện tích xây dựng 2.499 m². Được xây dựng vào năm Càn Long thứ 11 đời Thanh (1746) do người khách gia gốc Quảng Đông quyên góp. Vì tôn sùng Lục Tổ Huệ Năng – người sáng lập Thiền tông Phật giáo, được tôn xưng là “Nam Hoa đạo nhân (南华道人)”, nên hội quán còn có tên là Nam Hoa Cung (南华宫). Sau đó bị hỏa hoạn, thiêu rụi các điện chính, chỉ còn lại cổng lớn, hí lâu (大门戏楼) và lầu phụ nằm hai bên sương của tiền viện (前院坝两边厢房耳楼). Năm Quang Tự thứ 9 (1883) được tu sửa toàn bộ, sau khi lập nước từng được cải tạo thành kho lương, nhiều công trình bị tháo dỡ hoặc xây thêm, sau đó giao cho công xã Lạc Đới (洛带公社) quản lý. Hội quán Quảng Đông (广东会馆) quay mặt về hướng nam, bố cục kiến trúc chính gồm hí đài (戏台), nhạc lâu (乐楼), lầu phụ (耳楼) và các điện trước – giữa – sau (前中后殿), sắp xếp đối xứng theo trục trung tâm, kết cấu tứ hợp viện (四合院), tổng diện tích xây dựng 3.310 m². Trên cột đá của đại điện có nhiều câu đối, trong đó nổi bật nhất là: “Vân thủy thương mang, dị địa cửu tê Ba Tử quốc; hương quan điều đệ, quy chu dục thượng Việt Vương đài” (云水苍茫，异地久栖巴子国；乡关迢递，归舟欲上粤王台). Câu đối này thể hiện tâm tình người khách gia tha hương lập nghiệp nơi đất khách, gian khổ khai khẩn nhưng vẫn nhớ thương quê cũ. Ngoài ra, họa sĩ khách gia đương đại Khâu Tiếu Thu (邱笑秋) – người trấn Tây Hà, Long Tuyền (龙泉西河镇), họa sĩ cấp quốc gia hạng nhất – đã sáng tác và treo tại trung đường hội quán một đôi câu đối: “Ba diệp tử yên phẩm Tây Thục thổ vị, bãi khách gia thoại ôn Trung Nguyên cổ âm” (叭叶子烟品西蜀土味，摆客家话温中原古音). Câu đối này khắc họa tinh thần người khách gia sau khi bám rễ ở Tứ Xuyên: vừa hòa nhập vào văn hóa Ba – Thục, vừa kiên trì giữ gìn tiếng nói, văn hóa gốc theo tổ huấn “Thà bán ruộng tổ tiên, chứ không bỏ tiếng khách gia” (宁卖祖宗田，不丢客家言). Hội quán Quảng Đông (广东会馆) hiện nay là một trong những hội quán được bảo tồn hoàn chỉnh và có quy mô hoành tráng nhất Trung Quốc, cũng là công trình mang tính biểu tượng của trấn cổ Lạc Đới (洛带古镇).
- Hội quán Hồ Quảng (湖广会馆): còn gọi là Vũ Vương Cung (禹王宫), nằm ở Trung Nhai (中街) của trấn Lạc Đới (洛带镇). Hội quán này do những người di dân gốc Hồ Quảng (nay là Hồ Nam và Hồ Bắc) quyên góp xây dựng vào năm Càn Long thứ 8 triều Thanh (1743), để thờ cúng Đại Vũ. Đây cũng là nơi tụ họp, liên lạc của người Hồ Quảng trong quá trình khai khẩn đất Thục. Hội quán tọa bắc triều nam, bố cục đối xứng theo trục trung tâm, bao gồm miếu thờ (牌坊), sân khấu hí kịch (戏台), lầu phụ (耳楼), điện trung và điện sau (中后殿) cùng sương phòng trái phải (左右厢房). Toàn bộ công trình đều được trang trí dát vàng, diện tích kiến trúc 2480 m², tái hiện khá đầy đủ cuộc sống gian khổ và tinh thần lập nghiệp của người Hồ Quảng di cư. Bên trong hội quán có thiên tỉnh (天井, giếng trời) không làm hệ thống thoát nước ngầm, nhưng cho dù nước lũ dâng tràn ngoài đường phố thì Hồ Quảng Hội Quán vẫn không bị ngập. Đây được xem là một điều kỳ diệu, trong dân gian truyền rằng là do Đại Vũ phù hộ. Hội quán từng bị hỏa hoạn thiêu hủy vào năm Dân Quốc nguyên niên (1912), và được xây dựng lại vào năm Dân Quốc thứ hai (1913). Hiện nay, bên trong Hội Quán Hồ Quảng (湖广会馆) có đặt Bảo tàng Khách gia Tứ Xuyên (四川客家博物馆), thường xuyên tổ chức miễn phí triển lãm “Di vật dân tục Khách gia miền Tây Trung Quốc” (中国西部客家民俗文物展). Triển lãm trưng bày hơn 400 hiện vật và hình ảnh về văn hóa, sinh hoạt Khách gia cùng các thành tựu cách mạng đỏ, có giá trị nghiên cứu rất cao.
- Hội quán Xuyên Bắc (川北会馆): không rõ được xây dựng vào năm nào, nhưng được trùng tu lại vào niên hiệu Đồng Trị triều Thanh (1862–1874). Nguyên trước đây hội quán tọa lạc tại phố Ngọa Long Kiều (卧龙桥街) ở Thành Đô (成都), đến năm 1998 thì được dời về thôn Chính Hưng (正兴村) của trấn Lạc Đới (洛带镇). Nơi này từng là địa điểm tụ họp, liên lạc của các thương nhân gốc Xuyên Bắc đến làm ăn ở Thành Đô. Hiện nay, hội quán chỉ còn lưu giữ Đại Điện (大殿) và sân khấu hí kịch (戏台). Sân khấu hí kịch là công trình hai tầng, mái trùng thiêm yết sơn đỉnh (重檐歇山顶), khung gỗ kiểu thái lương (抬梁式木构架), cửa sổ và cửa chính đều chạm khắc hoa văn tinh xảo, trên đỉnh có trang trí tảo tỉnh (藻井, giếng trang trí trên trần). Khuôn viên Hội quán Xuyên Bắc sau khi dời đến Lạc Đới có diện tích khoảng 3330 m², theo bố cục tứ hợp viện (四合院), gồm sơn môn (山门), hí lầu (戏楼), chính điện (正殿) và đình viện (庭院). Mái của sơn môn và hí lầu là kiểu yết sơn (歇山式), chính điện dùng kết cấu kiểu xuyên đấu (穿逗式架梁), mái đơn thiêm yết sơn, lợp ngói ống (筒瓦). Các bộ phận kiến trúc bằng gỗ và đá đều được chạm khắc tinh mỹ, thể hiện phong cách đặc trưng của kiến trúc miếu thần Xuyên Tây (川西神庙建筑风格).
- Hội quán Giang Tây (江西会馆): nằm tại phố Giang Tây Quán (江西馆街), thị trấn Lạc Đới (洛带镇), nguyên tên là “Vạn Thọ Cung” (万寿宫). Công trình quay mặt về hướng nam, diện tích xây dựng 2.200m², do người khách Gia tộc Giang Tây (江西籍客家人) quyên góp xây dựng vào năm Càn Long thứ 11 triều Thanh (1746). Nơi đây thờ phụng vị thần quê hương Cám Nam (赣南) là Hứa Chân Quân (许真君), đồng thời cũng là địa điểm liên lạc của người Giang Tây di cư đến Tứ Xuyên thời Thanh. Hội quán Giang Tây (江西会馆) có bố cục tứ hợp viện, các công trình chính gồm đài hí kịch lớn (大戏台), dinh thự (民居府), miếu thờ (牌坊), tam điện trước–giữa–sau (前中后三殿) và một đài hí kịch nhỏ (小戏台). Hội quán Giang Tây (江西会馆) có giá trị cao về bố cục tổng thể và mỹ học kiến trúc; đặc biệt, trong thiên tỉnh (天井, giếng trời) giữa trung điện và hậu điện còn có một hí đài nhỏ (小戏台), đây là nét đặc trưng chỉ có ở các hội quán Tứ Xuyên.
- Chùa cổ Nhiên Đăng (燃灯古寺): là đơn vị văn vật được bảo hộ cấp 4 của thành phố Thành Đô (成都市), có lịch sử lâu đời, nguyên tên là “Tín Tướng Từ” (信相祠). Ngôi chùa được xây dựng từ thời Tùy – Đường (隋唐时期). Đến thời Đường (唐代), Thiền sư Pháp Nhuận (法润禅师) và Ngộ Đạt (悟达) – quốc sư nước Ngột (知兀国) lần lượt tu hành tại đây. Dưới sự chủ trì của các bậc đại sư, Tín Tướng Từ (信相祠) dần nổi danh. Thời Tống (宋朝时期), Hoàng đế Chân Tông (真宗皇帝) đã ban tên chùa là “Thuỵ Ứng Thiền Viện” (瑞应禅院). Từ thời Thanh (清代) trở đi, do trong chùa thờ một tượng Phật Nhiên Đăng (燃灯佛), nên đổi tên thành Chùa cổ Nhiên Đăng (燃灯古寺). Trong thời kỳ Cách mạng Văn hoá (文革时期), chùa từng chịu tổn hại nặng nề. Sau đó, nhờ dịp người Khách gia (客家人) đến tế tổ, sư phụ Thượng Truyền Hạ Phương (上传下方师父) đã đến chùa, cùng các giới trong xã hội chung tay tái thiết từ đống hoang tàn. Trải qua hơn mười năm cần mẫn, qua thử thách của thời gian, Chùa cổ Nhiên Đăng (燃灯古寺) lại rực hương khói, trở nên hưng thịnh. Trong chùa cổ Nhiên Đăng (燃灯古寺) hiện còn lưu giữ nhiều bia ký và câu đối các đời. Tượng Phật trong chùa đều được đúc bằng đồng nguyên chất. Chùa cổ Nhiên Đăng (燃灯古寺) có diện tích 18 mẫu, bao gồm các công trình: Thiên Vương Điện (天王殿), Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿), Quan Âm Điện (观音殿), và Điện Phật cổ Nhiên Đăng (燃灯古佛殿).
- Tòa nhà Bác Khách (博客楼) - Thổ lâu Khách gia (客家土楼): nằm trong cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇), là biểu tượng kiến trúc của người Khách gia, bên trong kết hợp trưng bày văn hóa Khách gia, quảng bá văn hóa Khách gia và truyền thừa văn hóa Khách gia, là tòa thổ lâu Khách gia (客家土楼) lớn duy nhất ở khu vực Tây Xuyên (川西). Tòa nhà Bác Khách (博客楼) được khởi công xây dựng vào năm 2010, hoàn thành vào năm 2012, do Giáo sư Hoàng Hán Minh (黄汉明) – kiến trúc sư trưởng của Viện Nghiên cứu Thiết kế Kiến trúc tỉnh Phúc Kiến (福建省建筑设计研究院), đồng thời là nhà thiết kế thổ lâu nổi tiếng toàn quốc – thiết kế. Nó được xây dựng mô phỏng theo Vĩnh Định Lâu (永定楼) ở Phúc Kiến (福建), tái hiện sâu sắc diện mạo tinh thần của thổ lâu Khách gia (客家土楼). Loại kiến trúc “vi lâu” bắt nguồn từ văn hóa Khách gia này kết tinh trí tuệ ngàn năm của người Khách gia. Tòa nhà này có đường kính 52 mét, tổng chiều cao 18,8 mét, tổng diện tích xây dựng 7.800 mét vuông. Trên cơ sở giữ lại hình thức ngoại quan truyền thống của thổ lâu Khách gia (客家土楼), công trình đã áp dụng một phần kỹ thuật và vật liệu xây dựng hiện đại, đồng thời bổ sung một số yếu tố thiết kế mang tính thưởng ngoạn đương đại. Dù là mô phỏng hay sáng tạo mới, các cấu kiện đều tinh xảo, quy mô to lớn, khí thế hùng vĩ, xứng danh là công trình tiêu biểu bậc nhất ở khu vực miền Tây (西部之最). Toàn bộ Tòa nhà Bác Khách (博客楼) gồm bốn tầng, cách bày trí kiến trúc rất độc đáo, mỗi tầng đều có một chức năng riêng. Tầng 1: Cửa hàng văn sáng tạo (文创产品店铺) – bán trà giã khách gia (客家擂茶), sản phẩm du lịch, quà lưu niệm. Tầng 2: Bảo tàng Khách gia miền Tây (西部客家博物馆) – giới thiệu lịch sử di cư của người khách gia, bố trí triển lãm đẹp mắt. Tầng 3: Nhà triển lãm gia phong gia huấn khách gia (客家家风家训馆) – tìm hiểu truyền thống gia phong lâu đời. Tầng 4: Trung tâm tu bổ văn vật (文物修复中心) – tạm thời chưa mở cửa.
- Làng Bảo Thắng (宝胜村): là một ngôi làng Khách gia nguyên sinh, trực thuộc trấn Lạc Đới (洛带镇), quận Long Tuyền Dịch (龙泉驿区), thành phố Thành Đô (成都市), tỉnh Tứ Xuyên (四川省). Làng có diện tích 3,90 km², dân số hộ tịch 3.541 người, sử dụng phương ngữ Khách gia (客家话), khí hậu thuộc kiểu gió mùa cận nhiệt đới ẩm (亚热带季风性湿润气候). Ngôi làng cách trung tâm thành phố Thành Đô (成都市区) 13 km, nằm tại nơi giao nhau của Đại lộ Thành Lạc (成洛大道) và Đại lộ Xa Thành (车城大道), gần Công viên sinh thái Trung – Pháp (中法生态园). Hơn 95% dân làng là hậu duệ người Khách gia di cư từ Phúc Kiến, Quảng Đông, Giang Tây (闽粤赣客家移民后裔). Trong làng còn bảo tồn các công trình kiến trúc thời Minh như chùa Đào Hoa (桃花寺), từ đường họ Cẩm (锦家祠), rừng trúc xanh (翠竹林), cùng các di sản văn hóa dân gian như Hỏa Long họ Lưu (刘家火龙). Trong làng địa thế gò đồi nhấp nhô, ruộng đồng chằng chịt. Mùa xuân ngắm hoa lê, mùa hè thưởng thức nho, mùa thu hái cam quýt, mùa đông thu hoạch dâu tây. Tại đây còn có nhiều giống đặc sản nổi tiếng như nho Hạ Hắc (夏黑), Mỹ Nhân Chỉ (美人指), Nắng Hồng (阳光玫瑰), Hồng Nhũ (红乳), v.v.
- Vạn Lý Trường Thành Lạc Đới (洛带长城) nguyên tên là Trường Thành Kim Long (金龙长城), do nằm ở thị trấn Kim Long (金龙镇), quận Long Tuyền Dịch (龙泉驿区), thành phố Thành Đô (成都市), tỉnh Tứ Xuyên (四川省) mà có tên gọi như vậy. Năm 2004, sau khi trấn Kim Long (金龙镇) được sáp nhập vào trấn Lạc Đới (洛带镇), công trình này được đổi tên thành Trường Thành Lạc Đới (洛带长城). Nó nằm trong khu thắng cảnh hồ Kim Long (金龙湖风景区), bắt đầu xây dựng năm 2001 và hoàn thành năm 2002. Toàn tuyến dài 1680 mét, cao 4 mét, rộng 3 mét, có 5 tòa đài lửa (烽火台), chi phí xây dựng khoảng 2 triệu Nhân dân tệ. Khu du lịch Trường Thành Kim Long (金龙长城景区) lấy hồ và rừng làm trung tâm, dựa trên Trường Thành Kim Long (金龙长城) cùng văn hóa Khách gia (客家文化) làm điểm nhấn, hình thành loại hình du lịch nghỉ dưỡng thể thao núi: kết hợp vận động ngoài trời, nghỉ dưỡng tại công viên rừng đô thị, và trải nghiệm văn hóa Khách gia. Đến đây, bạn vừa có thể ngắm cảnh núi Long Tuyền (龙泉山), vừa có thể trải nghiệm trọn vẹn tinh thần “Không lên Trường Thành không phải hảo hán (不上长城非好汉)”.
📍 Lộ trình check-in: Tăng Tử Trường (甑子场) → Phố cổ / Phố thương mại cổ trấn (老街，古镇商业街) → Hội quán Hồ Quảng (湖广会馆) → Bảo tàng khu dịch Long Tuyền (龙泉驿区博物馆) → Miếu thờ cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇牌坊) → Đường mòn rèn luyện Tam Đạo Thần Tài (三道财神健身步道) → Hồ chứa nước thung lũng Lý Gia (李家沟水库) → Tiểu trấn Bác Khách (博客小镇) → Thổ lâu Khách Gia (客家土楼) → Ngũ Phượng Lâu (五凤楼) → Quay lại phố cổ (老街) → bãi đỗ xe. Phố cổ (老街) là đoạn từ Tăng Tử Trường (甑子场) đến Miếu thờ cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇牌坊), hai bên có đủ loại hàng ăn, quà vặt và hội quán. Từ Miếu thờ cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇牌坊) băng qua đường là Đường mòn rèn luyện Tam Đạo Thần Tài (三道财神健身步道), có thể leo bậc đá lên đỉnh núi ngắm cảnh, sau đó theo lối gỗ xuống núi qua Hồ chứa nước thung lũng Lý Gia (李家沟水库). Đi dọc đường xả nước hồ sẽ xuống núi, đối diện đường chính là Hẻm Phượng Nghi (凤仪巷), toàn bộ hành trình trekking khoảng 1 tiếng. Xuống núi đi dọc Hẻm Phượng Nghi (凤仪巷) khoảng 300m sẽ thấy Tiểu trấn Bác Khách (博客小镇). Bên trong có công trình biểu tượng của Lạc Đới - Thổ lâu Khách Gia (客家土楼). Tầng 1 chủ yếu là cửa hàng chụp ảnh, từ tầng 2 trở lên là Bảo tàng văn hóa Khách Gia Lạc Đới (洛带客家文化博物馆), đồng thời chụp ảnh ở tầng 2 hoặc tầng 3 rất đẹp. Từ Thổ lâu Khách Gia (客家土楼) đi ra sẽ qua quảng trường trung tâm, có bức tường đỏ check-in (红墙打卡地), bên cạnh là Lầu Tây Phượng (西凤楼), đi thẳng sẽ về lại Phố cổ (老街), rồi quay về bãi đỗ xe 🅿️. Cả cổ trấn không thu vé vào, tính thương mại khá đậm, nhưng Đường mòn Tam Đạo Thần Tài (三道财神登山步道) cũng đáng để đi, có thể ngắm xa dãy Long Tuyền Sơn (龙泉山). Trong đó Thổ lâu Khách Gia (客家土楼) là nơi đáng tham quan nhất, có rất nhiều góc chụp ảnh đẹp.
👉 Chuyến tham quan 1 ngày:
• Sáng: Cổ trấn Lạc Đới – Phố cổ (洛带古镇老街) → Quảng Đông hội quán (广东会馆) → Giang Tây hội quán (江西会馆) → Hồ Quảng hội quán (湖广会馆).
• Trưa: Thưởng thức lương phấn Thương Tâm (伤心凉粉), bánh đường dầu quả tử (糖油果子).
• Chiều: Cổ trấn Lạc Đới – Công viên đầm lầy Lạc Đới (洛带古镇湿地公园) → Bác Khách lâu (博客楼).
👉 Chuyến tham quan 2 ngày: • Ngày 1: Cổ trấn Lạc Đới – Phố cổ (洛带古镇老街) → Tứ đại hội quán (四大会馆) → Cổ trấn Lạc Đới – Công viên đầm lầy Lạc Đới (洛带古镇湿地公园). • Ngày 2: Lạc Đới – tiểu trấn Bác Khách Lạc Đới (洛带博客小镇) → Nghệ Khố Trung Quốc (中国艺库) → Trường Thành Kim Long (金龙长城).
🎉 Trải nghiệm đặc sắc:
- Trải nghiệm văn hóa khách gia trăm năm: Đây là nơi tụ cư khách gia lớn nhất ở miền Tây Trung Quốc (中国西部最大的客家古镇), với quần thể kiến trúc Minh – Thanh và tứ đại hội quán (四大会馆: hội quán Quảng Đông 广东会馆, hội quán Hồ Quảng 湖广会馆, hội quán Giang Tây 江西会馆, hội quán Xuyên Bắc 川北会馆), kể câu chuyện di dân “Hồ Quảng điền Tứ Xuyên (湖广填四川)”. Điểm check-in nổi bật là thổ lâu Khách gia (客家土楼) phiên bản phục chế – “Bác Khách lâu (博客楼)”, như bước vào khung cảnh hoạt hình Đại Ngư Hải Đường (大鱼海棠)!🔍 Kiến thức nhỏ: Đôi câu đối ở Quảng Đông hội quán (广东会馆) “叭叶子烟品西蜀土味，摆客家话温中原古音” thể hiện sự hòa quyện giữa văn hóa Ba Thục và Khách gia.
- Trải nghiệm cài trâm hoa (簪花) + mặc Hán phục: Ai bảo cài trâm hoa chỉ có ở Tuyền Châu (泉州)? Lạc Đới (洛带) biến cài trâm hoa thành phong cách mới! 💐 Phối cùng Hán phục trên phố đá xanh, chụp đâu cũng thành ảnh cổ phong đẹp. Ngay cổng cổ trấn (古镇入口) có nhiều cửa hàng cho thuê Hán phục (50–100 tệ/bộ), gợi ý mặc váy mã diện (马面裙) kết hợp trang điểm cài trâm hoa (簪花妆造). Vì “mốt cài trâm hoa” (簪花热) nên hiện có hơn 200 cửa tiệm trang điểm – hóa trang trong cổ trấn, giá siêu hợp lý! Kinh nghiệm chọn tiệm: nhìn sự sạch sẽ của cửa hàng, chất lượng trang phục, đồ trang điểm, xem mẫu ảnh của tiệm trước khi quyết định. Dịp Quốc Khánh, thời tiết dễ chịu, nên đến tiệm sớm: nhiều mẫu đồ để chọn, có thể thử thêm vài bộ, có nhiều thời gian trang điểm, trải nghiệm chụp ảnh tốt hơn. Mùa xuân/ mùa hoa đào còn có hoạt động cài trâm hoa miễn phí.
- Trải nghiệm phi vật thể (非遗体验): bên trong có trình diễn thêu Thục (蜀绣), đan tre (竹编) và có thể tự tay làm trà Khách gia (客家擂茶).
- Hoạt động đặc sắc (特色活动): Tháng 7 lễ hội Rồng nước Khách gia (客家水龙节), té nước sôi động; Tết Nguyên đán có múa đèn Rồng lửa (火龙灯舞), biểu diễn phi vật thể.
- Trải nghiệm khác: Tại đây, bạn có thể tận hưởng cảm giác hào sảng của câu nói “Không lên Trường Thành không phải hảo hán (不上长城非好汉)”, có thể ngồi trực thăng ngắm nhìn toàn cảnh cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇) từ trên cao, hoặc trải nghiệm chèo thuyền kayak vừa tĩnh vừa động.
- Ẩm thực gợi ý (美食推荐): Món bún lạnh “Thương Tâm Lương Phấn” (伤心凉粉) - Cay cực độ 🌶️! Nên thử tại cửa hàng flagship (伤心凉粉旗舰店) bên Hội quán Quảng Đông (广东会馆), với dầu ớt đỏ, ớt nhỏ và lạc rang, ăn kèm một bát thạch băng (冰粉) để giải cay. Điển cố: món ăn Khách gia (客家人) khi nhớ quê, cay đến chảy nước mắt nên gọi là “Thương tâm”; Trứng thiên nga (天鹅蛋) - Bánh nếp nhân đường đỏ chiên giòn, ngoài giòn trong dẻo như mây, nổi tiếng với thương hiệu “Lý Thiên Nga Đản” (李天鹅蛋), vừa chiên xong phủ mè cực thơm; Ngỗng quay dầu nóng (油烫鹅) - Món trứ danh ở nhà hàng Cung Tiêu Xã (供销社饭店), da giòn, thịt mềm, hương thơm lan tỏa, có thể mua nguyên con mang về làm quà; Bánh giòn “Nhất tuyến phương tô qua khôi” (一线方酥锅盔), Bánh nếp lá “Diệp nhi ba” (叶儿粑), Khách gia Cửu đấu uyển (客家九斗碗) - Nhà hàng Đức Ký (德记) nổi tiếng với “cửu đại uyển” (九大碗), phải thử các món như thịt 夹沙 và phẩm uyển (品碗), cảm nhận sự long trọng của yến tiệc truyền thống; v.v.
📷 Điểm check-in chụp ảnh:
- Phố cổ ngàn năm và nhà dân Khách gia: Phố chính mang kết cấu “một phố bảy ngõ (一街七巷子)”, không gian biến hóa phong phú. Hai bên đường là hàng loạt cửa tiệm, các món ăn vặt và thủ công mỹ nghệ đa dạng. Đường lát đá xanh cổ kính, hai bên có rãnh nước trong veo chảy róc rách, tăng thêm sức sống cho cổ trấn.
- Tòa nhà Bác Khách (博客楼) - “Thổ lâu” đời thực, nhà vòng bốn tầng chạm khắc tinh xảo. Mặc Hán phục trên lầu hai dựa lan can chụp ảnh cực đẹp (đề xuất 4 giờ chiều ánh sáng đẹp nhất).
- Tòa nhà Ngũ Phượng Lâu (五凤楼) – công trình biểu tượng của cổ trấn, nằm giữa hồ Phượng Hoàng (凤凰湖), phong cách tinh xảo cổ kính. Xung quanh có nhiều quán trà, rất thư thái, chụp ảnh cực đẹp.
- Khu Thất Thập Nhị Viện (七十二院) – quần thể hiếm có dưới núi Long Tuyền (龙泉山), kết hợp 5 phong cách kiến trúc: Xuyên (川), Mân (闽), Hải (海), Tấn (晋), Huy (徽). Thể hiện hành trình di cư văn hóa khách gia cùng thẩm mỹ hiện đại. Cảnh quan đường phố chụp lên là ảnh “nghệ” luôn.
- Tường đỏ có chữ lớn “Lạc Đới” (洛带大字红墙).
- Sân khấu hí kịch trong Tứ đại hội quán (四大会馆), mặc Hán phục tạo ảnh phong cách hí khúc.
💡 Tips nhỏ - Gợi ý trang phục: màu trắng hoặc đỏ, hoặc mặc Hán phục (汉服) và sườn xám (旗袍) đều rất đẹp. - Vật dụng cần mang: giày thoải mái (nhiều đường đá xanh), mũ chống nắng, sạc dự phòng. - Tránh đông: Nên đi ngày thường hoặc buổi sáng sớm. - Quà mang về (伴手礼推荐): Bánh đào Khách gia (客家桃片糕), ngọt vừa phải; Kẹo gừng thủ công (手工姜糖), ấm bụng trừ hàn; Khăn tay thêu Thục (蜀绣手帕), kỷ niệm phi vật thể.
👉 Cổ trấn Lạc Đới (洛带古镇) với bề dày văn hóa khách gia và phong cách kiến trúc độc đáo mang đến cho du khách hành trình xuyên qua nghìn năm lịch sử. Dù dạo bước trên Phố cổ (老街) hay leo lên Trường Thành Kim Long (金龙长城), bạn đều có thể cảm nhận trọn vẹn sức hút đặc biệt của nơi này.
3.5. Trấn cổ Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇, Huanglongxi Ancient Town)
Giao thông: - Tàu điện ngầm + buýt: Đi tàu điện ngầm tuyến 5 (地铁5号线) đến ga Hồi Long (回龙站), cửa H1, sau đó chuyển xe buýt S18 hoặc S18K (S18/S18K) đến trạm Hoàng Long Khê (黄龙溪站), hoặc ra khỏi ga rồi bắt taxi trực tiếp 🚗. - Xe khách: Từ Bến xe Tân Nam Môn (新南门汽车站) hoặc Bến xe Trà Điếm Tử (成都茶店子汽车站) đều có xe du lịch đi thẳng đến Thị trấn cổ Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇景区, giá vé khoảng 14 tệ. Ngoài ra, có thể đi từ Bến xe khách Song Lưu (双流客运站) bằng xe 808路, hoặc từ Bến xe khách Hoa Dương (华阳客运站) đi xe 821路空调车 thẳng đến nơi. Giá vé: Miễn phí. Giờ mở cửa: Cả ngày Thời gian chơi được đề xuất: 4 - 6 giờ. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Mùa hè là mùa sôi động nhất tại Hoàng Long Khê Cổ Trấn (黄龙溪古镇). Khí hậu mát mẻ cùng các hoạt động vui chơi dưới nước phong phú đã thu hút vô số du khách đến đây nghỉ mát, tránh nóng. Bên bờ dòng suối nhỏ trong cổ trấn (古镇的小溪), bạn có thể thấy trẻ con nô đùa dưới nước, còn cha mẹ thì ngồi bên cạnh uống trà, trò chuyện thư thái – một khung cảnh yên bình, đậm chất mùa hè.
Cổ trấn Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇) nằm ở phía tây nam huyện Song Lưu (双流县), cách trung tâm Thành Đô (成都市区) khoảng 40 km. Trải qua hơn 1700 năm lịch sử, nơi đây vẫn giữ được dáng vẻ cổ kính, trở thành một trong những cổ trấn tiêu biểu của Tứ Xuyên. Xưa kia, Hoàng Long Khê có tên là Xích Thủy (赤水). Trong Nhân Thọ huyện chí (《仁寿县志》) có chép: “Xích Thủy và Cẩm Giang (锦江) hợp lưu, nước suối có màu nâu đỏ, còn nước sông thì trong, người xưa gọi đó là Hoàng Long Khê Thanh Giang, có trân rồng ẩn náu (黄龙溪清江，真龙内中藏)”. Cái tên “Hoàng Long Khê” bắt nguồn từ tác phẩm Đỉnh Lục (《鼎录》) của Lương Vu Lệ (梁虞荔): “Năm Chương Vũ thứ hai của nhà Thục, Hoàng Long xuất hiện ở sông Vũ Dương trong chín ngày, người ta đúc một chiếc đỉnh hình rồng rồi thả xuống sông, nên gọi là Hoàng Long Khê.” Từ đó, con suối ấy được gọi là Hoàng Long Khê (黄龙溪).
Trấn cổ được tạo thành bởi “Một hồ (一湖) – hai sông (两河) – sáu chùa (六寺) – bảy phố (七街) – chín ngõ (九巷) – mười di tích cổ (十古)”. Một hồ là Thượng Hà Cù điền viên thủy thôn (上河衢田园水村); Hai sông là sông Cẩm Giang (锦江) và sông Lộc Khê (鹿溪河); Ba chùa gồm Trấn Giang Tự (镇江寺), Triều Âm Tự (潮音寺) và Cổ Long Tự (古龙寺); Bảy phố gồm Phục Hưng Nhai (复兴街), Phỏng Thanh Nhai (仿清街), Tân Nhai (新街), Chính Nhai (正街), Hoành Nhai (横街), Thượng Hà Nhai (上河街) và Hạ Hà Nhai (下河街); Chín hẻm gồm hẻm Yên Thị (烟市巷), hẻm Đảm Thủy (担水巷), hẻm Biển Đảm (扁担巷), hẻm Ngư Thu (鱼鳅巷), hẻm Tiêu Công (艄公巷), hẻm Sao Y (蓑衣巷), hẻm Kê Cước (鸡脚巷), hẻm Cao Can (篙竿巷) và hẻm Long Trảo (龙爪巷). Tổng diện tích kiến trúc truyền thống là 31.200 m², trong đó các kiến trúc truyền thống bằng gỗ kiểu xuyên đấu thời Thanh (清代穿斗式木结构传统建筑) có kết cấu còn tốt chiếm 13.700 m². Hiện còn bảo tồn được 76 ngôi nhà cổ, 3 đại viện, cùng các di tích trọng điểm như Kim Hoa am (金华庵), Tam Huyện nha môn (三县衙门) và sân khấu cổ (古戏台). Các yếu tố như phố cổ (古街), hẻm cổ (古巷), cây cổ thụ (古树), chùa cổ (古庙), đập cổ (古堤堰), nhà cổ (古民居), bến cổ (古码头), chiến trường cổ (古战场), mộ đá cổ (古岩墓) và nha môn cổ (古衙门) đã tạo nên nét đặc sắc du lịch của Hoàng Long Khê, khắc họa bức tranh phồn hoa cổ kính “Chín tầng trời mở ra một Thành Đô, muôn hộ ngàn nhà như trong tranh vẽ” (“九天开出一成都，万户千门入画图”). Di chỉ bến thuyền cổ (古码头遗址) và nhà trưng bày văn hóa sông nước (水文化体验馆) tái hiện cảnh buôn bán tấp nập xưa kia. Thuyền gỗ mái đen (乌篷船) trôi xuôi dòng, tiếng rao của cửa hàng hòa cùng âm thanh tách nắp tách trà trong trà quán (茶馆), tạo nên bản giao hưởng đời thường.
Tại nơi hai dòng sông giao nhau (两江交汇处), cảnh “Hoàng Long vượt Thanh Giang” (黄龙渡清江) được xem là kỳ quan: nước Cẩm Giang trong xanh, nước Lộc Khê màu nâu tách biệt rõ rệt. Trấn cổ Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇) trong lịch sử từng là bến thủy quan trọng của tuyến đường thủy Phủ Hà (府河) và Con đường tơ lụa phía Nam (南丝绸之路). Câu thơ “Sáng rời thành Cẩm Quan, tối nghỉ tại Hoàng Long Khê. Ban ngày ngàn người chào đón, đêm về vạn đèn soi (朝出锦官城，夜宿黄龙溪。日有千人拱手，夜有万盏明灯)” đã miêu tả sinh động cảnh phồn hoa của trấn cổ Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇) khi xưa. Ngàn năm trước, nơi bến nước tấp nập, thuyền xe chen chúc, đèn sáng như ban ngày; Ngàn năm sau, Hoàng Long Khê vẫn là chốn sông nước điền viên, xanh biếc bóng cây, trong lành dòng nước. Nơi đây là sự hòa quyện giữa lịch sử văn hóa (历史文化) và phong tục dân gian (民俗风情), hai dòng sông giao hội, núi sông nương tựa, phong cảnh thiên nhiên tươi đẹp cùng những ngôi nhà cổ kính truyền thống bổ trợ cho nhau, tạo nên nét độc đáo riêng biệt của cổ trấn Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇). Tất cả đã cùng nhau tạo nên giá trị “danh” và “đặc sắc” không thể sao chép của trấn cổ Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇). Vì vậy, Hoàng Long Khê được lấy làm bối cảnh quay của nhiều tác phẩm điện ảnh nổi tiếng như “Phù Dung Trấn (芙蓉镇)”, “Hải Đăng Pháp Sư (海灯法师)”, cũng như hàng chục bộ phim cổ trang khác.
Hoàng Long Khê còn nổi tiếng với lễ hội Thiêu Hỏa Long (烧火龙) diễn ra từ mùng 2 đến rằm tháng Giêng. Con “Hỏa Long” được làm vô cùng sinh động, còn mỗi gia đình sẽ chuẩn bị pháo hoa, pháo nổ. Khi đèn rồng đến trước cửa, mọi người đồng loạt bắn pháo hoa vào mình rồng. Sau khi biểu diễn kết thúc, thân rồng sẽ bị đốt cháy, tro tàn rắc xuống sông để cầu mong một năm mưa thuận gió hòa. Nhờ nghi lễ này, Hoàng Long Khê được mệnh danh là “Quê hương Hỏa Long Trung Quốc (中国火龙之乡)”.
Sức hấp dẫn của Hoàng Long Khê nằm ở chỗ nó hòa quyện nghìn năm lịch sử với hơi thở đời sống dân gian. Dù là một trấn cổ mang tính thương mại, nơi đây vẫn kết hợp hài hòa giữa du lịch và văn hóa (旅游与文化融合).
Các điểm tham quan nổi bật: - Khu phố cổ (古街坊): Trải qua hơn 1.700 năm lịch sử, trấn cổ vẫn được bảo tồn nguyên vẹn. Hiện còn bảy con phố có từ thời Minh – Thanh. Toàn bộ đều đã được lát bằng đá, hai bên các công trình kiến trúc được khôi phục lại màu sắc nguyên gốc, mang đậm phong vị cổ kính và thanh nhã.
- Chùa cổ (古寺庙): Trong trấn có ba ngôi chùa còn được bảo tồn hoàn chỉnh là Cổ Long Tự (古龙寺), Trấn Giang Tự (镇江寺) và Triều Âm Tự (潮音寺). Cả ba đều nằm dọc phố chính Hoàng Long Khê (黄龙溪正街), tạo nên cảnh quan độc đáo “một phố ba chùa, phố trong chùa – chùa trong phố (一街三寺庙，街中有庙、庙中有街的景观)”. Ngoài trấn còn có hai ngôi chùa lớn khác, kiến trúc tráng lệ, thu hút đông đảo du khách.
- Cây cổ thụ (古树): Trong trấn hiện còn 6 cây đa cổ thụ (古榕树) có tuổi đời hơn 800 năm, với rễ cây đan xen chằng chịt và tán lá rậm rạp che phủ cả bầu trời, khiến cho không gian cổ trấn thêm phần xưa cũ và trầm mặc. Bên trong thung lũng Trấn Long (镇龙沟) ven sông Lộc Khê (鹿溪河) còn có một cây Ô Cữu nghìn năm tuổi (乌臼树) có hình dáng giống như một con rồng, vô cùng kỳ lạ, gắn liền với nhiều truyền thuyết mỹ lệ.
- Mộ đá cổ (古崖墓): Xung quanh khu chợ cổ đã nhiều lần phát hiện mộ đá thời Hán (汉代岩墓), bên trong có quan tài đá (石棺), tượng gốm (陶俑), ấn đồng (铜玺) cùng nhiều hiện vật cổ giá trị cao, có ý nghĩa lớn trong nghiên cứu khảo cổ học.
- Động Phật cổ (古佛洞): Là di tích văn vật cấp thành phố (市级文物保护单位), công trình được xây dựng tựa núi bên sông (依山傍水), nhìn qua sông xa xa rất hùng vĩ và trang nghiêm.
- Đập Phật cổ (古佛堰): Một công trình thủy lợi (水利工程设施) được xây chắn ngang sông Phủ Hà (府河) dưới Kim Hoa Am (金华庵) để dẫn nước tưới tiêu. Nhờ có đập này mà vạn mẫu ruộng tốt ở Hoàng Long Khê (黄龙溪) được tưới mát quanh năm. Công trình này được ví như “Đô Giang Yển thu nhỏ” (“小都江堰”).
- Chiến trường cổ (古战场): Nơi đây từng là vị trí chiến lược trọng yếu (兵家必争之地) trong lịch sử, gắn liền với truyền thuyết các trận đại chiến của Thục vương (蜀王), Gia Cát Lượng (诸葛亮), Trương Hiến Trung (张献忠) và Dương Triển (杨展).
- Tam huyện nha môn (三县衙门): Trong lịch sử, Hoàng Long Khê (黄龙溪) nằm ở khu vực “tam giác vàng” (金三角地带), nơi ba huyện Hoa Dương (华阳), Bành Sơn (彭山) và Nhân Thọ (仁寿) tiếp giáp nhau. Do nơi đây thường xảy ra tranh chấp dân sự, kinh tế và nạn thổ phỉ, triều đình đã thiết lập “Tam huyện nha môn” (三县衙门) – cơ quan hành chính liên hợp để cùng quản lý dân sự, thủy lợi và trấn áp thổ phỉ. Ngày nay, đây chính là cơ quan hành chính liên hợp (联合办事机构) của ba vùng.
- Cối xay nước nhà Trần (陈家水碾): Cối xay nước nhà Trần (陈家水碾) được xây dựng từ thời Gia Khánh nhà Thanh (清朝嘉庆年间), dùng nước suối dẫn qua để xay thóc cho cả một làng, chỉ mất ít thời gian mà hiệu quả rất cao. Khi mở đập nước, cối hoạt động; khi đóng đập, cối ngừng quay – dòng nước tuy nhỏ nhưng sức mạnh vô cùng lớn. Từ cửa sông Lộc Khê (鹿溪河口) ngược thượng nguồn sông Cẩm Giang (锦江) khoảng 2 km, có hòn đảo nhỏ Trần Gia (陈家小岛), nơi hiện còn giữ cối xay nước cổ vùng Tây Xuyên duy nhất chưa bị phá hủy – “cối xay nước nhà Trần” (陈家水碾). Bên Niễn Kiều (碾桥) có 8 bánh xe gỗ (筒车), tưới tiêu cho hơn 800 mẫu ruộng. Đây là cối xay nước nổi tiếng nhất vùng từ Thành Đô (成都) đến Lạc Sơn (乐山), thịnh vượng cho đến những năm 1970 thế kỷ XX. Ngày nay, cối xay nước nhà Trần đã trở thành “đảo cối xay nước” (水碾岛) – một trong “năm hòn đảo Hoàng Long” (黄龙五岛). Khi xe đến gần đảo, từ xa đã nghe thấy tiếng cối xay kẽo kẹt (吱吱哑哑), gợi lại ký ức ngọt ngào về nền văn hóa nông canh xưa. Trên đảo, rừng cây rợp bóng (遮天蔽日的处林) khiến người ta quên đi cái nắng gay gắt và sự ồn ào nơi đô thị.
- Lộc Khê hiểu nguyệt (鹿溪晓月): Hoàng Long Khê (黄龙溪) về đêm mang đến một cảm giác tĩnh lặng và yên bình hiếm có. Sự yên tĩnh ấy khiến người ta như rời xa khỏi ồn ào của đô thị, quên đi những bộn bề thường nhật, để tâm hồn hoàn toàn lắng lại giữa không gian cổ trấn. Khi mặt trăng dần lên cao trên bầu trời cổ trấn, ánh trăng bạc vẽ nên đường viền của những mái nhà xưa, phản chiếu xuống dòng sông Lộc Khê (鹿溪河) lấp lánh ánh sáng. Từ trên cao nhìn xuống, Hoàng Long Khê về đêm tựa như một thế giới khác – tĩnh mịch, cổ kính và mộng ảo.
📍 Lộ trình check-in: Bãi đỗ xe phía Đông (东区地面停车场) → Cổng chào Thục Hán (三国起点·蜀汉牌楼) → Hành lang văn hóa nhà cổ Tây Xuyên (川西民居文化长廊) → Trung tâm du khách & biển “Đệ nhất cổ trấn” (游客中心/第一名镇牌) → Cầu hành lang Hoàng Long Khê (黄龙溪廊桥) → Thành cổ Hoàng Long (黄龙古城城墙) → Cổ Long Tự (古龙寺) → Tiệm đậu hoa Như Ý (如意豆花铺) → Trấn Giang Tự (镇江寺) → Quay lại Cầu hành lang lúc hoàng hôn (廊桥·黄昏版). Thời gian tham quan: khoảng 3,5 giờ. Thời điểm đẹp nhất: Đến lúc 14:00, chơi đến hoàng hôn (mùa hè khoảng 19:30).
- Bãi đỗ xe phía Đông (东区地面停车场): 🚗 Lựa chọn hàng đầu cho người tự lái – gần trung tâm cổ trấn nhất. ⚠️ Không nên đỗ bên đường, dễ bị phạt.
- Cổng chào Thục Hán (三国序幕·蜀汉牌楼):🏯 Cách bãi xe 3 phút đi bộ - cổng chào cổ hùng vĩ, điêu khắc kể chuyện Tam Quốc, rất đẹp khi chụp góc thấp bằng ống kính góc rộng.
- Hành lang văn hóa nhà cổ Tây Xuyên (川西民居文化长廊): 👀 Xem kiến trúc dân cư truyền thống, bắt trọn khoảnh khắc thợ thủ công đang làm việc (📷 gợi ý dùng ống kính tele).
- Trung tâm du khách & biển “Đệ nhất cổ trấn” (游客中心 / “天府第一镇”碑): 📸 Biển đá “Thiên phủ đệ nhất trấn” là điểm check-in chính. 📜 Có thể nhận bản đồ minh họa miễn phí, ghi rõ vị trí nhà vệ sinh rất tiện lợi.
- Cầu hành lang Hoàng Long Khê (黄龙溪廊桥): 🌉 Dài hơn 200m, bằng gỗ - nên ghé buổi chiều để đợi phiên bản hoàng hôn lung linh nhất.
- Thành cổ Hoàng Long (黄龙古城城墙): 🏰 Thực ra là di tích tường thành thời Minh dài trăm mét. 🎫 Vé: 10 tệ — leo bậc đá 5 phút là có thể ngắm mái ngói xanh trải dài.⚠️ Không nên vào khu triển lãm bên trong (thiết kế đơn sơ).
- Cổ Long Tự (古龙寺): 🪷 Nổi tiếng với rùa đá cầu phúc (石龟祈福), cây đa cổ thụ và tường đỏ cổ kính ánh sáng đổ qua kẽ lá tuyệt đẹp.
- Tiệm đậu hoa Như Ý (如意豆花铺): 🍶 Quán nghỉ chân nhỏ giữa đường từ Cổ Long Tự đến Trấn Giang Tự. Đậu hoa mịn, ngon nhưng giá hơi cao, có thể thử hoặc bỏ qua.
- Trấn Giang Tự (镇江寺): 🛕 Quy mô nhỏ, nhưng nằm trên đường nên thuận tiện check-in nhanh.
- 🌉 Điểm nhấn cuối cùng – Cầu hành lang lúc hoàng hôn (廊桥暮色): 🌇 Từ Trấn Giang Tự quay lại cầu khoảng 8 phút. Sau 18h, đèn lồng đỏ sáng lên, ánh phản chiếu trên mặt nước, tạo khung cảnh như trong phim “Spirited Away” (千与千寻) - cực kỳ lãng mạn.
Buổi sáng: Đến Hoàng Long Khê cổ trấn (黄龙溪古镇), đi vào từ cổng chính, dạo bộ trên phố cổ, cảm nhận nét duyên của kiến trúc thời Minh – Thanh. Trên đường nhớ ghé Cổ Long Tự (古龙寺), ngắm cây đa hơn nghìn năm tuổi và sân khấu kịch cổ từ thời Thanh.
Buổi trưa: Chọn một quán trong trấn để thưởng thức đặc sản địa phương: Mì Một Sợi (一根面), Giò heo da giòn (焦皮肘子), Đậu hũ trân châu (珍珠豆花), Cá vàng hầm tương đỏ (红烧黄辣丁) – đều là món nổi tiếng.
Buổi chiều: Sau bữa trưa, ghé Tam Huyện Nha Môn (三县衙门) tìm hiểu lịch sử, rồi ra bờ sông ngồi thuyền dạo quanh, tận hưởng khoảng thời gian thư thái. Sau đó đến Quán trà cổ Phục Hưng (复兴老茶馆) gọi một tách trà Cái Oản (盖碗茶), cảm nhận phong vị “lão Thành Đô”.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc: - Dạo phố cổ (古街漫游): Cổ trấn Hoàng Long Khê (黄龙溪古镇) là một cổ trấn sông nước (水乡古镇) hội tụ cả núi – sông – thành, cũng là một cổ trấn nhân văn (人文古镇) mang vẻ đẹp cổ nhã, thú vị. Trong trấn, các cổng vòm cổ (古牌坊), chùa cổ (古寺庙), nhà cổ (古建筑民居) cùng với cây đa cổ (古榕树), mộ đá cổ (古崖墓) hòa quyện làm một; phố lát đá xanh, mái ngói xanh, gác lầu gỗ, lan can và cửa sổ chạm khắc tinh xảo, tất cả đều toát lên vẻ cổ kính. Đi qua một con phố, lại gặp một ngõ nhỏ, khiến thời gian như chậm lại.
- Dạo ven nước (溪水嬉戏): Dòng suối Hoàng Long Khê (黄龙溪) trong vắt, róc rách, uốn lượn quanh trấn. Bạn có thể đi bộ dọc theo bờ suối, cảm nhận vẻ đẹp tự nhiên và không khí mát lành.
- Chơi nước mùa hè (夏季玩水): Nếu đến Hoàng Long Khê (黄龙溪) vào mùa hè, nhất định phải tham gia “đại chiến té nước (泼水大战)”! Hãy mang theo súng nước, chậu nước, cùng hòa vào bầu không khí mát lạnh và sảng khoái, quên hết mọi căng thẳng 🤽♂️💦
- Tham quan chùa cổ (寺庙参观): Trong trấn có nhiều ngôi chùa cổ như Hoàng Long Tự (黄龙寺), Quan Âm Tự (观音寺), v.v. Kiến trúc mang phong cách cổ kính, tinh xảo, là nơi tuyệt vời để cảm nhận văn hóa tín ngưỡng và không gian tĩnh lặng.
- Uống trà ven sông (品坝坝茶): Một nét đặc sắc khác của Hoàng Long Khê là trà quán (茶馆). Hai bên đường, trên bờ sông hay dưới rừng trúc đều có bàn ghế tre (竹台、竹椅、竹凳) bày thành hàng dài, cùng những chiếc ô che nắng sặc sỡ (花花绿绿的太阳伞), tạo thành một khung cảnh sống động và nên thơ. Một chén trà chỉ 2–3 tệ (两三块钱) nhưng có thể ngồi cả ngày. Đặc biệt là người lớn tuổi, sáng sớm họ vừa đi dạo, mang chim theo và uống trà (遛鸟兼喝茶) - chi phí ít nhưng tận hưởng được sự nhàn nhã và tao nhã tuyệt vời.
- Xem biểu diễn dân gian (民俗表演): Hoàng Long Khê hội tụ nhiều yếu tố văn hóa Thục cổ (古蜀), Tam Quốc (三国), Long – Sư (龙狮), bến thuyền (码头) và thị dân (市井). Nơi đây có điệu múa Đèn Rồng Lửa (火龙灯舞) được xếp vào di sản phi vật thể cấp quốc gia và tiếng hò Phủ Hà (府河号子) là di sản cấp tỉnh. Ngoài ra, còn giữ gìn nhiều phong tục dân gian như hát kịch Tứ Xuyên tọa xướng (川剧座唱) và đánh mõ báo canh (打更). Trong trấn đôi khi còn tổ chức nhiều hoạt động thú vị, bạn có thể theo dõi thông báo chính thức.
- Ẩm thực đặc sắc (特色美食): Ẩm thực nơi đây phong phú với các món đặc sản như: mì một sợi (一根面) – với chỉ từ một sợi mì duy nhất kéo dài cho cả tô, vừa là món ăn vừa là nghệ thuật, là biểu tượng ẩm thực của cổ trấn, mì dai ngon và có độ đàn hồi tuyệt vời, các đầu bếp biểu diễn kéo mì (拉面功夫) ngay tại chỗ, vừa xem vừa ăn, rất đáng thử!; Cá vàng cay (黄辣丁) – dùng cá vàng tự nhiên đánh bắt từ sông Cẩm Giang (锦江) và sông Lộc Khê (鹿溪河), thịt cá mềm, ngọt, nước dùng đậm đà 🐟; Đậu hoa nghiền bằng cối đá (石磨豆花) – được xay bằng cối đá quay bằng nước (水流带动石磨), đậu hoa có màu trắng ngà, mịn, béo nhẹ, là món dân dã mà ai cũng mê 🥛; Giò heo da cháy giòn (焦皮肘子) – mềm, thơm, cay nhẹ, đậm phong vị Tây Nam – món khoái khẩu cho tín đồ mê thịt!. Các loại bánh ngọt truyền thống (各类糕点) như: kẹo râu rồng (龙须酥), bánh mè (芝麻糕), bánh đậu xanh (绿豆糕), v.v. đều là đặc sản truyền thống lâu đời của Hoàng Long Khê (黄龙溪) 🍰.
📷 Điểm check-in chụp ảnh:
- Cầu hành lang (廊桥): Cây cầu đẹp nhất Hoàng Long Khê, có cảm giác như cung điện hoàng gia, cực kỳ tráng lệ. Ban đêm hoặc lúc hoàng hôn chụp ảnh đặc biệt đẹp.
- Ba ngôi chùa cổ (三大古寺): Kiến trúc cổ kính, hương khói nghi ngút, khiến bạn như lạc vào không gian đậm sắc văn hóa và lịch sử.
- Quảng trường Long Đàm (龙潭广场): Trên quảng trường có 9 cột totem hình rồng vàng (九根黄龙图腾柱), giữa trung tâm đặt một bảo đỉnh lớn (宝鼎). Tương truyền đây chính là nơi Gia Cát Vũ Hầu (诸葛武侯) “chìm đỉnh đánh thức rồng（沉鼎醒龙）”, đầy màu sắc truyền thuyết và lịch sử.
- Bến nước ngàn năm (千年水码头): Nơi sông Phủ Hà (府河) và sông Lộc Khê (鹿溪河) giao nhau. Bạn có thể ngồi thuyền dạo chơi (乘船游览), ngắm nhìn phong cảnh cổ trấn hai bên bờ, cảm nhận trọn vẹn vẻ đẹp “người du ngoạn trong tranh (人在画中游)”.
- Cổng chào Thục Hán (三国序幕·蜀汉牌楼):🏯 cổng chào cổ hùng vĩ, điêu khắc kể chuyện Tam Quốc, rất đẹp khi chụp góc thấp bằng ống kính góc rộng.
- Phố Xuyên Long (川龙街): Con phố treo vải xanh lam rất đẹp, khi ánh nắng chiếu xuống càng nổi bật. Hai bên là những cửa hàng lâu đời trăm năm.
💡 Tips nhỏ: - An toàn là trên hết: Hãy chuẩn bị dép lê và quần áo thay cho trẻ, khi chơi nước phải có người lớn trông. - Chống nắng, chống muỗi: Nắng mùa hè rất gắt, nhớ mang kem chống nắng, mũ rộng vành, kính râm. Có nhiều muỗi, nhớ mang theo thuốc chống muỗi. - Bảo vệ môi trường: Không xả rác bừa bãi, hãy cùng giữ cho cổ trấn sạch đẹp. - Mua sắm: Phố chính bán nhiều hàng rẻ kiểu Nghĩa Ô (义乌), muốn tìm đồ thủ công thật thì rẽ vào hẻm nhỏ, có thể mặc cả nhẹ nhàng một chút nhé. - Mặc Hán phục (汉服): Muốn chụp ảnh đẹp có thể thuê Hán phục – trong cổ trấn có nhiều tiệm cho thuê, giá từ vài chục đến hơn trăm tệ. Tránh chụp giữa trưa - chụp người nên chọn 10:00 sáng hoặc sau 15:00. - Tránh giờ cao điểm: Cuối tuần và dịp lễ thường rất đông, nên đi vào ngày thường hoặc buổi sáng sớm, để tránh chen chúc và tận hưởng không gian yên tĩnh cũng như nét quyến rũ cổ kính. Nên ở lại cổ trấn một đêm; trấn cổ càng trở nên tuyệt đẹp hơn trong sương sớm. - Bạn có thể đi về trong ngày từ Thành Đô, hoặc nghỉ lại tại những nhà khách cổ, trong đó có Hoàng Long Khê Đại Viện Bá Lữ Điếm (黄龙溪大院坝旅店) – một khu nhà cổ nội viện đặc trưng của Tứ Xuyên. - Toàn bộ trấn cổ Hoàng Long Khê như một phiên bản lớn của Khoan Trách Hạng Tử ở Thành Đô (宽窄巷子), nơi ăn uống, vui chơi, giải trí đều đủ cả, nhưng điểm tham quan không nhiều. Nếu đi dạo toàn bộ, dự kiến khoảng hai tiếng là đủ. Đối với khách từ nơi khác đến, không nên dành riêng một chuyến chỉ để đi Hoàng Long Khê trước khi tham quan hết các điểm trong trung tâm Thành Đô.
🍃 Các điểm vui chơi quanh Hoàng Long Khê (黄龙溪周边玩法) - Công viên nông trại Hoa Kiều Thành Hoan Lạc Điền Viên (华侨城欢乐田园): Công viên giải trí đầu tư 1,5 tỷ NDT, có nhiều động vật dễ thương như cừu, lạc đà cổ dài và nhiều trò chơi vui nhộn. - Giáo đường Vô Thiền (无禅教堂): Địa điểm chụp ảnh nổi tiếng trên mạng (网红拍照地), nằm hơi xa, cần lái xe hoặc thuê xe riêng để tới.
4. Điểm tham quan lân cận
4.1. Đô Giang Yển (都江堰) - công trình thủy lợi hơn 2000 năm tuổi, kỳ quan của trí tuệ cổ xưa
Giao thông: - Tàu cao tốc: Từ Thành Đô (成都), đi tàu điện ngầm tuyến 2 hoặc tuyến 6 (地铁2号线 / 6号线) đến ga Tê Phố (犀浦站), sau đó chuyển sang tàu cao tốc đến Ga Công viên Li Đôi (离堆公园站) - vé 10 tệ/người, thời gian 30 phút. Xuống tại ga Li Đôi (离堆公园站), đi bộ 100 m là đến điểm check-in đầu tiên: Quảng trường Dương Thiên Ngoa (仰天窝广场). Mua vé: đặt trước qua app “铁路12306” – vé khá khan hiếm vào cuối tuần hoặc lễ tết. Chuyến cuối từ Ga Công viên Li Đôi (离堆公园站) về Thành Đô là 21:55, nhớ mua vé khứ hồi trước nhé! - Xe khách: Từ Bến xe khách Trà Điếm Tử Thành Đô (成都茶店子客运站) có xe khách đi Đô Giang Yển (都江堰) mỗi ngày từ 6:30 – 20:30, 10 phút một chuyến. Xe thường (普快) giá vé 10 tệ. Xe chạy đường cao tốc Thành Quán (成灌高速路) giá vé 16 tệ. - Xe buýt thẳng đến khu du lịch (景区直通车) 🚌: Tuyến đón ở Khoan Trách Hạng Tử (宽窄巷子) hoặc IFC Xuân Hy Lộ (春熙路IFS) → đi thẳng đến cổng khu thắng cảnh Đô Giang Yển (都江堰景区门口), giá 30–50 tệ, thời gian khoảng 1,5 giờ, rất tiện nếu đi nhóm. - Xe buýt: Trong khu vực trung tâm thành phố Đô Giang Yển (都江堰市区), hệ thống xe buýt công cộng (公交车) cũng rất thuận tiện, có nhiều tuyến đi thẳng đến khu thắng cảnh Đô Giang Yển (都江堰景区).
Giá vé: người lớn (từ 18–59 tuổi) 80 tệ; học sinh, sinh viên 40 tệ; trẻ em (từ 6 tuổi trở xuống hoặc cao từ 1,3 mét trở xuống) và người cao tuổi (từ 60-64 tuổi nếu không đi vào ngày lễ, hoặc từ 65 tuổi và có quốc tịch Trung Quốc) miễn phí.
Bên trong khu thắng cảnh (园内) có xe điện nội khu, giá vé 15 tệ khứ hồi, 10 tệ một chiều, tuyến đường: Phi Sa Yển (飞沙堰) → Ngư Chủy (鱼嘴); Thang cuốn Nhất Bộ Vân Lang (一步云廊扶梯) lên Ngọc Lũy Các (玉垒阁): 40 tệ khứ hồi.
Giờ mở cửa: Mùa đông (từ 1/12 đến 1/3 năm sau): 8:00 – 17:30; Các mùa khác (từ 2/3 đến 30/11): 8:00 – 18:00.
🎒 Gửi hành lý: Tại Trung tâm du khách (游客中心), giá gửi theo kích cỡ: nhỏ 5 tệ, vừa 10 tệ, lớn 15 tệ. Giá trên là cho 3 giờ đầu tiên, sau đó mỗi giờ cộng thêm 1/2/3 tệ tương ứng. Nếu mang ba lô, gửi tủ nhỏ là rất đáng – chứ mang theo mà đi bộ 3 tiếng là muốn xỉu luôn 😵
Thời gian chơi được đề xuất: nửa ngày.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: buổi tối ngắm “Lam Nhãn Lệ” ở cầu Nam (南桥蓝眼泪), bạn sẽ cảm nhận trọn vẹn nét đẹp cổ kính – lãng mạn – yên bình của nơi đây.
Công trình thủy lợi cổ đại nổi tiếng – Đô Giang Yển (都江堰), nằm trên sông Mân Giang (岷江), ở phía tây đồng bằng Thành Đô (成都平原西部) thuộc tỉnh Tứ Xuyên (四川), cách trung tâm Thành Đô (成都) khoảng 56 km. Thời cổ, nơi đây thuộc huyện Đô An (都安县) nên ban đầu gọi là Đô An Yến (都安堰); từ thời Tống – Nguyên trở đi đổi gọi là Đô Giang (都江), được ca ngợi là “bảo vật trấn sông, kỳ diệu thiên cổ” (独奇千古的镇川之宝). Công trình gồm ba hạng mục lớn: Ngư Chủy (鱼嘴堤) – chia dòng nước, Phi Sa Yển (飞沙堰) – xả lũ, Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) – dẫn nước. Ba hạng mục này phối hợp nhịp nhàng, kiểm soát lẫn nhau, hoạt động cân bằng, giúp dẫn nước tưới tiêu, phân lũ giảm tai, đạt được hiệu quả “phân bốn sáu, điều hòa khi lũ hạn (分四六，平潦旱)”. Nhờ vậy, vùng bình nguyên Tây Thục (西蜀平原) vốn hễ mưa là ngập lụt, đã trở thành vùng đất Thiên phủ chi quốc (天府之国) tức “vùng đất trù phú, nơi lũ lụt và hạn hán được con người kiểm soát và nạn đói không còn nữa”.
Vào cuối thời Tần Chiêu Vương (秦昭王后期, khoảng 276–251 TCN), Thái thú quận Thục (蜀郡守) Lý Băng (李冰) đã tổng kết kinh nghiệm trị thủy của người xưa, ông cùng con trai huy động dân cư hai bờ sông Mân Giang (岷江) cùng xây dựng công trình Đô Giang Yển (都江堰). Đến thời nhà Đường (唐代), người ta tiếp tục xây dựng Phi Sa Yển (飞沙堰) để tăng khả năng xả lũ. Sau khi nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa được thành lập (建国后), chính quyền đã cho xây dựng thêm kênh cấp nước công nghiệp (工业供水渠), cửa đập Ngoại Giang (外江闸) và cửa tạm chắn nước dẫn công nghiệp của Phi Sa Yển (飞沙堰工业引水临时挡水闸). Để đảm bảo công trình vận hành hiệu quả, đã thiết lập chức quan quản lý đập (堰官) và chế độ tu sửa định kỳ hằng năm (岁修制度).
Điều vĩ đại nhất là sau hơn 2250 năm, công trình vẫn hoạt động bền bỉ và ngày càng phát huy hiệu quả lớn hơn. Nơi đây được mệnh danh là “bảo tàng thủy lợi sống” (活的水利博物馆) – là công trình thủy lợi cổ đại lâu đời nhất, duy nhất còn tồn tại trên thế giới, nổi bật với đặc trưng dẫn nước không cần đập chắn (无坝引水). Công trình tận dụng địa hình cao ở tây bắc – thấp ở đông nam (西北高、东南低), dựa vào đặc điểm địa thế, dòng chảy và thế nước tại cửa ra núi (江河出山口处) để dẫn nước tự nhiên bằng thế chảy (自流灌溉) mà không cần đập chắn. Nhờ đó, các chức năng như chống lũ, tưới tiêu, dẫn nước, xả cát, điều tiết dòng chảy hòa quyện thành một hệ thống tổng thể thống nhất, đảm bảo hiệu quả tối ưu cho phòng lũ, thủy lợi, giao thông đường thủy và sinh hoạt xã hội.
Hơn 1800 năm trước, Trương Lăng (张陵) – người sáng lập Đạo giáo (道教) – đã chọn núi Thanh Thành (青城山) với cảnh sắc xanh biếc, yên tĩnh, linh khí dồi dào làm nơi tu luyện. Từ đó, hương khói trên núi ngày càng thịnh, nhưng các đạo quán, đình các được xây dựng bởi Đạo gia đều ẩn mình trong rừng sâu, hòa quyện tự nhiên với núi, rừng, suối, đá xung quanh. Điều kiện địa lý và sinh thái đặc biệt đã tạo nên hàng loạt thắng cảnh thiên nhiên như: Ly Đôi Tỏa Hiệp (离堆锁峡), Kim Đê Tịch Chiếu (金堤夕照), Hùng Quan Cổ Đạo (雄关古道), Ngọc Lũy Tiên Đô (玉垒仙都), Hàn đàm phục long (寒潭伏龙), Tác Kiều Phi Hồng (笮桥飞虹), Tiên Tư (dung nhan) Ngọc Nữ (玉女仙姿), Mân Sơn Hiểu Tuyết (岷山晓雪), Bảo Bình Xuân Hiểu (宝瓶春晓), v.v. Cùng với đó là các công trình kiến trúc cổ: Nhị Vương Miếu (二王庙), Phục Long Quán (伏龙观), Cầu dây An Lan (安澜索桥), Thành Hoàng Miếu (城隍庙). Tất cả hòa quyện thành bức tranh tổng thể độc đáo gồm núi – nước – thành – rừng – đập – cầu, kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên và văn hóa, con người và môi trường, công trình thủy lợi và cảnh quan sơn thủy, tạo nên kỳ quan nghìn năm “thiên – nhân hợp nhất” (天人合一的千古奇观) – vừa có giá trị thưởng ngoạn cao, vừa mang ý nghĩa sinh thái và đặc sắc văn hóa sâu sắc. Hằng năm, Đô Giang Yển (都江堰) đón tiếp rất nhiều du khách nước ngoài, trong đó có các chuyên gia thủy lợi, ai nấy đều kinh ngạc trước trình độ khoa học vượt trội của công trình này.
Các điểm tham quan nổi bật: - Công trình phân nước Ngư Chủy trên sông Mân Giang (岷江鱼嘴分水工程): Đập phân nước Ngư Chủy (鱼嘴分水堤) còn gọi là “Ngư Chủy (鱼嘴)”, là công trình phân nước của Đô Giang Yển (都江堰), tên gọi bắt nguồn từ hình dáng giống miệng cá. Nó vươn ra giữa dòng sông Mân Giang (岷江), gồm một hệ thống công trình hoàn chỉnh như đê Bách Trượng (百丈堤), Mã Trà (杩槎), và đê Kim Cang (金刚堤) phối hợp với nhau. Chức năng chính là chia dòng sông Mân (岷江) cuồn cuộn thành hai nhánh: Phía tây gọi là Ngoại Giang (外江), dân gian gọi là Kim Mã Hà (金马河) – dòng chính của Mân Giang (岷江), chủ yếu để thoát lũ. Phía đông men theo chân núi gọi là Nội Giang (内江) – kênh dẫn nước nhân tạo, chủ yếu dùng để tưới tiêu. Thời cổ đại, Ngư Chủy (鱼嘴) được xây bằng lồng tre chứa đá cuội (竹笼装卵石垒砌). Do được đặt ở khúc cong của dòng Mân Giang (岷江) khi chảy ra khỏi núi, vào mùa đông – xuân khi nước cạn, dòng chính uốn quanh đầu Ngư Chủy, hướng thẳng vào Nội Giang (内江), khiến lượng nước vào Nội Giang chiếm khoảng 6 phần, còn Ngoại Giang (外江) 4 phần. Đến mùa hè – thu, khi nước dâng cao, thế nước không còn bị khúc cong hạn chế, dòng chính đổ thẳng vào Ngoại Giang, tỉ lệ nước đảo ngược: Nội Giang nhận 4 phần, Ngoại Giang nhận 6 phần. Cách thiết kế này khéo léo tận dụng địa hình tự nhiên, hoàn hảo giải quyết nhu cầu nước tưới và sinh hoạt trong mùa khô, cũng như chống ngập trong mùa lũ – một kiệt tác về trí tuệ thủy lợi của Trung Hoa cổ đại.
- Công trình xả lũ và khử bùn Phi Sa Yển (飞沙堰溢洪排沙工程): Kênh xả lũ Phi Sa Yển (飞沙堰溢洪道) còn được gọi là “kênh xả lũ (泄洪道)”, có ba chức năng nổi bật là xả lũ (泻洪), khử bùn (排沙) và điều tiết lượng nước (调节水量), nên được gọi chung là “Phi Sa Yển (飞沙堰)”. Phi Sa Yển (飞沙堰) là một trong ba hạng mục chính của Đô Giang Yển (都江堰三大件之一). Nhìn bề ngoài có vẻ bình thường, nhưng thực chất lại đóng vai trò cực kỳ quan trọng – có thể nói đây chính là yếu tố then chốt đảm bảo cho đồng bằng Thành Đô (成都平原) không bị thiên tai lũ lụt. Chức năng chính của Phi Sa Yển (飞沙堰) là: Khi lượng nước trong Nội Giang (内江) vượt quá giới hạn dòng chảy tối đa của Bảo Bình Khẩu (宝瓶口), lượng nước dư thừa sẽ tự động tràn ra qua Phi Sa Yển (飞沙堰); nếu gặp trường hợp lũ cực lớn (特大洪水), Phi Sa Yển (飞沙堰) còn có thể tự phá đê tạm thời (自行溃堤), cho phép lượng nước khổng lồ quay trở lại dòng chính của sông Mân Giang (岷江正流), nhờ đó giảm thiểu nguy cơ ngập lụt cho vùng đồng bằng. Một chức năng quan trọng khác của công trình này chính là “phi sa (飞沙)” – đẩy bùn cát đi. Bởi vì sông Mân (岷江) chảy xiết từ dãy núi trùng điệp, mang theo rất nhiều bùn, cát và đá cuội (泥沙、石块); nếu để chúng theo dòng Nội Giang (内江) chảy xuống, sẽ gây bồi lấp ở khu vực Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) và vùng tưới tiêu (灌区). Thời cổ đại, Phi Sa Yển (飞沙堰) được xây dựng như một công trình tạm bằng lồng tre nhồi đá cuội (竹笼卵石堆砌的临时工程); Ngày nay, đã được thay thế bằng kết cấu bê tông (混凝土浇铸) để đạt hiệu quả bền vững lâu dài, không cần tu sửa (一劳永逸的功效).
- Công trình dẫn nước Bảo Bình Khẩu (宝瓶口引水工程): Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) đóng vai trò như “cửa điều tiết (节制闸)”, có thể tự động kiểm soát lượng nước chảy vào Nội Giang (内江). Công trình này được đục mở trên dãy núi Tiên Sơn (湔山) – nay gọi là Quán Khẩu Sơn (灌口山) hoặc Ngọc Lũy Sơn (玉垒山) – nơi dãy núi kéo dài ra đến sát bờ sông Mân Giang (岷江). Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) là cửa nhân tạo được đục xuyên qua sườn núi, đóng vai trò yết hầu kiểm soát dòng nước chảy vào Nội Giang (内江进水的咽喉). Vì hình dạng của cửa này giống cổ chai (瓶口), lại có chức năng điều tiết kỳ diệu, nên được đặt tên là “Bảo Bình Khẩu”, nghĩa là “cổ bình quý”. Ngọn đồi nằm bên phải Bảo Bình Khẩu (宝瓶口右边的山丘) được gọi là Li Đôi (离堆), vì nó tách rời khỏi dãy núi chính (与山体相离). Trước khi Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) được mở, Li Đôi (离堆) vốn là một phần của vách Hổ Đầu Nham (虎头岩) thuộc Tiên Sơn (湔山). Do cảnh quan tự nhiên quanh Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) vô cùng tráng lệ, nơi đây được mệnh danh là “Li Đôi Tỏa Hiệp (离堆锁峡)”, và là một trong mười thắng cảnh nổi tiếng của vùng Quảng Dương xưa (灌阳十景之一).
- Phục Long Quán (伏龙观): còn có các tên khác như Lão Vương Miếu (老王庙), Lý Công Từ (李公祠), hay Lý Công Miếu (李公庙). Nằm trong Công viên Li Đôi (离堆公园), phía dưới là một hồ sâu (深潭). Tương truyền rằng khi Lý Băng (李冰) trị thủy, ông đã hàng phục con ác long dưới núi Li Đôi (离堆), nên vào đầu thời Bắc Tống (北宋), người ta lập đền thờ ông tại đây và đặt tên là Phục Long Quán (伏龙观) – nghĩa là “Đền Hàng Long”. Hiện nay, ngôi đền còn ba lớp điện chính. Tiền điện trưng bày tượng đá khắc hình Lý Băng (李冰石刻像) được khai quật từ lòng sông vào năm 1974, khi xây cửa điều tiết Ngoại Giang (外江节制闸). Bức tượng cao 2,9 mét và nặng 4,5 tấn, được tạc vào đầu niên hiệu Linh Đế nhà Đông Hán (东汉灵帝初年), là tượng điêu khắc tròn bằng đá (圆雕石像) sớm nhất còn lại ở Trung Quốc, vô cùng quý giá. Nội điện còn có tượng đá công nhân đê điều thời Đông Hán (东汉堰工石像), cùng bảo vật Phi Long Đỉnh (飞龙鼎) – di vật truyền thuyết gắn với Kim Tiên (金仙) và Ngọc Chân Công chúa (玉真公主) khi họ tu đạo ở Núi Thanh Thành (青城山) vào thời Đường (唐代). Hậu điện trưng bày mô hình điện động khu tưới Đô Giang Yển (都江堰灌区的电动模型). Bên trái Phục Long Quán (伏龙观) là Bảo Bình Khẩu (宝瓶口), nơi dòng nước Mân Giang (岷江) cuồn cuộn chảy qua, tạo nên cảnh tượng hùng vĩ và dữ dội. Trên đỉnh sau Phục Long Quán, có Đài Quan Lan (观澜亭) – lầu tám góc hai tầng, từ đây phóng tầm mắt xa, có thể nhìn thấy Ngư Chủy (鱼嘴), Cầu Dây (索桥) và dòng Mân Giang (岷江) cuồn cuộn, xa xa là đỉnh tuyết Tây Lĩnh (西岭雪峰).
- Nhị Vương Miếu (二王庙): Nằm trên núi Ngọc Lũy (玉垒山), phía trước đối diện với công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰). Ban đầu, nơi đây là Vọng Đế Miếu (望帝祠) được xây dựng để tưởng niệm Thục Vương (蜀王); đến thời Tề Kiến Vũ (齐建武, năm 494–498), miếu được đổi thành Sùng Đức Miếu (崇德祠), dùng để thờ cha con Lý Băng (李冰父子) – những người có công xây dựng Đô Giang Yển (都江堰). Đến thời Nhà Tống (宋代, năm 960–1279), Lý Băng (李冰) và con trai ông (其子) lần lượt được hoàng đế sắc phong tước vương (皇帝敕封为王), nên hậu thế mới gọi nơi này là “Nhị Vương Miếu” (二王庙). Bên trong chính điện của đền thờ tượng cha con Lý Băng (李冰父子塑像), đồng thời còn lưu giữ nhiều danh ngôn về trị thủy (治水名言) và bia khắc thơ của các thi nhân (诗人碑刻). Cụm kiến trúc của Nhị Vương Miếu (二王庙建筑群) nằm ở bờ đông khu vực đầu kênh Đô Giang Yển (都江堰渠首东岸), có quy mô đồ sộ (规模宏大), bố cục nghiêm ngặt (布局严谨) và cảnh quan tĩnh lặng, thanh u (地极清幽). Toàn bộ Nhị Vương Miếu (二王庙) chiếm diện tích khoảng hơn 50.000 m², trong đó khu kiến trúc chính khoảng 10.000 m² (主建筑约1万平方米). Miếu được chia thành hai khu vực: Đông Uyển (东菀) là khu lâm viên (园林区), còn Tây Uyển (西菀) là khu chính điện và các tòa miếu (殿宇区). Công trình được xây dựng theo kết cấu gỗ xuyên đấu (木穿逗结构建筑), hoàn toàn dựa vào địa thế tự nhiên, tựa núi mà dựng, và không nhấn mạnh tính đối xứng theo trục trung tâm (不强调中轴对称). Các tòa điện xếp tầng xen kẽ (上下重叠交错), mang phong cách vừa hùng vĩ vừa thanh nhã (宏伟秀丽), cảnh quan xung quanh thanh tịnh và hữu tình (环境幽美).
- Cầu dây An Lan (安澜索桥): còn gọi là Cầu An Lan (安澜桥) hay Cầu Phu Thê (夫妻桥), nằm ngay phía trên Ngư Chủy (鱼嘴) của Đô Giang Yển (都江堰), bắc qua Nội Giang (内江) và Ngoại Giang (外江). Đây được mệnh danh là một trong “Năm cây cầu cổ đại nổi tiếng nhất Trung Quốc (中国古代五大桥梁)”, đồng thời cũng là cảnh quan mang tính biểu tượng nhất của Đô Giang Yển (都江堰). Cầu được xây dựng từ trước thời Tống (宋代以前), đến cuối thời Minh (明末, thế kỷ 17) thì bị hủy trong chiến loạn. Tên cổ của cầu là Châu Phố Kiều (珠浦桥), đến năm đầu Thuần Hóa (淳化元年) đời Tống đổi tên thành Bình Sự Kiều (评事桥), và đến thời Gia Khánh (嘉庆) nhà Thanh (清代) khi dựng cầu mới, được đặt tên là An Lan Kiều (安澜桥). Cầu dây nguyên thủy được chống đỡ bằng các bệ đá ghép gỗ (木排石墩), dùng dây mây to (粗竹缆) giăng ngang sông, mặt cầu lát ván gỗ (木板), hai bên làm lan can bằng dây tre (竹索). Cầu dài khoảng 500 mét, còn cây cầu hiện nay là cầu dây thép với móng bê tông cốt thép, được xây dựng lại theo cấu trúc hiện đại. Cầu dây (索桥) là loại hình cầu xuất hiện rất sớm ở vùng Tây Tứ Xuyên (四川西部地区). Niên đại xây dựng chính xác của cầu dây An Lan (安澜索桥) đã không thể xác định, nhưng theo sách “Hoa Dương Quốc Chí – Thục Chí” (《华阳国志·蜀志》) có ghi: “Lý Băng khả tạc (李冰能笮)”, tức ông có thể bện và dựng cầu bằng dây mây. Ngoài ra, sách “Thủy Kinh Chú – Giang Thủy” (《水经注·江水》) cũng chép rằng “Phù Giang hữu tạc kiều (涪江有笮桥)”, chứng tỏ việc xây dựng loại cầu này ít nhất không muộn hơn thời Lý Băng trị thủy Đô Giang Yển. Chữ “笮 (tạc)” có nghĩa là dây tre hoặc dây mây, chính là vật liệu chủ yếu làm cầu ở vùng Tây Xuyên cổ đại, vì vậy Cầu Dây An Lan (安澜索桥) còn được gọi bằng các tên như Cầu Tre (竹桥), Cầu Dây Thừng (绳桥) hay Cầu Dây Mây (竹藤桥). Cây cầu hiện tại được xây dựng lại vào năm 1974, dời vị trí xuống hạ lưu hơn 100 mét, thay dây tre bằng dây thép, và các trụ gỗ chống đỡ dây được thay bằng cọc bê tông (混凝土桩). Nhìn từ xa, cầu như dải cầu vồng bay giữa trời, cũng giống như tấm lưới cá phơi nắng, dáng vẻ độc đáo, duyên dáng. Đi dạo trên cầu, phía tây có thể thấy dòng Mân Giang (岷江) gầm thét xuyên núi mà ra, phía đông nhìn thấy hệ thống kênh tưới chằng chịt (灌渠纵横) – toàn cảnh công trình Đô Giang Yển (都江堰工程) và chức năng vĩ đại của nó, đều hiện rõ mồn một trước mắt.
- Đô Giang Yển Ngọa Thiết (都江堰卧铁): là thanh sắt nằm dưới sông Nội Giang (内江), tại vị trí gọi là Phượng Tê Oa (凤栖窝). Đây là chuẩn mực đo độ nạo vét lòng sông hằng năm, dùng làm dấu mốc xác định độ sâu khi tu sửa và nạo sông ở Đô Giang Yển. Tương truyền rằng khi Lý Băng (李冰) xây dựng công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰), ông chôn một con “thạch mã” (石马 – ngựa đá) dưới lòng Nội Giang (内江) để làm chuẩn mực cho độ sâu cần nạo vét mỗi năm. Về sau, vật này được thay bằng “Ngọa Thiết” (卧铁 – thanh sắt nằm). Hiện nay có bốn thanh Ngọa Thiết (卧铁) được chôn vào các thời kỳ khác nhau: Thời Minh Vạn Lịch năm thứ tư (明朝万历四年, 1576), Thời Thanh Đồng Trị năm thứ ba (清同治三年, 1864), Thời Dân Quốc năm thứ mười sáu (民国十六年, 1927), và năm 1994. Hiện tại, bản sao của bốn thanh Ngọa Thiết (卧铁) được trưng bày tại khu phun nước trong Công viên Cổ Ly Đôi (离堆古园喷泉处) để du khách chiêm ngưỡng, còn hiện vật thật vẫn được chôn dưới lòng sông Nội Giang (内江河床下).
🏞️ Các điểm tham quan khác (其他景点): Tháp Khuê Quang (奎光塔), Khu phong cảnh Hồng Khẩu (虹口景区), Nam Kiều (南桥), Viên Minh Cung (园明宫), Thanh Khê Viên (清溪园), Đô Giang Yển Thành Hoàng Miếu (都江堰城隍庙), Ngọc Lũy Quan (玉垒关), Công viên Li Đôi (离堆公园), Tần Yển Lâu (秦堰楼), Công viên Ngọc Lũy Sơn (玉垒山公园), Trì Bút Tào (掷笔槽), Khu phong cảnh Ngoại Sơn Thanh Thành (青城外山景区), Đại lộ Hạnh Phúc (幸福大道), Hồ Thúy Nguyệt (翠月湖), Chùa Linh Nham (灵岩寺), v.v.
📍 Lộ trình check-in:
🗺️ Tuyến Tần Yển Lâu – Cổng số 6 (秦堰楼6号门路线). Thời gian: khoảng 2,5 giờ, tổng chiều dài 3,6 km. Lộ trình: Từ Tần Yển Lâu (秦堰楼) – Cổng số 6 (6号大门) → Đài ngắm cảnh Tần Yển Lâu (观景台) (có thể nhìn toàn cảnh công trình thủy lợi miễn phí) → Miếu Nhị Vương (二王庙) → Tùng Mậu cổ Đạo (松茂古道) → Cầu dây An Lan (安澜索桥) → Ngư Chủy (鱼嘴) → Phi Sa Yển (飞沙堰) → Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) → Li Đôi (离堆公园) → Ra tại Cổng số 1 (1号门，离堆公园南大门) → Bên trái cổng là Cầu Nam (南桥) – Hành lang ngắm cảnh (廊桥). Ưu điểm: 1️⃣ Chỉ cần mua vé 1 lần để vào. 2️⃣ Có thể ngắm toàn cảnh công trình thủy lợi Đô Giang Yển từ đài quan sát miễn phí, không cần tốn thêm tiền đi thang cuốn. 3️⃣ Tuyến đi chủ yếu là xuống dốc, nhẹ nhàng, từ trên đi xuống. Nhược điểm: Cổng Tần Yển Lâu (秦堰楼) và Cổng số 6 (6号门) thường có hàng chờ dài, dễ đông khách vào giờ cao điểm. Lưu ý: Tuyến này cần đi taxi đến Tần Yển Lâu (秦堰楼 / 6号门), giá 10 tệ, mất tầm 10 phút.
🗺️ Tuyến Miếu Nhị Vương Miếu – Cổng số 5 (二王庙中门5号门路线). Thời gian: khoảng 2,5 giờ, tổng chiều dài 3,6 km. Lộ trình: Từ Miếu Nhị Vương Miếu – Cổng số 5 (二王庙中门，5号门) → Tần Yển Lâu (秦堰楼) → Nhị Vương Miếu (二王庙) → Tùng Mậu cổ Đạo (松茂古道) → Cầu dây An Lan (安澜索桥) → Ngư Chủy (鱼嘴) → Phi Sa Yển (飞沙堰) → Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) → Li Đôi (离堆公园) → Ra tại Cổng số 1 (离堆公园南大门) → Cầu Nam (南桥) → Khu cổ thành Quán Huyện (灌县古城区). Ưu điểm: 1️⃣ Tuyến đường dốc xuống, thuận tiện đi lại. 2️⃣ Nếu Tần Yển Lâu 秦堰楼) quá đông, có thể chọn Cổng số 5 (二王庙中门) làm lối vào thay thế. Nhược điểm: Không nhìn được toàn cảnh công trình thủy lợi (全景水利工程), chỉ xem được một phần.
🗺️ Tuyến Lý Lão Quân – Cổng số 4 (李老君4号门路线). Thời gian: khoảng 3,5–4,5 giờ, tổng chiều dài 4,5 km. Đặc điểm: Có thể nhìn toàn cảnh, nhưng phải leo dốc một đoạn và tốn phí thêm. Lộ trình: Từ Cổng số 4 Lý Lão Quân (4号门，李老君门) – có thể vào từ Lý Kỷ quán (李纪馆) hoặc Khách sạn Nhị Vương Miếu (二王庙宾馆) → đi bộ khoảng 20 phút đường núi đến thang cuốn Nhất Bộ Vân Lang (一步云廊扶梯) (vé thang cuốn 40 tệ/người) → sau khi đi thang cuốn khoảng 2 phút, tiếp tục đi bộ 8 phút đến Ngọc Lũy Các (玉垒阁) → quay lại theo đường cũ về Nhị Vương Miếu (二王庙) hoặc xuống núi đến Tây Quan (西关) đến Nhị Vương Miếu (二王庙) theo Tùng Mậu cổ Đạo (松茂古道) → đi tiếp qua Tùng Mậu cổ Đạo (松茂古道) → Cầu dây An Lan (安澜索桥) → Ngư Chủy (鱼嘴) → Phi Sa Yển (飞沙堰) → Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) → Li Đôi (离堆公园) → Ra tại Cổng số 1 (1号门) → Nam Kiều (南桥)→ Khu cổ thành Quán Huyện (灌县古城区). Ưu điểm: Tuyến này có thể nhìn toàn cảnh công trình thủy lợi, tầm nhìn đẹp nhất trong các tuyến. Nhược điểm: 1️⃣ Phải leo núi một đoạn, hơi mệt. 2️⃣ Mất phí 40 tệ/người cho thang cuốn Ngọc Lũy Các (玉垒阁扶梯. 3️⃣ Thời gian tham quan lâu hơn các tuyến khác.
🗺️ Tuyến Cổng số 1: Ga Công viên Li Đôi (离堆公园站) → Quảng trường Ngưỡng Thiên Oa (仰天窝广场) → Cổng số 1 Đô Giang Yển (都江堰1号门), trước khi vào có thể check-in ở Cầu Nam (南桥) bên phải cổng chính→ Vườn cổ Li Đôi (离堆古园) – khu vườn nằm bên trái trục chính → Ngọa Thiết (卧铁) → Yến Công Đạo (堰功道) → Phục Long Quan (伏龙观) → Bảo Bình Khẩu (宝瓶口) → Li Đôi (离堆) → Cầu treo nhỏ (小索桥) → Đình bia (碑亭) → Phi Sa Yển (飞沙堰) → Lối đi bộ đê Kim Cang (金刚堤步行栈道) → Ngư Chủy (鱼嘴) → Cầu dây An Lan (安澜索桥) → Tần Yển Lâu (秦堰楼) → Nhị Vương Miếu (两王庙 / 二王庙) → Ngọc Lũy Các (玉垒阁) → Tùng Mậu cổ Đạo (松茂古道) → Ngọc Lũy Quan (玉垒关) → Tây Quan (西关) → Thành Hoàng Miếu (城隍庙) → Ngọc Lũy Sơn - Cổng số 3 (玉垒山 - 3号门出) → Khu cổ thành Quán Huyện (灌县古城区). Khuyên nên vào từ Cổng số 1 (1号门) chứ không phải Tần Yển Lâu (秦堰楼) như nhiều người trên mạng khuyên. Từ Cổng 1 vào có thể nhanh chóng thấy phần chính của công trình thủy lợi, và bạn có thể linh hoạt chọn độ dài tuyến đi tùy thời gian – thể lực. Nếu vào từ Tần Yển Lâu (秦堰楼), bạn sẽ bỏ qua nửa tuyến bên phải (đường đỏ), và chỉ đến cuối hành trình mới thấy công trình chính.
🗺️ Tuyến Khu cổ thành Quán Huyện (灌县古城区): Nam Kiều (南桥)/ Tây Quan (西关) → Phố Nam & Phố Tây (南街 & 西街) → Tường thành Minh (明城墙) → Phố Văn Miếu (文庙街) → Phố Văn Miếu Sơn (文庙山街) → Cổ thành Quán Huyện (灌县古城) → Phố mỹ thực (杨柳河美食街) → Thiên Phủ Nguyên (天府源) xem show "Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)" → Tuyên Hóa Môn (宣化门).
🗺️ Lộ trình gợi ý 1 ngày: Sáng (8:00 - 11:30): Thung lũng gấu trúc/ Leo núi Thanh Thành. Trưa: Ăn đặc sản Đô Giang Yển: Lẩu bò Quận Huyện (灌县牛肉火锅), Thịt xông khói núi Thanh Thành (青城山腊肉), Cuộn hành (葱葱卷), Cơm rượu Trương (张醪糟), Móng giò hầm (蹄花), Đầu thỏ Vưu (尤兔头), Đậu hũ thịt bò (牛肉豆花). Chiều: Khu công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰景区水利工程) và Khu cổ thành (古城区). Tối: Xem show "Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)".
📷 Điểm check-in chụp ảnh:
- Cổ thành Quán Huyện (灌县古城): Nằm ngay bên cạnh khu vực ngắm “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)”，cổ trấn này vẫn lưu giữ kiến trúc phong cách thời Minh – Thanh, mang vẻ đẹp cổ kính. Tản bộ trên phố, bạn có thể ghé thăm các cửa tiệm di sản như Văn Ký cao điểm (文记糕点), những cửa hàng lâu đời để cảm nhận bề dày lịch sử nơi đây. Ban đêm, cổ trấn lung linh ánh đèn, nhộn nhịp với các hoạt động đặc sắc như Nghi lễ quan Thái thú Thục mở cổng thành (蜀郡守开城门仪式) và tuần du cổ thành (古城巡游). Nơi đây có con đường Trà Mã cổ đạo (茶马古道), tàn tích tường thành nhà Minh (明城墙遗址), tường đỏ Văn Miếu (文庙红墙), mở cửa miễn phí. Đi theo tuyến ngõ Tằng Gia (曾家巷) → đường Hạnh Phúc (幸福路) → phố Tỉnh Phúc (井福街), nơi ẩn giấu nhiều bức tường chữ đặc sắc. Vừa ăn tào phớ (豆花) vừa chụp ảnh check-in - cảm giác đậm chất đời thường. Có thể bật định vị đến tiệm đậu hoa (巷恭豆花) để chụp hình cùng chữ to “Đô Giang Yển (都江堰)” và hàng chữ nổi tiếng “南风知我意” – Gió Nam hiểu lòng ta.
- Quảng trường Ngưỡng Thiên Oa (仰天窝广场): Ra từ cổng D của Ga Công viên Li Đôi (离堆公园), check-in với bức tượng Gấu trúc khổng lồ (大熊猫) - nơi từng được Địch Lệ Nhiệt Ba (迪丽热巴) chụp ảnh. Bức tượng gấu trúc khổng lồ dài 26m, rộng 11m, cao 12m, nặng tới 130 tấn 🐼 Ban đêm chụp ảnh vẫn rất rõ nét, rất đáng để check-in! Ở Quảng trường cũng thường xuyên diễn ra các hoạt động văn hóa, người dân và du khách cùng nhau nhảy múa điệu Qua Trang Vũ (锅庄舞) – là một điệu múa vòng truyền thống của người Tạng, thường được múa tập thể quanh đống lửa hoặc quảng trường, vừa múa vừa hát, không cần nhạc cụ đi kèm, tạo không khí vô cùng sôi động. Từ Quảng trường Ngưỡng Thiên Oa (仰天窝广场) đi bộ khoảng 5 phút là tới Phố nước Đô Giang Yển (都江堰水街). Ở đây có một bức tường khổng lồ ghi chữ “都江堰”.
- Tần Yển Lâu (秦堰楼): Tháp 5 tầng, đứng trên đỉnh có thể ngắm toàn cảnh công trình thủy lợi Đô Giang Yển.
- Ngọc Lũy Các (玉垒阁): Điểm cao nhất trong khu thắng cảnh, gồm 6 tầng, lên đỉnh có thể nhìn toàn cảnh thành phố và công trình Đô Giang Yển. Có thang cuốn dài thứ hai châu Á, giá khứ hồi 40 tệ/người.
- Nam Kiều (南桥): Cây cầu bắc ngang qua Nội Giang Mân Giang (岷江内江), nằm phía hạ lưu của Bảo Bình Khẩu (宝瓶口). Được xây dựng từ thời Quang Tự nhà Thanh, đây là một trong những công trình biểu tượng của Đô Giang Yển. Thân cầu được chạm khắc gỗ, đá, vẽ màu tinh xảo, hội tụ nhiều nghệ thuật truyền thống. Là điểm ngắm cảnh đêm Đô Giang Yển tuyệt vời nhất 🌉, lượng khách rất đông, là địa điểm check-in bắt buộc khi đến Đô Giang Yển. Buổi tối còn có thể nhìn thấy hiện tượng “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)” – cực kỳ kỳ ảo!
- Phố Nam & Phố Tây (南街 & 西街): Tuyến phố cổ nhộn nhịp, kết nối với khu cổ thành. Cảm giác như đang ở Lệ Giang, bạn có thể vừa dạo vừa thưởng thức món ăn địa phương. Đây là con phố cổ đậm chất đời thường, tràn đầy hơi thở cuộc sống.
- Tường thành Minh (明城墙): Nằm trong cổ thành Quán Huyện (灌县古城), còn lại khoảng 200m tường thành cổ, rất thích hợp để ngồi tắm nắng và ngắm cảnh. Ngồi trên tường thành cảm nhận gió từ Đô Giang Yển (都江堰) thổi qua, những cây cổ thụ, mái ngói xanh và tường thành hòa quyện tạo nên khung cảnh xưa cũ 🍃. Tựa như có thể nghe thấy tiếng vọng của lịch sử.
- Phố Văn Miếu (文庙街): Điểm đến không thể bỏ qua của các bạn yêu nghệ thuật! Rất thích hợp để chụp ảnh check-in, đậm không khí hoài cổ. Có TV, điện thoại, xe đạp, nhạc cụ cổ điển - như trở về tuổi thơ. Con đường lát đá xanh, xen giữa là các tòa nhà cổ kính. Chỉ cần chọn một góc nhỏ ngồi xuống, cảm giác cực kỳ thư thái. Biển hiệu “梧桐·都江堰” trước cửa hàng là góc chụp nổi tiếng. Bức tường đỏ của Văn Miếu (文庙) kết hợp hàng cây ngô đồng (梧桐树) cũng cực kỳ đẹp! Trước kia nơi đây có rất nhiều cửa hàng đồ cổ, đồ chơi, giờ đã tháo bớt nhà cũ nên phải tìm góc chụp khéo.
- Phố Văn Miếu Sơn (文庙山街): Đi hết Phố Văn Miếu (文庙街) là đến đây - con phố nhỏ ít người, mang nét cổ xưa yên bình. Có nhiều quán cà phê và trà quán; rất lý tưởng để nghỉ chân, cảm nhận nhịp sống chậm rãi của Thành Đô (成都). Khi màn đêm buông xuống, bạn có thể tản bộ và đi ăn tối gần đó.
- Thiên Phủ Nguyên (天府源): Cầu này song song với cầu Nam Kiều (南桥), cùng bắc ngang qua sông Mân Giang (岷江), hai cầu cách nhau khoảng 400m. Đây là điểm ngắm “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)” đẹp nhất, ánh đèn phản chiếu dòng Mân Giang (岷江) tạo nên hiệu ứng xanh huyền ảo. Lưu ý: Thiên Phủ Nguyên không nằm trong khu thắng cảnh, không cần vé.
- Tuyên Hóa Môn (宣化门): Cổng thành mang tính biểu tượng của cổ thành Quán Huyện (灌县古城), chỉ cần dừng chân chụp nhanh một tấm là đủ “check-in” rồi.
🎉 Trải nghiệm đặc sắc: Ở vùng bình nguyên Tứ Xuyên rực rỡ, Đô Giang Yển (都江堰) không chỉ có công trình thủy lợi nghìn năm kỳ vĩ, mà còn có một nét lãng mạn xanh huyền ảo, thu hút vô số du khách ghé thăm. Mỗi khi màn đêm buông xuống, hệ thống đèn dọc theo sông được thắp sáng, những cây cầu ở Đô Giang Yển rực rỡ trong ánh đèn neon. Dòng sông Mân Giang (岷江) chảy qua dưới chân cầu như khoác lên mình một tấm lụa xanh huyền ảo, dòng nước chảy xiết trông tựa như những “giọt lệ xanh” tuôn trào, vì thế mà có tên gọi “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)”. Đứng trên cầu, bạn sẽ có cảm giác như đang lạc bước vào một đại dương xanh lam ngọc bích, nhìn dòng Mân Giang cuồn cuộn chảy dưới chân, gió mang theo hơi nước thổi tới mát lạnh mặt, cảnh sắc đẹp đến mức khiến người ta khó lòng quên được 💙. Vậy, thời gian bật đèn là khi nào, và làm sao để có thể bắt gặp được cảnh đẹp tuyệt mỹ này? Ngay sau đây là cẩm nang chi tiết ngắm “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)” ở Đô Giang Yển.
📌 3 vị trí ngắm và chụp đẹp nhất:
- Nam Kiều (南桥): Ban đêm, ánh đèn trên cầu sáng rực, phản chiếu cùng “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)” dưới sông, tạo nên cảnh sắc mộng ảo. Đứng trên cầu, bạn có thể ngắm nhìn dòng sông Mân Giang xanh thẳm chảy dưới chân, cảm nhận thế mạnh mẽ của thiên nhiên. Tuy nhiên, Nam Kiều luôn rất đông, đặc biệt vào ngày lễ, nếu muốn chụp ảnh đẹp cần đến sớm để giữ chỗ. Có thể chụp cùng tượng đầu rồng và Ngọc Lũy Các (玉垒阁) trên cao, nhưng không phải vị trí lý tưởng nhất để ngắm “Lam Nhãn Lệ 蓝眼泪”.
- Cầu hành lang Thiên Phủ Nguyên (天府源廊桥): Nằm song song với Nam Kiều, bắc ngang qua Mân Giang. So với Nam Kiều, nơi đây ít du khách hơn, thích hợp để yên tĩnh ngắm “Lam Nhãn Lệ 蓝眼泪”. Từ cổng Nam của khu du lịch Đô Giang Yển đi vào, men theo dòng Nội Giang đi bộ khoảng 5 phút là tới. Đây cũng là một hạng mục thủy lợi quan trọng trên dòng Nội Giang, vừa có giá trị thực dụng vừa có tính thẩm mỹ. Hai bên cầu có cầu thang nhỏ đi xuống, từ góc nghiêng này chụp ảnh “Lam Nhãn Lệ 蓝眼泪” rất đẹp, không cần thêm ánh sáng vẫn thấy dòng sông xanh trong lấp lánh. Vị trí “core”！Từ con đường kéo dài xuống cầu, bạn có thể chụp được toàn cảnh hai bên bờ sông xanh rực.
- Bên cạnh cổng Tuyên Hóa (宣化门) của cổ trấn Quảng Huyện (灌县古城): Đây là một điểm ngắm cảnh ít người biết, nằm bên tay trái cổng Tuyên Hóa. Từ đây có thể ngắm toàn cảnh Cầu hành lang Thiên Phủ Nguyên với tầm nhìn rộng rãi. Không gian yên tĩnh, khác hẳn sự náo nhiệt của Nam Kiều, thích hợp để thong thả thưởng ngoạn “Lam Nhãn Lệ 蓝眼泪” trong sự tĩnh lặng. Tuy nhiên, khoảng cách đến khu vực nước phát sáng hơi xa nên hiệu ứng thị giác không rõ bằng hai vị trí trên.
🗓️ Thời gian bật đèn (tham khảo): 🌟 Mùa hè (6-8): 19:00-20:00 bật, đến khoảng 1:00-2:00 sáng tắt. 🌟 Mùa đông (11-2): 17:30-18:40 bật, đến 1:00 sáng tắt. 🌟 Mùa xuân & thu: 18:00-19:00 bật, đến 1:00 sáng tắt. 🌙 Vào mùa hè trời tối muộn, có thể phải chờ đến 20:00 trở đi mới thấy hiệu ứng rõ nhất. ⚠️ Lưu ý: Thời gian bật đèn có thể thay đổi tùy mùa hoặc thời tiết. Tốt nhất nên hỏi trung tâm thông tin du khách địa phương hoặc theo dõi thông báo chính thức trước khi đi.
⏰ Thời gian gợi ý để xem đẹp nhất:
- Khoảng 20:30 trở đi khi trời tối hẳn (nhưng đông người).
👉 Gợi ý: nên đến sớm trước giờ bật đèn để chọn chỗ đẹp.
💡 Tips nhỏ: - Đặt chỗ: vào dịp lễ, mùa hè nên đặt trước 1–3 ngày qua tài khoản công khai “青城山都江堰” trên WeChat; ngày thường có thể mua trực tiếp.
- Khu thắng cảnh Đô Giang Yển (都江堰景区) có tổng cộng 7 cổng vào, nên lên kế hoạch trước tuyến đường vào khu.
- Xe điện tham quan trong khu thắng cảnh (景区观光车) chạy khoảng 3 phút, nếu thể lực tốt thì không cần thiết phải đi xe.
- Ga Công viên Lý Đôi (离堆公园站) không phải là Ga Đô Giang Yển (都江堰站)! Ga này gần khu thắng cảnh hơn!
- Dịp lễ không nên đi từ Cổng Bắc (北门) hay Tần Yếu Lâu (秦堰楼) vào, vì bắt buộc phải qua Cầu dây An Lan (安澜索桥) – cầu rất dài, mỗi chiều chỉ cho một người đi, nên hàng chờ sẽ cực dài, vừa vào đã phải xếp hàng rất mất hứng. Đi từ Cổng Nam (南门) thì dòng người sẽ phân tán hơn, và nếu có hướng dẫn viên thì bắt đầu từ Công viên Li Đôi (离堆古园) là hợp lý nhất, vì nơi này kể lại toàn bộ lịch sử xây dựng công trình Đô Giang Yển.
- Khu Đô Giang Yển là di tích văn hóa nhân văn, nên tìm hiểu sơ trước để hiểu được ý nghĩa các điểm tham quan. Không thì nên thuê hướng dẫn viên (讲解员). Trong khu thắng cảnh, “ba phần nhìn, bảy phần nghe” - nếu không có người thuyết minh, hay tìm hiểu trươc, bạn sẽ chỉ thấy “một đống đá” thôi 😅. Chi phí khoảng 100 tệ/người, có thể ghép nhóm. Theo hướng dẫn viên sẽ hiểu sâu hơn và đỡ đi vòng vèo.
- Chuẩn bị nhẹ gọn (装备精简): Nên mang giày thể thao nhẹ, một số đoạn cần leo hoặc đi bộ đường núi. Mang chai nước nhỏ, trong khu du lịch có nước uống trực tiếp (直饮水) 💦
- Mùa hè khách đông, Cầu dây An Lan (安澜索桥) thường phải xếp hàng, hãy chuẩn bị kem chống nắng ☀️
- Sau khi tham quan Bảo Bình Khẩu (宝瓶口), nếu đông người, có thể ra bằng cổng Đập Phi Sa (飞沙堰出口) để tiết kiệm thời gian.
- Những khu vực khác trong Đô Giang Yển (都江堰) thực ra có đi hay không cũng không quan trọng lắm, không có gì quá đặc biệt. Nhưng nếu đã đến Đô Giang Yển (都江堰) thì dù có mệt thế nào cũng nhất định phải leo lên Ngọc Lũy Các (玉垒阁) - lên đến tầng cao nhất nhé!
- Các điểm vui chơi lân cận (周边好玩的景点)✅✅‼️: Khu công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰景区水利工程): Chùa Linh Nham (灵岩寺), Nhà sách Chuông Thư Các (钟书阁), Công viên giải trí (融创乐园), Thung lũng Gấu Trúc (熊猫谷), Núi Thanh Thành (青城山), Thung lũng Vô Ưu (无忧山谷), Hồ Tử Bình Phố (紫坪铺), Cổ trấn Quận Huyện (灌县古城).
- Ẩm thực địa phương: Sau khi ngắm “Lam Nhãn Lệ (蓝眼泪)”, nhất định phải thử ẩm thực đặc sản Đô Giang Yển. Ở phố ăn vặt gần Nam Kiều (南桥), có các món như Đậu hủ cay (麻辣豆花), Mì lạnh (凉面). Trong Cổ trấn Quán Huyện (灌县古城), bạn có thể ghé Nhà hàng vịt Chung áp tử (钟鸭子川菜馆), nổi tiếng với các món vịt ngũ hương (五香鸭), vịt da ngọt (甜皮. Ngoài ra, đừng bỏ lỡ món đặc sản mì ngọt cay Đô Giang Yển (甜水面 – sợi mì dai, sốt ngọt cay đậm đà, ăn một lần là nhớ mãi.
4.2. Thanh Thành Sơn (青城山) - Một trong bốn ngọn núi đạo giáo lớn của Trung Quốc
Giao thông: - Giao thông công cộng: Từ Bến xe khách Tân Nam Môn Thành Đô (成都新南门客运站) có xe buýt đi Thanh Thành Sơn (青城山). Thời gian chạy: 7:30 – 14:30, xuất bến luân phiên 30 phút/chuyến. Giá vé: khoảng 22 tệ. Tại trấn Thanh Thành Sơn (青城山镇) có xe buýt tuyến 101 và 102 (公车101、102路) chạy vòng quanh giữa Thanh Thành Sơn (青城山) và Đô Giang Yển (都江堰) → Khi lên xe, chỉ cần hỏi tài xế xem điểm cuối là “Tiền Sơn Thanh Thành” (青城前山) hay không để đi đúng tuyến. - Tàu hỏa (火车): Từ Ga Tê Phố Thành Đô (成都犀浦站) đi tàu cao tốc đến Ga Thanh Thành Sơn (青城山站), khoảng 10 tệ, thời gian khoảng 28 phút. Từ Ga Thanh Thành Sơn (青城山站) đi xe điện đến cổng núi khoảng 20 tệ, hoặc đi bộ 3,5 km mất chừng 40 phút.
Giá vé:
- Khu Tiền Sơn Thanh Thành (青城前山): vé vào cổng người lớn 80 tệ, sinh viên 40 tệ; Xe điện trong khu (交通车) chỉ chở khách đến cổng khu du lịch (景区门口), không lên núi, từ ga đến cổng hơn 3 km, đi bộ mất gần 1 tiếng, giá 20 tệ/chiều, 35 tệ/khứ hồi, chuyến cuối khoảng 6 giờ chiều → nên mua; Cáp treo (纜車) từ hồ Nguyệt Thành (月城湖) lên gần đỉnh núi, chỉ có một tuyến duy nhất, giá 35 tệ/ chiều và 60 tệ/ khứ hồi, không khuyến khích mua khứ hồi, vì sẽ phải quay lại điểm xuất phát, không đi được thêm nơi khác, nếu chỉ muốn đi xuống bằng cáp treo, không nên mua trước, vì dịp lễ xếp hàng quá lâu, đi bộ xuống có khi còn nhanh hơn; Vé thuyền hồ Nguyệt Thành (月城湖船票) 5 tệ. ‼️ Vé vào cổng nên mua trước; xe điện và cáp treo có thể mua trực tiếp tại chỗ, lên xe/ ngồi cáp treo bất cứ lúc nào.
- Khu Hậu Sơn Thanh Thành (青城后山): người lớn 20 tệ, sinh viên 10 tệ.
Giờ mở cửa: 8:30-17:00 (các ngày còn lại); 8:30-17:30 (01/05 - 30/09). Thời gian chơi được đề xuất: 4,5 giờ - 1/ 2 ngày. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Mùa Xuân (từ giữa tháng 4 đến đầu tháng 5 là đẹp nhất). Đây là thời điểm được xem là lý tưởng nhất để tham quan Thanh Thành Sơn. Nhiệt độ mát mẻ, dao động 15–25°C, rất dễ chịu khi leo núi. Cây cối xanh non, rừng trúc, suối nước và không khí ẩm nhẹ tạo nên cảm giác thần tiên đúng chất “Thanh Thành sơn sắc”. Ít mưa lớn, đường đi không trơn trượt. Phù hợp nhất để trải nghiệm không gian đạo giáo cổ kính, tĩnh lặng. Mùa Thu (cuối tháng 10 – đầu tháng 11 là đẹp nhất). Nếu bạn thích không khí se lạnh và cảnh sắc kiểu cổ phong thì mùa thu cũng rất tuyệt. Lá cây chuyển vàng nhẹ, không quá rực nhưng mang cảm giác trầm mặc. Thời tiết khô ráo, dễ leo, chụp hình phong cảnh rất đẹp. Không quá đông như mùa hè.
“Thanh Thành thiên hạ u, Kiếm Các thiên hạ hiểm” (青城天下幽，剑阁天下险). “Bái thủy Đô Giang Yển, vấn đạo Thanh Thành Sơn” (拜水都江堰，问道青城山) - đây là câu văn nổi tiếng từ bút ký của Dư Thu Vũ (余秋雨), đã khắc sâu mối liên hệ giữa Thanh Thành Sơn (青城山) và Công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰) - một núi, một nước, kể trọn lịch sử Thành Đô (成都).
Thanh Thành Sơn (青城山) nằm ở phía tây nam thành phố Đô Giang Yển (都江堰市), tỉnh Tứ Xuyên (四川省), xưa kia gọi là Trượng Nhân Sơn (丈人山), cách trung tâm Thành Đô khoảng 68 km về phía đông, cách công trình thủy lợi Đô Giang Yển (都江堰水利工程) khoảng 10 km. Khu danh thắng có diện tích 200 km², đỉnh chính là Lão Tiêu Đỉnh (老霄顶), cao 1600 m so với mực nước biển. Do rừng núi ở đây cây cối xanh um, bốn mùa xanh tốt; các ngọn núi bao quanh nhau như thành quách nên có tên Thanh Thành Sơn (青城山). Toàn bộ núi được bao phủ bởi tầng tầng lớp lớp cây xanh, sương mù lượn quanh, các cung điện và đạo quán dựa núi mà xây, hòa quyện cùng thiên nhiên, đúng như miêu tả của Đỗ Quang Đình (杜光庭): “Mây trôi quanh đỉnh ngọc, người ở giữa cõi tiên thanh” (云浮翠巘丹霄外，人在空青玉界中) - biểu tượng sinh động của triết lý “thiên nhân hợp nhất” (天人合一) của Đạo gia.
Tương truyền ngọn núi này từng là linh cảnh nơi tiên và yêu cùng tu luyện. Trên Tảng đá hàng ma (降魔石) sau Động Thiên Sư (天师洞), vẫn còn dấu tích mờ ảo của Tôn Ngộ Không (孙悟空) - người từng “Trải qua bao gian khổ, rèn luyện xuyên núi thấu đá, Cuối cùng thoát khỏi vòng luân hồi sinh tử” (穿山透石多磨砺，跳出轮回生死关). Trong tiểu thuyết Tây Du Ký 《西游记》, nguyên mẫu của Ngũ Trang Quán (五庄观) được cho là ẩn trong rừng sâu nơi đây; Trấn Nguyên Đại Tiên (镇元大仙) cùng Ngộ Không đấu pháp, đạo quán cổ xưa vẫn còn nghi ngút khói hương, tượng sư đá dưới cột đỡ vẫn phảng phất phong vận “Sơn tĩnh tự thái cổ, nhật trường như tiểu niên, tức: Núi tĩnh như thuở hồng hoang, ngày dài như một năm nhỏ” (山静似太古，日长如小年). Còn có tương truyền trong khe sâu u tịch, Bạch Tố Trinh (白素贞) từng tu luyện ở đây suốt ngàn năm - “Suối reo giữa rừng thẳm, hơi sương thấm áo, mây phủ khắp thân” (幽涧泉，鸣深林，冷翠湿衣云满身). Một bóng trắng cùng ánh trăng luyện đạo, cuối cùng thoát xác thành tiên. Câu chuyện của nàng cùng sương mờ Thanh Thành Sơn hòa quyện, tạo nên truyền kỳ “Một giường mây núi tách biệt thế gian, nửa bầu khói mưa gửi chốn phù sinh” (一榻云山分世外，半瓢烟雨寄浮生) - nói lên số mệnh khác biệt của yêu và tiên, nhưng cùng tìm về chân tính bản nguyên.
Thanh Thành Sơn nổi tiếng với mỹ hiệu “Thanh Thành thiên hạ u (青城天下幽)” – “Núi Thanh Thành, nơi u tĩnh bậc nhất thiên hạ”. Cùng với Kiếm Môn Sơn (剑门山) – nổi tiếng bởi hiểm trở, Nga Mi Sơn (峨嵋山) – nổi tiếng bởi vẻ đẹp thanh tú, Quỳ Môn Sơn (夔门山) – nổi tiếng bởi sự hùng vĩ, được mệnh danh là “tứ đại danh sơn của Tứ Xuyên (四川名山齐名)”. Thanh Thành Sơn còn là một trong những cái nôi của Đạo giáo Trung Quốc, là nơi Trương Đạo Lăng (张道陵) – vị Thiên Sư đầu tiên – hiển đạo và vũ hóa, vì thế được tôn xưng là tổ sơn của Thiên Sư đạo (天师道). Không chỉ là danh sơn nổi tiếng, Thanh Thành Sơn còn là khu du lịch cấp quốc gia 5A, và năm 2000, cùng với khu danh thắng Đô Giang Yển (都江堰景区), nơi đây đã được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới (世界文化遗产). Thanh Thành Sơn là một trong những điểm du lịch không thể bỏ qua khi đến Tứ Xuyên – Thành Đô.
Ngày nay, khi leo lên Thanh Thành Sơn (青城山), du khách vẫn có thể lần theo dấu thơ của Đỗ Phủ (杜甫) - “Tự vi Thanh Thành khách, bất thóa Thanh Thành trì” (自为青城客，不唾青城池), đến Lão Quân Các (老君阁) ngắm xa “Giang lưu thiên địa ngoại, sơn sắc hữu vô trung” (江流天地外，山色有无中), hay dừng lại ở Đình Bát Giác (八角亭) lắng nghe tiếng thông reo vi vút. Thanh Thành Sơn (青城山) dùng vách đá làm giấy, mây trôi làm mực, viết tinh thần đạo học ngàn năm vào từng cành cây ngọn cỏ, tạo nên một “Cảnh tiên giữa mây khói, chốn Lăng Uyển nơi nhân gian” - “Hồi thủ yên hà lý, tiên đô Lãng Uyển trung” (回首烟霞里，仙都阆苑中) - một bí cảnh phương Đông bất tử.
Khu thắng cảnh Thanh Thành Sơn (青城山景区) được chia thành Tiền Sơn (前山) và Hậu Sơn (后山). Trong đó, Khu thắng cảnh Tiền Sơn (前山景区) là khu tham quan chính, rộng khoảng 15 km², nổi tiếng với những đạo quán ẩn hiện giữa rừng thông, cảnh sắc thanh u. Du khách đi bộ có thể cảm nhận ý vị của “Đan thang thiên cấp (丹梯千级), khúc kính thông u (曲径通幽)” - bậc đá chồng cao, đường quanh co dẫn vào chốn u tĩnh. Nơi đây, tập trung nhiều danh thắng và công trình cổ như: Kiến Phúc Cung (建福宫), Tổ Sư Điện (祖师殿), Viên Minh Cung (园明宫), Thiên Nhiên Đồ Họa (天然图画), Triều Dương Động (朝阳洞), Lão Quân Các (老君阁), Toàn Chân Quan (全真观), Thiên Sư Động (天师洞), Thượng Thanh Cung (上清宫), Bích Thúy Thanh Thành (碧翠青城), Nguyệt Thành Hồ (月城湖), Tiên Lữ Thanh Lương (仙履清凉), Ngũ Động Thiên (五洞天), Tam Đảo Thạch (三岛石), Tẩy Tâm Trì (洗心池), Thượng Thiên Thê (上天梯), Nhất Tuyến Thiên (一线天), v.v. Trong đó nổi bật nhất là Kiến Phúc Cung (建福宫), nằm dưới chân Trượng Nhân Phong (丈人峰), được xây dựng từ thời Đường (唐代) và trùng tu qua nhiều đời, hình thành kiến trúc lưỡng điện tam viện (两殿三院) như ngày nay. Phía trước cung có con suối nhỏ, rừng cổ thụ xanh mướt, cảnh sắc vô cùng tĩnh lặng. Bên trái là di chỉ Vương phi phủ Khánh Phủ (庆府王妃遗址).
Khu thắng cảnh Hậu Sơn (后山景区) là khu vực thứ hai của Thanh Thành Sơn (青城山), với tổng diện tích khoảng 100 km², mang nét hoang sơ và tự nhiên hơn, có thác bay, suối sâu, rừng nguyên sinh, đẹp như bức tranh sơn thủy hữu tình, rất thích hợp để tránh nóng và trekking khám phá thiên nhiên. Nổi tiếng với nhiều thắng cảnh hấp dẫn như: Động Pha Lê (水晶溶洞), Cổ trấn Thái An (泰安古镇), Chùa Thái An (泰安寺), Kim Tiên Nham (金鞭岩), Động Bạch Vân Vạn Phật (白云万佛洞), Tam Đàm Vụ Tuyền (三潭雾泉), Song Tuyền Thủy Liêm (双泉水帘), Thanh Thành Hậu Sơn (青城后山), Phi Hồng Câu (飞鸿沟), Bách Trượng Kiều (百丈桥). Trong đó, khu Thanh Thành Hậu Sơn (青城后山) bao gồm nhiều cảnh đẹp: Ngũ Long Câu (五龙沟) (xưa gọi là “Man Hà Câu (蠻河沟)”), dài khoảng 8 km, có thể ngắm các thắng cảnh như Long Ẩn Hiệp Trạm Đạo (龙隐峡栈道), Kim Oa Oa Đà (金娃娃沱), Thạch Tuẫn Nham (石笋岩), Hồi Âm Bích (回音壁), v.v. Hựu Nhất Thôn (又一村), nằm bên suối Đào Hoa Khê (桃花溪), tên làng lấy từ câu thơ của Đào Uyên Minh (陶渊明) “liễu ám hoa minh hựu nhất thôn (柳暗花明又一村)”. Đây là điểm du lịch nông gia nổi tiếng, có Công viên nghỉ dưỡng Đào Hoa Khê (桃花溪度假公园). Cổ trấn Thái An (泰安古镇), trung tâm có chùa Thái An (泰安寺), xung quanh có nhiều nhà nghỉ, khách sạn nhỏ phục vụ du khách.
Khi đến Thanh Thành Sơn, du khách có thể khám phá Tiền Sơn (前山), Hậu Sơn (后山) và Ngoại Sơn (外山), thưởng ngoạn cảnh thiên nhiên, di tích văn hóa và công trình tôn giáo đặc sắc. Ngoại sơn cũng có nhiều danh thắng đáng thăm như: Chùa Phổ Chiếu (普照寺), Đại Hùng Bảo Điện (大雄宝殿). Ngoài ra, gần Thanh Thành Sơn (青城山) là khu danh thắng Đô Giang Yển (都江堰景区) – công trình thủy lợi khổng lồ do Lý Băng (李冰) xây dựng từ thời Chiến Quốc (战国), nay vẫn hoạt động. Đây là điểm du lịch biểu tượng của Thành Đô (成都), nơi hội tụ lịch sử, văn hóa và thiên nhiên tuyệt đẹp, không thể bỏ qua khi du lịch Tứ Xuyên.
📍 Lộ trình check-in:
🗺️ Tuyến tham quan khuyến nghị – Khu Tiền Sơn (青城山前山路线):
Như hình, đường leo Thanh Thành Tiền Sơn có 3 tuyến chính, tất cả đều dẫn đến thượng đỉnh – Thượng Thanh Cung (上清宫), là kiến trúc chính của khu núi. Các công trình được xếp hạng bảo tồn cấp quốc gia tập trung quanh tuyến 1.
- Tuyến 1 lên núi: Khuyến nghị đi tuyến 1 để leo lên, vì tuyến này có nhiều đạo quán (道观) cổ để tham quan, cũng có nhiều điểm nghỉ và hàng quán dọc đường. Bên phía tây có điện Tổ Sư (祖师殿), phải đi đường vòng khứ hồi khoảng 1 tiếng, ai ít thời gian thì bỏ qua. Các đoạn Triều Dương Động (朝阳洞) và Cửu Đạo Quải (九道拐) rất dễ tắc nghẽn – có thể kẹt gần 1 tiếng ở đây. Lên đến đỉnh có thể chọn đi cáp treo xuống hoặc leo tuyến 3 để xuống.
- Tuyến 2 lên núi: Là nhánh tách ra từ tuyến 1. Cảnh quan ít hơn, nhưng dịp lễ thì ít người, có thể tránh tắc nghẽn khu Triều Dương Động (朝阳洞).
- Tuyến 3 lên núi: Gần như không có điểm tham quan hay hàng quán, chỉ là đường núi thuần túy. Thích hợp làm đường xuống núi, vì đi từ trên xuống nhẹ hơn. Nếu bạn leo lên bằng tuyến 3 thì nên xuống bằng tuyến 1 để tham quan các đạo quán. Tuy nhiên, dịp lễ đông, buổi chiều có bảo an chặn không cho xuống từ khu Triều Dương Động (朝阳洞), bắt buộc phải đi tuyến 2 để xuống.
- Đi cáp treo lên núi: Có thể chọn xuống bằng tuyến 1 để tham quan nhiều hơn.
💚 Phiên bản nhẹ nhàng (轻松版) - Cáp treo lên, đi bộ xuống, khoảng 4,5 tiếng: Cổng núi (山门) → Vũ Đình (雨亭) → Nguyệt Thành Hồ (月城湖), ngồi thuyền → cáp treo lên núi (35 tệ/ chiều) → Thượng Thanh Cung (上清宫) → Lão Quân Các (老君阁) → Cửu Đạo Quải (九道拐) → Động Triều Dương (朝阳洞) → Động Thiên Sư (天师洞) → Ngũ Động Thiên (五洞天) → Thiên Nhiên Đồ Họa (天然图画) → Thiên Nhiên Các (天然阁) → Cổng núi (山门).
❤️ Phiên bản thử thách (挑战版) - Đi bộ lên, cáp treo xuống: Cổng núi (山门) → Thiên Nhiên Các (天然阁) → Thiên Nhiên Đồ Họa (天然图画) → Ngũ Động Thiên (五洞天) → Động Thiên Sư (天师洞) → 掷笔槽 → Động Triều Dương (朝阳洞) → 三弯九道拐 → Lão Quân Các (老君阁) → Thượng Thanh Cung (上清宫) → Cáp treo xuống núi → Nguyệt Thành Hồ (月城湖), ngồi thuyền → Cổng núi (山门).
- Thiên Nhiên Đồ Họa Phường (天然图画坊) – điểm bắt đầu: 👉 Sau khi qua cổng núi (山门), rẽ ngay tay phải! Nếu đi thẳng sẽ ra Đường Nguyệt Thành Hồ (月城湖路), không có thắng cảnh.
- Ngũ Động Thiên (五洞天) – thử thách đầu tiên: 👉 Leo liên tục hơn 200 bậc đá, chú ý cẩn thận! Khi đi qua hang hẹp bên vách núi, nhớ quay lại nhìn – phong cảnh được bao quanh như tranh sơn thủy.
- Thiên Sư Động (天师洞) – cảm nhận sự trang nghiêm và huyền bí của thánh địa Đạo giáo: Đền cổ thời Tùy (隋代), thờ Trương Đạo Lăng (张道陵) – tổ sư Đạo giáo, và hậu duệ đời thứ 30 Hư Tĩnh Thiên Sư (虚靖天师). Trong động cây cổ thụ um tùm, dây leo quấn quanh như nét bút đạo, cây ngân hạnh ngàn năm đứng lặng như người ngộ đạo; suối trong khe núi róc rách, gợi ý nghĩa câu của Lão Tử (老子): “Thượng thiện nhược thủy” (上善若水) (điều thiện cao nhất như nước). Bậc đá uốn lượn như thang tiên, mỗi bước đi như đang lĩnh hội huyền cơ “Đại đạo phi hữu, khả tả khả hữu” (大道泛兮，其可左右). Trước động có cây ngân hạnh (银杏) hơn 1800 năm tuổi, mùa thu lá vàng tuyệt đẹp, là một trong các điểm quay phim “Tây Du Ký (西游记)”.🎫 Có thể xin quẻ xăm (求签) tại đây, rất linh (20 tệ, đạo sĩ sẽ giải quẻ trực tiếp).
- Triêu Dương Động (朝阳洞) – thắng cảnh vách đá:🔥 Đây là nơi “bí ẩn” dễ bị bỏ qua nhất! Đạo quán nằm trong vách đá dựng đứng, phải chui qua khe đá hẹp, bên trong mở ra cảnh trời mây như tiên cảnh.
- Lão Quân Các (老君阁): Cao 1260m, là điểm cao nhất của Thanh Thành Sơn, có tòa tháp 9 tầng thờ Thái Thượng Lão Quân (太上老君) ngồi trên tòa sen. Lên tới đỉnh có thể nhìn thấy sông Mân Giang (岷江), Núi Nga Mi (峨眉山) và Bình nguyên Tây Xuyên (川西平原) từ xa. Tầng trên cùng treo đèn chiếu sáng bí ẩn, cực kỳ ấn tượng để chụp ảnh 📸
- Thượng Thanh Cung (上清宫): Xây từ thời Tấn (晋代), cao 1600m, từ đây có thể phóng tầm mắt nhìn toàn cảnh Thanh Thành Sơn, cảm nhận khí thế “một tầm nhìn bao trùm muôn núi”. Lưu giữ di tích Giếng Uyên Ương đời Tiền Thục (鸳鸯井). Có nhà hàng chay (素斋) và Đài ngắm mặt trời (观日亭) nổi tiếng.
- Hồ Nguyệt Thành (月城湖): Hồ nước trong xanh, bao quanh bởi núi non, có thể đi thuyền (5 tệ/người) để cảm nhận cảnh “người du ngoạn trong tranh” (人在画中游).
🍉 Gợi ý lựa chọn: Nên chọn cáp treo một chiều (单程索道) – mình đề xuất đi bộ lên và cáp treo xuống vừa tránh đông người, vừa bảo vệ đầu gối – tin mình đi, rất đáng! Nếu đi bộ cả hai chiều, thời gian khoảng 6–7 tiếng, rất tốn sức. Người cao tuổi hoặc trẻ nhỏ nên dùng cáp treo khứ hồi (往返索道) giá 60 tệ, để trải nghiệm thoải mái hơn. Nếu muốn “check-in” cảnh quay giống trong phim Tây Du Ký (西游记), nhất định phải đi bộ xuống núi nhé!
Lưu ý:
- Đoạn đường từ Ga Thanh Thành Sơn (青城山高铁站) đến cổng khu Tiền Sơn (前山山门) có xe điện tham quan (观光车), mình khuyên nên đi xe cả hai lượt (lên và xuống). Đoạn này dài gần 4 km, đường khá đơn điệu, không có gì đặc sắc, đi bộ sẽ rất tốn sức mà chẳng thêm được trải nghiệm đáng giá nào.
- Sau khi vào cổng núi (山门), hãy đi về bên trái. Các đạo quán (道观) gần như đều nằm ở bên trái. Tuyến đường bên phải thì chủ yếu chỉ toàn leo núi, phong cảnh cũng bình thường thôi, dù khá bằng phẳng dễ đi nhưng rất dài - ít nhất mất 1 tiếng mới tới trạm cáp treo (索道站), dễ khiến người ta mệt và chán. Ngược lại, đường bên trái cứ mười mấy phút là gặp một đạo quán, có thể tham quan, lễ bái, chụp ảnh, rất thú vị. Nếu leo mệt mà quay lại cũng không tiếc vì đã xem được nhiều. Đi bên phải mà không leo hết đến cáp treo thì coi như công cốc - chẳng khác gì leo bừa một ngọn núi 😅.
- Nhánh đường đi đến “Tổ Sư Điện (祖师殿)” là đường cụt, phải quay lại, quãng đường cũng khá xa. Nếu bạn không đủ sức thì không nên rẽ vào đó nhé.
- Ở khu vực “Triều Dương Động (朝阳洞)”, cả đoạn lên và xuống đều khá dốc, khó đi. Khi xuống núi, đặc biệt là đoạn dốc trước Động Triều Dương (朝阳洞), phải hết sức cẩn thận đi từng bước, vì đường rất dốc và trơn do nước mưa, nhất định phải bám chắc dây xích và chú ý nhường đường cho người khác.
- Gần Triêu Dương Động (朝阳洞) có nhà dân bán quả tuyết liên (雪莲果) 5 tệ/quả, dưa vàng (黄瓜) 10 tệ/3 quả, thanh mát giải khát.
- Khuyên nên lên núi vào khoảng 9 giờ sáng để tránh giờ trưa và chiều vì sẽ rất đông người. Khoảng 11 giờ có thể nghỉ tại đình nghỉ gần Lão Quân Các (老君阁) trên đường xuống, ăn uống một chút rồi chuẩn bị xuống núi, vì dọc đường xuống ít chỗ nghỉ và nắng rất gắt.
- Dọc đường có dịch vụ kiệu trượt (滑竿) để “khiêng người lên xuống núi”, tính phí theo chặng, giá khá cao.
- Ở Hồ Nguyệt Thành (月城湖) có dịch vụ chèo thuyền (船票 5元), không quá khuyến khích đi vì phải chờ đủ người mới khởi hành, quãng đường ngắn, khi đông người sẽ có người đứng giữa lối đi che tầm nhìn, trải nghiệm không mấy thú vị.
- Trước khi đi nên xem dự báo thời tiết, trời nắng đẹp sẽ phù hợp nhất. Trên núi mát mẻ, nhưng trời mưa thì đá rất trơn.
- Mang theo tiền mặt, vì một số đạo quán chỉ nhận tiền mặt (như khi xin xăm hoặc mua hương).
🗺️ Tuyến tham quan khuyến nghị – Khu Hậu Sơn (青城山后山路线): Trấn cổ Thái An (泰安古镇) → Ngũ Long Câu (五龙沟) → Hựu Nhất Thôn (又一村) → Cáp treo Bạch Vân (白云索道) → Hồ Thúy Ánh (翠映湖) → Phi Tuyền Câu (飞泉沟) → quay lại Thái An Cổ Trấn (泰安古镇)
💡 Tips nhỏ:
- Nên đi vào sáng sớm (清晨) hoặc chiều muộn (傍晚) để tránh đông người, cảm nhận trọn vẹn sự tĩnh lặng của núi.
- Có thể thử trà đạo dưỡng sinh (养生茶道) hoặc thái cực quyền (太极拳) để trải nghiệm sâu hơn nét tinh túy của văn hóa Đạo giáo.
- Khu danh thắng Núi Thanh Thành (青城山景区) được chia thành Tiền Sơn (前山) và Hậu Sơn (后山). Hai khu này hoàn toàn tách biệt, không thông với nhau, nên không thể tham quan cả hai trong một ngày. Nếu muốn trải nghiệm cả Tiền Sơn và Hậu Sơn, bạn cần dành hai ngày. Hậu sơn (后山) có phạm vi rộng hơn, phong cảnh thiên nhiên (自然景观) đẹp hơn nhưng yếu về yếu tố văn hóa. Thích hợp cho những ai muốn ngắm cảnh núi rừng, độ cao tối đa hơn 2.400 m. Tiền sơn (前山) là nơi thể hiện rõ nhất giá trị Đạo giáo (道教) của Thanh Thành Sơn. Nơi đây có nhiều đạo quán (宫观) cổ kính, và toàn bộ quần thể kiến trúc cổ Thanh Thành Sơn (青城山古建筑群) – di sản văn hóa trọng điểm quốc gia (全国重点文物保护单位) – đều nằm ở khu này. Đỉnh cao nhất chỉ khoảng hơn 1.200 m, hầu hết du khách có thể leo lên đỉnh trong vòng 3 tiếng. Cả hai đều rất đáng để khám phá kỹ lưỡng. Với khách du lịch từ xa, nên chọn Tiền Sơn (前山) trước, vì đây là phần mang giá trị Di sản Văn hóa Thế giới (世界文化遗产) đặc sắc. Phong cảnh tự nhiên kiểu Hậu Sơn (后山) có thể tìm thấy ở nhiều nơi khác. Còn nếu bạn ở gần hoặc có nhiều thời gian, có thể leo thêm Hậu Sơn (后山).
- Leo Núi Thanh Thành (青城山) khá tốn sức, nên mang theo nước, đồ ăn nhẹ. Không cần mang quá nhiều vì trong khu có đầy đủ dịch vụ và hàng quán.
- Mang theo kem chống nắng và giày thể thao thoải mái có đế chống trượt, mang áo chống nắng hoặc áo gió mỏng (皮肤风衣) và dụng cụ che mưa, vì trên đỉnh nhiệt độ chênh lệch lớn, thỉnh thoảng có mưa nhỏ.
- Nhất định, nhất định, phải làm tốt công tác chống muỗi côn trùng, không nên mặc quần ngắn, hạn chế để da lộ ra - trên núi muỗi rất nhiều và đốt rất đau.
- Trước khi leo núi nên khởi động, giãn cơ, vì nếu ít vận động như tôi, sau khi leo xong sẽ đau bắp chân mấy ngày liền.
4.3. Di chỉ Tam Tinh Đôi (三星堆遗址)
Giao thông: - Xe thẳng từ IFS Xuân Hy Lộ (IFS春熙路) dưới mông chú gấu trúc: 20 phút có một chuyến; đi khoảng 1,5 tiếng; giá 25 tệ/người. - Tàu cao tốc (高铁): Có tàu liên tỉnh từ Thành Đô (成都) đến Quảng Hán (广汉), khoảng 20 phút, 18 tệ/người. Sau khi xuống tại ga Quảng Hán Bắc (广汉北站), bạn có thể đi xe buýt để tới Bảo tàng Tam Tinh Đôi (三星堆博物馆) hoặc đi taxi 15 phút, 20 tệ.
Giá vé: Vé thường 72 tệ / người; Vé sinh viên 36 tệ; Vé gia đình (1 người lớn + 1 trẻ em) 108 tệ; Người cao tuổi trên 60 tuổi & trẻ em cao dưới 1.3 m được miễn phí. Để tránh thiệt hại không đáng có, xin quý khách chỉ đặt vé qua các kênh chính thức của Bảo tàng Tam Tinh Đôi: Website chính thức, WeChat Official Account, Tài khoản Douyin (TikTok Trung Quốc) chính thức. Vé mua từ kênh không chính thức có nguy cơ không thể vào cổng. Thời gian mở đặt vé: 20:00 hằng ngày. Có thể đặt trước 5 ngày đối với vé tham quan ban ngày và vé buổi tối. Để tiện cho du khách sắp xếp hành trình, trong các kỳ nghỉ lễ lớn và kỳ nghỉ ngắn, vé tham quan ban ngày và vé buổi tối sẽ được mở bán một lần cho toàn bộ 5 ngày ngay khi mở đặt.
📌 Nhân viên thuyết minh (人工讲解员) – Phạm vi thuyết minh: Bảo tàng Tam Tinh Đôi – Tòa nhà trưng bày mới (三星堆博物馆新馆 / 陈列馆). Thời lượng thuyết minh: 90 phút. Thời gian phục vụ: 08:30–11:50, 13:00–17:00. Phí dịch vụ: Thuyết minh tiếng Trung: • Nhóm 1–10 người: 400 tệ/nhóm • Nhóm 11–20 người: 600 tệ/nhóm. Thuyết minh ngoại ngữ: giá như tiếng Trung. Nhóm dưới 5 người: khuyến nghị dùng thiết bị thuyết minh hoặc dịch vụ hướng dẫn trên WeChat. Thuyết minh ghép nhóm: Thuyết minh tiếng Trung ghép đoàn: Nhóm 20–30 người, 30 tệ/người. Hai hình thức trên do du khách tự chọn, nhưng cần đăng ký trước, xếp hàng đợi tới lượt. Bảo tàng sẽ điều chỉnh hình thức thuyết minh tùy tình hình hoạt động.
📌 Máy thuyết minh tự động (导览机讲解): Ngoài thuyết minh viên, Đại sảnh Tòa nhà trưng bày (陈列馆大厅) có dịch vụ thuê máy thuyết minh: • Máy thuyết minh thông minh (智慧语音导览器). Phạm vi: Bảo tàng Tam Tinh Đôi – Tòa nhà trưng bày mới (三星堆博物馆新馆 / 陈列馆). Thời gian thuê: 08:30–17:00. Giá: 30 tệ/máy. • Máy thuyết minh “Kính Bí Ẩn Thục Quốc” (蜀国秘镜 MR 导览). Phạm vi: Bảo tàng Tam Tinh Đôi – Tòa nhà trưng bày mới (三星堆博物馆新馆 / 陈列馆). Thời gian thuê: 08:30–17:00. Giá: 38 tệ/máy. Dịch vụ offline, sử dụng trong phạm vi bảo tàng.
📌 Bản đồ hướng dẫn (地图导览): Dịch vụ bản đồ điện tử cung cấp định vị chính xác và chức năng dẫn đường, giúp bạn dễ dàng tìm các khu trưng bày yêu thích. Bản đồ sẽ cập nhật thông tin triển lãm theo thời gian thực và có thể phát nội dung thuyết minh. Chỉ cần một chiếc điện thoại là bạn có thể trải nghiệm trọn vẹn hành trình khám phá theo nhịp thời gian thực.
Giờ mở cửa: mở cửa từ 08:30–18:00. Thời gian mở cửa của các khu vực: Nhà trưng bày (陈列馆): 08:30–18:00 (Thời gian ngừng nhận khách: 17:00); Nhà phục chế (修复馆): 09:00–18:00. Bảo tàng Tam Tinh Đôi chỉ đóng cửa một ngày duy nhất vào đêm giao thừa, các ngày khác về nguyên tắc đều mở cửa (trừ trường hợp có thông báo tạm dừng). Trong các dịp lễ lớn, kỳ nghỉ ngắn và kỳ nghỉ đông – hè (tháng 1, 2, 7 và 8), bảo tàng áp dụng giờ phục vụ kéo dài (không bao gồm Nhà phục chế): Giờ mở cửa kéo dài: 08:30–20:00; Vé vào buổi tối: bắt đầu kiểm soát vé từ 17:00; Dừng soát vé: 18:00.
Di chỉ Tam Tinh Đôi (三星堆遗址), tên cũ là Di chỉ Hưng Cổ (兴古遗址), nằm ở thị xã Tam Tinh Đôi (三星堆镇), thành phố Quảng Hán (广汉市), tỉnh Tứ Xuyên (四川省), ở bờ nam sông Áp Tử (鸭子河). Đây là một di chỉ văn hóa Thục cổ từ thời Đồ đá mới (新石器时代) đến thời Thương – Chu (商周). Tổng diện tích khoảng 12 km², trong đó khu vực lõi – đô thành nước Thục cổ (古蜀国都城) – rộng khoảng 3.6 km². Đây là di chỉ văn hóa có phạm vi phân bố rộng nhất, thời gian kéo dài lâu nhất và hàm lượng văn hóa phong phú nhất ở khu vực Tây Nam Trung Quốc tính đến năm 2022. Năm 1929, di chỉ được phát hiện lần đầu bởi người dân Nhan Đạo Thành (燕道诚). Năm 1986, tại hố tế tự số 1 và số 2 (1号、2号“祭祀坑”), phát hiện hàng nghìn hiện vật quý: tượng người đứng lớn bằng đồng (青铜大立人像), cây thần bằng đồng (青铜神树), mặt nạ đồng (青铜面具), mặt nạ vàng (金面罩), gậy vàng (金杖), ngà voi (象牙), v.v. Từ tháng 11/2019 đến 5/2020, Viện Nghiên cứu Khảo cổ Văn vật Tứ Xuyên (四川省文物考古研究院) phát hiện thêm 6 hố tế tự (6座“祭祀坑”) thuộc văn hóa Tam Tinh Đôi. Đến tháng 5/2022, công tác khai quật cơ bản hoàn thành. 6 hố tế tự này đã xuất thổ gần 13.000 hiện vật có số hiệu, trong đó 3.155 hiện vật tương đối nguyên vẹn, gồm: mặt nạ vàng (金面具), mặt nạ đồng lớn (铜大面具), tượng người quỳ đội đỉnh bằng đồng (铜顶尊跪坐人像), nắp khí “rồng leo” bằng đồng (铜爬龙器盖), tượng người quỳ xoay đầu bằng đồng (铜扭头跪坐人像), v.v. Tính đến ngày 16/6/2024, từ hố tế tự số 3 đến số 8 (3号–8号祭祀坑) đã khai quật gần 13.000 hiện vật có số hiệu, nhưng diện tích khai quật mới chưa đến 20.000 m², chỉ chiếm khoảng 1/1000 tổng diện tích di chỉ. Đến 27/9/2025, tuổi chính xác của các hố tế tự được công bố: có 95,4% khả năng niên đại nằm trong giai đoạn từ 1201 TCN – 1012 TCN, tương đương thời Thương muộn (商代晚期). Ngày 13/1/1988, di chỉ Tam Tinh Đôi được Quốc vụ viện Trung Quốc liệt vào Danh sách di tích văn vật trọng điểm cấp quốc gia đợt 3 (第三批全国重点文物保护单位). Tháng 10/1997, Bảo tàng Tam Tinh Đôi Quảng Hán (四川广汉三星堆博物馆) xây xong và chính thức trưng bày toàn diện các hiện vật khai quật. Tháng 11/2021, di chỉ được đưa vào Danh sách di chỉ lớn thời kỳ Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (“十四五”时期大遗址名单). Ngày 5/1/2024, di chỉ được công nhận là “Khu mô phạm bảo vệ và sử dụng di sản văn vật cấp quốc gia” (国家文物保护利用示范区) đợt đầu tiên.
📍 Lộ trình check-in:
🗺️ Tuyến kinh điển: Cổng vào → Nhà trưng bày chính (陈列馆) → Tầng 1 “Thế kỷ dựng mộng” (世纪逐梦) → Tầng 1 “Kinh thành sừng sững” (巍然古都) → Tầng 2 “Thiên – Địa – Nhân – Thần” (天地人神) → Cửa hàng văn hóa sáng tạo (文创店) → Bưu cục Tam Tinh Đôi (三星堆邮局)→ Đài tế tự (祭祀台) → Nhà phục chế văn vật (文物修复馆) → Nhà trưng bày Thanh Đồng (青铜馆)→ Cổng ra.
🗺️ Tuyến chụp ảnh: Cổng vào →Tầng 2 “Thiên – Địa – Nhân – Thần” (天地人神) → Tầng 1 “Kinh thành sừng sững” (巍然古都) & Tầng 1 “Giấc mộng thế kỷ” (世纪逐梦) → Cửa hàng văn hóa sáng tạo (文创店) & Bưu cục Tam Tinh Đôi (三星堆邮局) → Nhà phục chế văn vật (文物修复馆) → Đài tế tự (祭祀台) → Nhà trưng bày Thanh Đồng (青铜馆)→ Cổng ra.
🗺️ Tuyến ít người (lối đi ngược dòng): Nhà phục chế hiện văn vật (修复馆) → Đài tế tự (祭祀台) → Nhà trưng bày Thanh Đồng (青铜馆) → Cửa hàng văn hóa sáng tạo (文创店) & Bưu cục (邮局) → Ba phòng trưng bày (陈列馆).
Nhớ! Phải chuẩn bị trước🔥 Không thì sẽ bỏ lỡ rất nhiều hiện vật tinh hoa và nhiều chi tiết cần có thuyết minh mới hiểu hết. Mình đã tổng hợp 【Hướng dẫn Tam Tinh Đôi】 💯 bao gồm: bản đồ tham quan✔ tuyến tham quan✔ hiện vật nhất định phải xem✔ Lưu lại ngay để có chuyến “xuyên không” vào nền văn minh cổ đại thật ý nghĩa!
🏺 Những hiện vật nhất định phải xem:
🌟 Về việc sưu tầm con dấu (Stamp Hunt / 集章)
• Vị trí: Lối ra khu triển lãm của phòng trưng bày Tam Tinh Đôi (三星堆景区展览馆出口), có cửa hàng văn sáng (文创店).
📍 Điểm đóng dấu 1 – Bưu cục Tam Tinh Đôi (三星堆邮局)
• 30 dấu miễn phí (dấu kỷ niệm + dấu hiện vật).
• 2 dấu mất phí: chỉ cần mua bất kỳ món gì là được đóng.
📍 Điểm đóng dấu 2 – Hành lang giữa bưu cục & cửa hàng văn sáng
• 18 dấu miễn phí: 8 dấu bình thường (có thể hơi mờ), 10 dấu cố định.
• Có thể mua bưu thiếp (明信片) để đóng lên.
💡 Tips nhỏ: - Mang theo đầy đủ giấy tờ (đặc biệt là thẻ sinh viên nếu dùng vé ưu đãi). - Pin dự phòng bắt buộc! Trong bảo tàng rất khó thuê sạc. - Vé ban ngày có thể vào bất kỳ lúc nào trong ngày. Vé ban đêm bắt đầu soát từ 16:30, buổi chiều & tối ít đông hơn. - Không dùng flash, gậy selfie trong khu trưng bày. - Hiện vật có biển cấm chụp ảnh thì tuyệt đối không chụp. - Đi cùng trẻ em nhớ ghé Nhà khám phá thiếu nhi（儿童探知馆） ở tầng 2 – nhiều trò tương tác làm “hiện vật sống dậy”, rất thú vị! - Nếu muốn chụp hình đẹp: Hãy đến đúng 8:30 khi mở cửa, chạy thẳng đến Cây thần bằng đồng (青铜神树) ở cửa ra của phòng 3, rồi đi ngược lại - ảnh sẽ rất vắng người. - Nếu đi muộn: Hãy theo “tuyến ít người”, gần như tránh được đám đông lớn.
4.4. Trung tâm Nghiên cứu và Nuôi dưỡng Gấu trúc lớn Thành Đô – Trung tâm Thả và Nuôi dưỡng Đô Giang Yển (成都大熊猫繁育研究基地-都江堰野放繁育研究中心) hay Thung lũng gấu trúc Đô Giang Yển (大熊猫谷)
Giao thông: Đi tàu điện ngầm tuyến 2/ tuyến 6 đến ga Tê Phố (犀浦站). Sau đó chuyển sang tàu liên vùng – Chengdu Intercity (城际列车). Chọn tuyến Tê Phố (犀浦站) → ga Công viên Ly Đôi (离堆公园站). Xuống ga → bắt taxi 15 phút (khoảng 10 tệ) đến Thung lũng Gấu Trúc (熊猫谷). Hoặc đi chuyến 7:17 từ ga Tê Phố (犀浦站) đến ga Đô Giang Yển (都江堰站). Đến nơi lúc 7:36, sau đó bắt xe buýt thẳng đến Thung lũng Gấu Trúc (熊猫谷直通车) giá 10 tệ/người. 8:00 là bạn đã thuộc nhóm vào cổng đầu tiên → tránh được đám đông đi hướng Ly Đôi! Khuyến nghị đi tàu từ 7:27 – 7:50, mùa cao điểm phải đặt trước!
Giá vé: 55 tệ/người cho người từ 19 - 59 tuổi, 27 tệ/người cho học sinh từ 6 - 18 tuổi, miễn phí (không cần đặt chỗ trước) cho trẻ em từ 6 tuổi trở xuống hoặc cao dưới 1,3 mét và người từ 60 tuổi trở lên. Lưu ý: Vé trên chỉ có giá trị vào cửa một lần trong ngày tham quan, trong khung giờ buổi sáng hoặc buổi chiều đã đặt. Không được phép vào cửa ngoài khung giờ đã chọn. Vui lòng không vào công viên sớm hơn hoặc muộn hơn khung giờ đã đặt.
Quy định đổi – trả vé:
- Sau khi đặt vé thành công, nếu cần hủy vé, bạn phải thực hiện khi đơn chưa được sử dụng.
- Không hỗ trợ đổi ngày sau khi đơn đặt vé đã thành công.
- Vé chỉ có hiệu lực trong ngày tham quan đã đặt. Quá hạn sẽ mất hiệu lực.
- Một khi đã sử dụng sẽ không hoàn tiền!
- Nếu chưa sử dụng, bạn có thể hủy vé trước 17:00 trong ngày tham quan, không mất phí.
- Từ 17:00 trong ngày tham quan trở đi và trong vòng 7 ngày tiếp theo, mỗi vé khi hủy sẽ bị khấu trừ 20% phí.
- Quá thời hạn này không được hoàn tiền, hệ thống sẽ tự động ghi nhận sử dụng.
- Quy định này được áp dụng từ 15/04/2024, không áp dụng hồi tố cho các đơn trước đó.
- Tiền hoàn vé sẽ được trả về tài khoản thanh toán ban đầu trong vòng 3–7 ngày làm việc sau khi đơn hủy được duyệt.
Giờ mở cửa: - Vé buổi sáng: vào từ 7:30–12:00; - Vé buổi chiều: vào từ 12:00–17:00; - Đóng cửa: 18:00. Thời gian chơi được đề xuất: 3 - 4 giờ. Thời điểm tham quan lý tưởng nhất: Vào cổng lúc 8:30–9:00 để xem gấu trúc ăn sáng + xem gấu trúc đỏ được cho ăn.
Trung tâm Nghiên cứu Nhân giống và Thả bán hoang dã Đô Giang Yển (都江堰野放繁育研究中心, viết tắt: 野放中心) chủ yếu đảm nhiệm các chức năng huấn luyện hoang dã, thả về tự nhiên và nhân giống đối với gấu trúc lớn cùng các loài động vật hoang dã quý hiếm có nguy cơ tuyệt chủng. Trung tâm tiến hành các công tác như bảo vệ động thực vật hoang dã, huấn luyện hoang dã và thả về tự nhiên, cứu hộ động vật hoang dã ngoài tự nhiên, giáo dục thiên nhiên, du lịch sinh thái, v.v. Trung tâm được xây dựng từ tháng 5 năm 2010, hoàn thành giai đoạn một và đưa vào sử dụng năm 2012, đến ngày 20/4/2015 chính thức mở cửa đón khách. Hiện nay, trung tâm sở hữu các hạng mục và khu vực sau: Khu chuồng sinh thái dành cho gấu trúc lớn (大熊猫生态兽舍), Khu thả nuôi sinh thái dành cho gấu trúc đỏ (小熊猫生态放养区), Phòng sinh sản – tái nhập môi trường tự nhiên (回归产房), Chùa Tam Thánh (三圣寺), Khu cảnh quan quanh hồ (环湖景观区), Khu hoạt động khoa học phổ cập (科普活动区), Khu ăn uống – nghỉ ngơi (餐饮休息区), Khu nghiên cứu khoa học và văn phòng (科研及办公区).
Trung tâm Thả bán hoang dã (野放中心) có diện tích 2.004 mẫu (约2004亩), phía trước nối với đồng bằng Thành Đô (成都平原), phía sau tiếp giáp dãy núi Long Môn (龙门山脉), nằm tại khu vực nối giữa hệ núi Cùng Lai (邛崃山系) và hệ núi Mân Sơn (岷山山系). Nguồn nước chất lượng cao cùng môi trường sinh thái tốt đã nuôi dưỡng sự đa dạng sinh học phong phú. Khu vực này có 515 loài thực vật, bao gồm các cây quý hiếm như Thông đỏ phương Nam (南方红豆杉), Tùng bách (珙桐), Phong lá tử (梓叶槭); có 21 loài thú, bao gồm hoẵng nhỏ (小麂), sóc đá (岩松鼠), lửng lợn (猪獾), mèo báo (豹猫); có 131 loài chim, cùng nhiều loài lưỡng cư, bò sát và vô số côn trùng. Điều kiện tự nhiên ưu việt này đã tạo nền tảng sinh thái tốt cho công tác nuôi dưỡng và thả hoang dã gấu trúc. Trung tâm hiện đang nuôi 12 con gấu trúc lớn (大熊猫) và 20 con gấu trúc đỏ (小熊猫), đồng thời đã phối hợp với Trung tâm nghiên cứu của căn cứ (基地研究中心) triển khai 4 đợt huấn luyện hoang dã tại khu huấn luyện chuyển tiếp về hoang dã (野化过渡训练区), tổng cộng đào tạo 8 cá thể gấu trúc lớn, mở ra hành trình nghiên cứu huấn luyện hoang dã gấu trúc tại Thành Đô.
Nhiều năm qua, Trung tâm Thả bán hoang dã (野放中心) luôn duy trì công tác bảo vệ sinh thái, tiến hành phục hồi môi trường và tích cực khôi phục diện mạo nguyên sinh của khu sinh cảnh tự nhiên của gấu trúc lớn (大熊猫自然栖息地). Thông qua các biện pháp cải tạo rừng như: trồng bổ sung các loài cây bản địa trong sinh cảnh gấu trúc (大熊猫栖息地原生树种), khôi phục quy mô rừng tre, trồng thêm các loài cây lá màu (彩叶植物), đưa vào các giống đỗ quyên núi cao (高山杜鹃), v.v. Trung tâm đã chuyển đổi các khu rừng nhân tạo (人工林) và rừng thứ sinh (次生林) thành kiểu rừng hỗn giao giữa lá kim và lá rộng, phù hợp với đặc điểm thảm thực vật của sinh cảnh tự nhiên gấu trúc, tạo nên môi trường sinh thái lý tưởng cho sự sinh tồn và sinh sản của gấu trúc cùng các loài khác sống chung vùng. Khi môi trường sinh thái dần được phục hồi, các loài động vật hoang dã như lửng lợn (猪獾), chồn vàng (黄鼬), hoẵng (麂子), sóc đá (岩松鼠) xuất hiện ngày càng thường xuyên. Đặc biệt, đom đóm – loài chỉ thị môi trường (萤火虫) cũng tự nhiên quay trở lại và phục hồi trong các thung lũng, tạo nên khung cảnh bốn mùa đặc sắc của Trung tâm: “Hoa xuân – đom đóm hè dệt cảnh Thục, Rừng thu – tuyết đông vẽ núi sông” (“春花夏萤织蜀景，秋林冬雪绘山河”).
Trên cơ sở bảo vệ tốt môi trường sinh thái tự nhiên, Trung tâm Thả bán hoang dã (野放中心) phát huy ưu thế tài nguyên của mình, tích cực thực hiện nhiệm vụ giáo dục cộng đồng. Trung tâm đã triển khai nhiều hoạt động khoa học phổ cập và chương trình học tập trải nghiệm đa dạng, phong phú, truyền tải kiến thức về bảo vệ gấu trúc lớn (大熊猫) và các quan niệm khoa học tiên tiến về bảo tồn sinh thái. Trung tâm đã lần lượt tổ chức các hoạt động như: Lễ hội Đỗ quyên núi cao Thung lũng Gấu trúc (熊猫谷高山杜鹃花节), Hành trình học tập khám phá “Gấu trúc – Đom đóm nhỏ: Tìm ánh sáng bí ẩn Thung lũng Gấu trúc” (大熊猫·小萤火——熊猫谷秘境萤光寻梦研学之旅). Qua đó, Trung tâm đã xây dựng cầu nối giữa nghiên cứu khoa học – bảo tồn (科研保护) và giáo dục cộng đồng (公众教育), hình thành nên mô hình khu du lịch mẫu với đặc trưng dựa vào thiên nhiên – lấy bảo tồn gấu trúc làm trọng tâm – lấy du lịch sinh thái làm điểm nhấn.
📍 Lộ trình check-in: 🐼 Tham quan trong khu ✅ Khu Gấu trúc lớn (大熊猫): Sau khi thấy tảng đá lớn mang chữ “Thung lũng Gấu Trúc (熊猫谷)”, rẽ phải: Phòng sinh sản – tái nhập tự nhiên (回归产房) – xem “Jixiao (绩笑)”, “Chengfeng – Chenglàng (成风成浪)” → Biệt thự số 1 (一号别墅) – gấu trúc Mai Lan (梅兰) → Biệt thự số 2 (二号别墅) – Oreo (奥莉奥) → Biệt thự số 3 (三号别墅) – Dede (德德), Shuanghao (双好). Dọc theo tuyến tham quan chính, bạn sẽ thấy nhiều gấu trúc ăn uống, lăn lộn – dễ thương và buồn cười lắm!
✅ Khu Gấu trúc đỏ/ Tiểu hùng miêu (小熊猫): Từ tảng đá 熊猫谷, rẽ trái: Đi qua Panda Café (熊猫咖啡厅) → Đi thẳng lên Khu thả nuôi gấu trúc đỏ (熊猫放养区) – là tuyến gỗ một chiều. Ở đây có khoảng 15 con gấu trúc đỏ. Các chú bảo vệ sẽ cấm tuyệt đối du khách cho ăn hoặc chạm vào gấu trúc đỏ. ⏰ Khoảng 9 giờ sáng: Hãy chọn chỗ đẹp trên khu đài quan sát lớn, lúc này nhân viên sẽ mang thức ăn ra và gấu trúc đỏ sẽ ùa đến – là thời điểm chụp ảnh đẹp nhất!
📌 Lưu ý quan trọng: Rất nhiều hướng dẫn trên mạng bảo đi xem gấu trúc đỏ trước, khiến khu này quá đông, tuyến lại chỉ đi một chiều, khiến lúc quay lại xem gấu trúc lớn lại gặp đúng dòng người vào cổng → xem không được gì!→ Cực kỳ dễ thất bại! Hãy tùy tình hình hôm đó mà chọn lộ trình hợp lý nhé!
Lộ trình gợi ý
🐼 Kinh nghiệm xem gấu trúc:
- Nên đi sớm, vì buổi sáng gấu trúc hoạt động nhiều nhất.
- Khoảng 9 giờ, nhân viên bắt đầu cho ăn → xem được cảnh gấu trúc chiến đấu với “bữa sáng” 😂
- Gấu trúc đỏ ở đây không nuôi nhốt, lúc vắng người rất dễ xuất hiện trên lối đi gỗ → có thể quan sát cực gần.
- Khu gấu trúc đỏ là lối vào – lối ra riêng, không thể đi ngược chiều.
- Nếu xem gấu trúc đỏ trước, khi đi ra có thể đi thẳng đến các khu gấu trúc lớn (大熊猫馆).
- Trong khu có nhiều điểm ăn uống, nhà hàng – café → không lo bị đói.
💡 Tips nhỏ: - Đường trong khu bằng phẳng, rất thân thiện với xe đẩy trẻ em. - Khi đông người phải đi theo biển chỉ dẫn, không được đi ngược. - Cổng vào bên trái có tủ gửi đồ. - Không được cho động vật ăn. - Tài khoản WeChat “Thung lũng Gấu Trúc (熊猫谷)” có bản đồ tham quan và thuyết minh tự động. - Trong khu có khá nhiều muỗi → nhớ mang theo thuốc chống côn trùng - Mùa mưa có thể đóng cửa đột xuất, nên hãy kiểm tra thời tiết và thông báo chính thức trước khi đi.
Thành Đô không chỉ có gấu trúc, lẩu cay mà còn là thành phố hội tụ đủ:
Thiên nhiên & công viên xanh.
Văn hóa Tam Quốc & thi nhân Đỗ Phủ.
Chùa chiền & đạo quán lâu đời.
Phố cổ sầm uất & ẩm thực phong phú.
Các di sản thế giới như Đô Giang Yển – Thanh Thành Sơn.
👉 Vì thế, người ta thường nói: “Không đến Thành Đô thì coi như chưa đến Tứ Xuyên”.
No comments:
Post a Comment